Topinkomens
De topinkomens zijn onderwerp van aanhoudende zorg. En in de meeste sectoren is het aan de orde, dus iedereen kan zijn zegje doen. Gisteren de woningbouw, morgen het onderwijs en vandaag de zorg. Om nog maar niet te spreken over interim-managers en adviseurs. Het kan niet op. Wanneer het de spuigaten uitloopt, wordt het gerepareerd met of zonder hulp van een minister. Reparaties die weer de vraag oproepen of de oplossing adequaat is of optisch. De commotie is (zeker in crisistijd) begrijpelijk en geeft links en rechts ook een aardige voedingsbodem om het ongenoegen electoraal te verzilveren. Maar of de incidentenpolitiek op termijn veel meer oplevert dan georganiseerd wantrouwen bij de burger is de vraag.
Transparantie
Het heeft er de schijn van dat de transparantie in de topinkomens voor het eerst kostendrukkend werkt in plaats van kostenopdrijvend. Want nog niet zo lang geleden was het weten en meten van het salaris van de conculega een goede reden om er een schepje bovenop te doen. Al was het maar omdat het gesignaleerde surplus in kwaliteit of kwantiteit in de honorering tot uitdrukking moest worden gebracht.
Balkenende-norm
In termen van oplossing is inmiddels de Balkenende-norm (komt het toch nog goed met de normen en waarden) de meest geopperde. Dat is 130 procent van het huidige salaris van een minister (adviescommissie Dijkstal). Maar om aan alle sectoren recht te doen, moeten er nog heel wat codes worden opgesteld en dat zal de nodige tijd in beslag nemen. En dan komt er over een paar jaar nog een wet 'Normering topinkomens in de (semi-)publieke sector'. Voorlopig blijft het aanmodderen en kan de Tweede Kamer maandelijks wel een vragenuurtje inruimen voor dit grote ongenoegen.
Cao’s ook voor topinkomens
Waarom doen we eigenlijk zo moeilijk? We hebben toch een systeem waarin werkgevers en werknemers in cao’s de arbeidsvoorwaarden, waaronder de salarissen, vastleggen? Een model waarin de relevante partijen naar goed gebruik in de polder tot afspraken komen? Wat is er op tegen om ook de honorering van bestuurders daarin op te nemen? Het meest gebruikte argument, dat bestuurders als onderhandelaar in een conflicterende positie terechtkomen, heeft misschien juist het voordeel dat hun honorering, en daarmee hun directe belang, niet los kan worden gemaakt van de arbeidsvoorwaarden voor de hele sector. Een beetje bescheidenheid kan geen kwaad. Door het in de cao’s een plaats te geven, hoeven we ook niet op zoek naar al dan niet aan Balkenende gerelateerde normen en codes.
Externen idem dito
En om alles maar in één keer te regelen, kan de cao ook worden benut voor het maken van afspraken over de honorering van externen. In de cao kunnen partijen gezamenlijk aanvullende afspraken (zogenaamde diagonale verplichtingen) maken. Als richtlijn zou gehanteerd kunnen worden dat een externe gehonoreerd wordt op het bruto niveau van de functie die hij invult, verhoogd met een kwart voor de lasten die hij als ondernemer zelf moet dragen. Een afspraak die er toe leidt dat het inhuren van externen ongeveer budgettair neutraal wordt.
Is die wet wel nodig?
In het debat over topinkomens maken partijen (vakbonden en werkgevers) geen gebruik van de mogelijkheden die ze hebben, om vervolgens hoog van de toren te blazen en met het vingertje te wijzen naar de politiek. Misschien is die wet wel helemaal niet nodig.
Gerard van Pijkeren
Trefwoorden
- Bekeken (2292)
- Reacties (1)












