Pas leefstijladvies aan op de doelgroep
De zorg in Nederland is goed toegankelijk voor iedereen. En de laatste decennia hebben we een grote groei in de welvaart beleefd. Dat maakt het des te moeilijker te begrijpen waarom de verschillen in gezondheid in Nederland steeds meer verlopen langs sociaal economische verschillen.
Verschil in leefstijl
De laagst opgeleide mensen leven niet alleen ruim zeven jaar korter, maar in dat leven hebben zij veertien jaar langer te kampen met lichamelijke beperkingen. Dat zijn behoorlijk dramatische verschillen. De achterstand begint al bij de geboorte met een lager geboortegewicht en de achterstand neemt in de loop van hun leven toe: meer kans op zo’n beetje alle chronische ziekten, vaker ziek, meer lichamelijke en psychische stoornissen, eerder dood. Uit een recent onderzoek kwam naar voren dat de belangrijkste verklarende factor een verschil in leefstijl is. Genetische factoren spelen nauwelijks een rol.
Preventiebeleid
Een preventiebeleid zal zich daar dus op moeten richten. Het is niet zo ingewikkeld om vast te stellen dat de komende kabinetsperiode, en langer, alle preventieve aandacht die kant op moet gaan. Ervan uitgaande dat het inderdaad zo is dat de meeste kosten in de zorg gemaakt worden door chronische ziekten waarbij leefstijl een belangrijke rol speelt en de chronische ziekten vooral geconcentreerd zijn bij minderopgeleiden.
Witte middenklasse
Nu vertellen mensen uit de witte middenklasse op basis van wetenschappelijk onderzoek onder de witte middenklasse aan mensen uit de witte middenklasse dat ze gezond moeten leven. Maar dat doen ze grosso modo al lang. Wie rookt er nu nog of drinkt te veel of eet niet regelmatig groente en vis en beweegt niet? In de witte middenklasse is dat echt langzaam maar zeker een steeds kleiner wordende minderheid. We doen alsof we de minderopgeleiden met een zelfde boodschap, maar dan sterk versimpeld kunnen bereiken. Maar we begrijpen dan niet dat zij minder dan de hoger opgeleiden toegankelijk zijn voor een beroep op hun individuele en rationele besluitvormingsprocessen. Hun leefstijl is mede verankerd in een cultuur en kan dus alleen maar veranderen als daarmee rekening gehouden wordt.
Dit lijkt me de grote uitdaging voor de komende decennia.
Jan Walburg
Voorzitter raad van bestuur Trimbos
Trefwoorden
- Bekeken (2350)
- Reacties (0)
