Verkiezingsprogramma CDA: laf of lef?
Het CDA is al geruime tijd leidend in het debat en de besluitvorming rond de inrichting van ons stelsel van gezondheidszorg. Dat komt enerzijds door de actieve insteek op de marktwerking, waarbij de partij de VVD menigmaal op rechts heeft gepasseerd, en anderzijds door de gekozen richting van de eigen verantwoordelijkheid van de burger die onder meer heeft geleid tot een ingewikkeld stelsel van toeslagen. Het uitgangspunt is daarbij dat de huishoudelijke eenheid zijn eigen zaken regelt en slechts een toeslag krijgt als het volgens bepaalde inkomensnormen niet lukt.
Denkwerk CDA
De marktwerking en de individualisering van de verantwoordelijkheid hebben geleid tot systemen, zoals op maat gesneden zorgpakketten met ZZP prijzen, DBC prijzen en andere tarieven die vrij onderhandeld kunnen worden door de verzekeraar of door de consument zelf, individuele arrangementen in de polissen met individuele toeslagen en eigen risico’s. Dit alles binnen een globaal kader van solidariteit en semi-collectieve financiering. Het is zonder meer een feit dat het CDA, en het Wetenschappelijk Bureau van de partij in het bijzonder, veel denkwerk heeft verricht. Meer dan menig andere partij. Dit denkwerk is vervolgens uitgevoerd in de loop van de kabinetten Balkenende en in de laatste jaren expliciet door de voormalige directeur van het Wetenschappelijk Bureau Ab Klink, minister van Volksgezondheid.
Verkiezingsprogramma CDA
Vanuit deze prealabele voorbeschouwing, ligt het voor de hand om eens goed te kijken naar de paragraaf ‘Zorg’ van het concept verkiezingsprogramma van het CDA. En dan uiteraard mede in het licht van de zware economische crisis die volgens het CDA grote offers vraagt van de samenleving. Er zal, zo stelt Balkenende keer op keer, veel bezuinigd moeten worden, ook op het zeer expansieve dossier van de zorg.
Kijkt men dan vervolgens naar het verkiezingsprogramma van deze partij over de zorg, dan valt het allemaal bar tegen, of, zo u wilt, mee. Er staat eigenlijk niets bijzonders in deze paragraaf. Er staan geen grote ombuigingsvoorstellen in. Er staan geen grote beleidswijzigingen, althans geen die niet reeds voorzien waren. Kortom, het is voor een groot deel voortborduren op het huidige ingezette beleid.
Markt en individualisering
In het kort komt het neer op het voortzetten van het beleid van markt en individualisering in de zorg. Daarmee wordt wederom impliciet aangenomen dat deze twee grote beleidslijnen leiden tot winst in kwaliteit en effectiviteit en tot aanzienlijke kostenbesparingen. Vrije prijzen in de ziekenhuiszorg zouden in deze visie leiden tot grote besparingen in de curatieve zorg, die overigens in het geheel niet benoemd worden door het CDA. Besparingen die bovendien nauwelijks evidence based genoemd kunnen worden.
Hete hangijzers
Wat de AWBZ betreft, herhaalt het CDA het standpunt van een noodzakelijke herverkaveling van deze verzekering naar de basisverzekering, de Wmo en eventueel naar het individu. De AWBZ moet terug naar de oorspronkelijke doelstelling: langdurige onverzekerbare zorg. Weg met de zorgkantoren en de verzekeraars krijgen de taak die kern AWBZ uit te voeren. Of dat risicodragend moet, een heet hangijzer, staat er niet bij. Ook worden er geen bedragen en geen hulpvormen genoemd die verkaveld moeten worden.
Ggz als weeskindje
Wat tenslotte opvalt, is dat de ggz het echt helemaal bij het CDA verkorven heeft. De partij zegt er heel kort het volgende over: veel mensen zoeken gelukkig al hun psychologische heil op het internet en verder wordt er, in een passage die eigenlijk over huisartsen en apothekers gaat, vastgesteld dat de ggz het moeilijk heeft gehad en dat het nu met rust moet worden gelaten. De ambulante ggz moet wel verder ingeperkt worden, hoe dat staat er niet bij. Als je deze marginale passage leest dan is de ggz bij het CDA een weeskindje geworden. Er valt, dunkt mij, in deze moeilijke tijden wel wat meer te melden over de ggz in Nederland.
Stelling nemen
Tenslotte een algemene conclusie. De paragraaf Zorg van het CDA is niet baanbrekend, niet innovatief en borduurt voort op ingezet beleid. Er worden geen concrete besparingen en/of bezuinigingen genoemd, behalve inperking van bureaucratie, regelgeving en scheiden van dossiers over verschillende andere beleidsterreinen, die daardoor weer extra belast lijken te worden. Deze conclusie valt nauwelijks te rijmen met de beelden die Balkenende en de zijnen ons voorspiegelen over de zware tijden en de daarbij behorende ingrijpende beslissingen. Andere politieke partijen nemen wel gedurfd stelling als het gaat om concrete voorstellen ter verlichting van de crisis.
Kiezers paaien
Met de paragraaf Zorg van het CDA kun je dus nog alle kanten uit. En dat is nu waarschijnlijk net de bedoeling. De eigen kiezer paaien met een mooi verhullend verhaal en na de verkiezingen met iedereen om de tafel zitten om dan de echte zaken te doen. En omdat het programma zo vaag is, kan niemand de partij beschuldigen van breuk met de beloften in het verkiezingsprogram.
Een echte bestuurderspartij wordt het CDA wel genoemd. Inderdaad, een bestuurderspartij en geen kiezerspartij die zijn eigen achterban heldere keuzen aanbiedt en daarvoor verantwoording moet afleggen bij een coalitie akkoord. Dat vereist lef en in dit stadium is men liever laf.
Rob Scheerder
Trefwoorden
- Bekeken (3190)
- Reacties (0)
