Concentratie van behandelingen: regio’s aan zet
Ziekenhuizen kunnen twee miljard euro besparen door niet meer allemaal alle behandelingen aan te bieden, zo staat in een rapport van de Boston Consulting Group. Als ziekenhuizen per regio afspreken welke behandeling waar mogelijk is, dan neemt de kwaliteit van de behandeling toe en daalt de prijs zonder dat patiënten voor de behandeling (te) ver moeten reizen, zo stelt het rapport. De KNMG en de Orde van Medisch Specialisten wijzen er al langer op dat besparingen in de zorg onder meer gezocht moeten worden in taakverdeling en concentratie van planbare behandelingen die bijzondere faciliteiten en expertise vereisen. Waarom lukt dat niet en worden nog steeds vrijwel alle behandelingen door vrijwel alle ziekenhuizen aangeboden?
Hindernissen voor concentratie
Daarvoor zijn verschillende redenen. In de eerste plaats verhindert de wijze waarop in Nederland gedacht wordt over gereguleerde marktwerking, en de rol van de NMa daarin, samenwerking en afstemming. Verder zullen ziekenhuizen niet snel afstand doen van bepaalde lucratieve behandelingen wanneer dat er toe leidt dat zij in de rode cijfers terecht komen. Datzelfde geldt voor maatschappen van medisch specialisten die daaraan verdienen. Los van het feit dat medisch specialisten natuurlijk graag in de volle breedte willen doen waarvoor zij zijn opgeleid.
Concentratie bevorderen
Om deze paradoxale ontwikkeling te keren, geef ik drie maatregelen in overweging. In de eerste plaats: maak op regionaal niveau afspraken tussen zorgverzekeraars, ziekenhuizen en medische staven over verdeling en concentratie van bijzondere behandelingen of uitwisseling van staf voor uitvoering van bijzondere behandelingen op elke locatie. Wellicht dat provinciale besturen hierin een katalyserende rol kunnen spelen.
Ten tweede: neem als basis van financiering de wijze waarop ziekenhuizen iets doen in plaats van wat zij doen. Met andere woorden, zorgverzekeraars maken afspraken op basis van kwaliteit, rekening houdend met de verschillen in kosten tussen verschillende behandelmodaliteiten. Middels afspraken over het soort behandelingen moet dan wel een basisfinanciering van ziekenhuizen en basishonorering van medisch specialisten worden gerealiseerd. Dit moet gepaard gaan met prestatiebekostiging op basis van afgesproken volumes en uitkomstparameters.
Als laatste maatregel moeten raden van bestuur van ziekenhuizen en besturen van medisch staven een doeltreffende verantwoordelijkheidsverdeling maken rond het faciliteren van de zorg en de beschikbaarheid en kwaliteit daarvan.
Eieren leggen en uitbroeden
Het rapport van de Boston Consulting Group geeft aan dat besparen met behoud van kwaliteit kán door selectieve krimp en groei. Zetten we hierop in, dan zal blijken dat het economisch rendement van 1,30 euro voor elke zorgeuro die wordt geïnvesteerd, zoals vorige week geschetst door econoom Marc Pomp in zijn boek ‘Een beter Nederland, de gouden eieren van de gezondheidszorg’, nog aan de bescheiden kant is. Ik vind dat zorgverzekeraars, ziekenhuizen en medische staven in goed overleg die keuzes moeten maken. Want doen zij dat niet, dan zal de politiek dat doen. Dat is niet de meest wenselijke route om de gouden eieren van de gezondheidszorg verder uit te broeden. Dat kan het beste door degenen die die eieren ook hebben gelegd.
Arie C Nieuwenhuijzen Kruseman
Voorzitter artsenfederatie KNMG
Trefwoorden
- Bekeken (1630)
- Reacties (2)
Reacties (2)
