Het voetstuk van Osterhaus
Vorige week hebben we een fraai staaltje van karaktermoord kunnen zien. Die op Ab Osterhaus. Ik geef toe, in eerste instantie dacht ik ook dat die man fout was. Paniek zaaien met de Mexicaanse griep om je BV in waarde te doen stijgen is immoreel. Een hoogleraar die zo ernstig de waarheid geweld aandoet, is geen knip voor de neus waard. Toch maar eens de aanstichter van de Osterhaushype opgezocht en beluisterd: het radioprogramma Argos.
Cognitieve dissonantie
De vraag, die Argos stelde, is belangrijk. Hoe komt het dat een gerenommeerde griepexpert de Mexicaanse griep ernstiger inschatte dan zijn collega’s én achteraf gezien de plank zo missloeg? Je zou denken dat een legertje cognitief psychologen, kennisexperts en systeemonderzoekers zou worden geraadpleegd. De cognitieve dissonantietheorie is alweer een tijdje bekend. Osterhaus lijkt me typisch een geval van de machinist die ondanks alle stopsignalen toch doorrijdt.
Boze opzet van Osterhaus
Maar nee, Argos wist bij voorbaat waar het aan lag: aan de boze opzet van Osterhaus. De man heeft aandelen in diverse BV’s en heeft dus een groot belang bij een apocalyptisch rumoer over de griep. Het hele radioprogramma was erop gericht om de viroloog aldus te ontmaskeren. Daartoe werden experts als Schellekens, Donker en Wijfjes uit de kast getrokken. De rol van de journalist was vanaf het begin beslist niet die van onderzoeker maar van aanklager. Jammer.
Verdachtmakingen
Langzaam maar zeker kwamen de verdachtmakingen. Zo zei Schellekens heel ‘begripvol’ dat Osterhaus van de griep moet leven: eindelijk eens een goede epidemie. Dodelijk. Bij deze opmerkingen had de journalist geen nare vragen meer: hoezo, wat bedoelt u met er van leven, waarop baseert u dat? Het ging er bij hem als zoete koek in. Ik kan me niet voorstellen dat Osterhaus en Schellekens nu gezellig koffie drinken, maar dit terzijde.
Paniek zaaien
Uitvoerig ging het radioprogramma in op de financiële constructies van de universiteit van Rotterdam, haar BV’s en de aandelen van Osterhaus. De conclusie werd onontkoombaar: Osterhaus heeft paniek gezaaid omdat hij geldelijke belangen heeft. De man heeft kwade intenties. Hij staat aan de verkeerde kant van de moraal. De journalist was blij, hij had zijn scoop.
Goeroestatus
Ik denk dat Osterhaus echt geloofd heeft dat er een afschuwelijke pandemie op ons af zou komen en dat hij het als zijn plicht zag om alles te doen om die te keren. Hij was de topexpert. Dat was ook de oorzaak van zijn misrekening. De man is teveel bejubeld en bewierookt. Wij hebben hem op het schild gehesen. Tegen goeroestatus is bijna niemand bestand. Twijfel en nuchterheid nemen het hazenpad. Tegenspraak wordt niet meer gehoord.
Osterhaus is even van zijn voetstuk gevallen. Hopelijk zal het zijn oordeelsvermogen ten goede komen en ook dat van ons. Misschien ook dat van journalisten.
Joep Schrijvers
Trefwoorden
- Bekeken (2934)
- Reacties (7)












