De AWBZ: back to the future
De AWBZ moet weer een volksverzekering worden voor echt langdurende onverzekerbare zorg. Dat kan door een scherpe ‘knip’ te maken tussen langdurige onverzekerbare zorg en zorg waarvoor mensen zich aanvullend kunnen verzekeren.
Gevolgen ongewijzigd beleid
Bij ongewijzigd beleid is de AWBZ onbeheersbaar en niet te financieren. De cijfers liegen niet. Nu geven we voor 600.000 cliënten ongeveer 22 miljard euro uit en loopt het tekort in het Algemeen Fonds Bijzondere Ziektekosten eind dit jaar op tot ongeveer 8,3 miljard euro. Deze bedragen zullen bij ongewijzigd beleid blijven stijgen, gelet op de vergrijzing en de toename van chronische ziekten als de ziekte van Alzheimer.
Ingrijpen
De vraag is dus hoe lang dit nog zo kan doorgaan. Hoe gaan we de AWBZ betalen? Die vragen zorgen voor veel onzekerheid en onrust zorgaanbieders en cliënten. Om die in te dammen en de AWBZ toekomstbestendig te maken, moet er ingegrepen worden. Daarin heeft de politiek vanzelfsprekend het voortouw.
Volksverzekering
Maar als financier wil ING ervoor pleiten om de AWBZ weer een volksverzekering voor echt langdurende onverzekerbare zorg te maken. We hebben het dan over zorg die niet door risicodragende verzekeraars is uit te voeren. Dit betekent allereerst dat het aansprakenpakket moet worden getoetst op dit strikte uitgangspunt. In aanvulling op dit pakket moeten mensen de kans krijgen om aanvullende afspraken te maken. Deze vallen buiten het AWBZ-kader en worden privaat gefinancierd, al dan niet via een aanvullende verzekering.
Voordelen
Een dergelijke ‘knip’ biedt legio voordelen. Allereerst vormt ze een betere waarborg voor de macro-economische financierbaarheid en beheersbaarheid op lange termijn. Maar door de introductie van een privaat deel ontstaat er voor de zorgaanbieders ook ruimte voor andersoortige dienstverlening en productdifferentiatie. Zo kunnen ze naast de AWBZ een nieuwe geldstroom generen. Mits niet te veel ingekaderd vormt deze inkomstenstroom een uitstekend middel tegen de huidige financiële beperkingen voor de sector. Daarnaast zullen zorgaanbieders worden geprikkeld om zich te onderscheiden door meer kwaliteit te bieden binnen de financiële mogelijkheden. Dit leidt tot grotere doelmatigheid en hogere arbeidsproductiviteit. Gelet op de verwachte personeelsschaarste een absolute noodzaak.
Tegenkracht
Bekostiging in de nieuwe AWBZ vindt plaats via persoonsvolgende bekostiging en PGB. In combinatie met functionele aanspraken zorgt deze bekostiging ervoor dat er diversiteit van het zorgaanbod komt, gevormd naar de vraag van de gebruiker. Aan patiëntenorganisaties de taak om als adviseur of ondersteuner voor budgethouders op te treden. Zo ontstaat er een daadwerkelijke tegenkracht ten opzichte van de zorgaanbieders, naast de zorgverzekeraars.
Aanvullende regeling
Naar onze mening is een aanvullende regeling nodig voor kwetsbare burgers. We hebben het dan over mensen met een ernstige handicap/beperking ( gekwalificeerd in ICD 10) en mensen die chronische ggz nodig hebben. Zij zijn levenslang op langdurige zorg aangewezen. Voor deze groep zou de AWBZ nieuwe stijl een bijzondere variant moeten bevatten, waarbij verblijf en dagbesteding een onlosmakelijk onderdeel zijn van de zorgverlening. Laten we naar het oorspronkelijke uitgangspunt van de AWBZ terugkeren en zo komen tot een toekomstbestendige AWBZ. Voor echt langdurige onverzekerbare zorg.
Gastschrijver Erwin Snijders is senior sectormanager Gezondheidszorg ING. De tekst is geschreven in samenwerking met Machel Nuyten, senior sectoreconoom Gezondheidszorg.
Trefwoorden
- Bekeken (3134)
- Reacties (4)








