Inhoud | Navigatie | Zoeken | Service links |

Geplaatst op 19 februari 2009 door: Marc van Ooijen | 4 reacties | Reageer

Geen beter bestuur door meer regels

Geen beter bestuur door meer regels

Naar aanleiding van enkele recente incidenten betreffende tekortschietend bestuur en toezicht, is er een wildgroei aan verbetervoorstellen ontstaan. Deze variëren van het onzinnige idee van PvdA-kamerlid Van der Veen om nog maar een keer te discussiëren over de verantwoordelijkheden van bestuurders en toezichthouders, tot voorstellen voor nieuwe toezichthouders (op de huidige toezichthouders). Al deze voorstellen hebben mogelijk één ding gemeen: de gedachte van maakbaarheid door beleid. En daar wringt de schoen.

Governance-code

Zoals ik al eerder heb geschreven, voldeden zowel Espria als de IJsselmeerziekenhuizen en Meavita Nederland aan de governance-code. Toch zijn bij al deze organisaties grote bestuurlijke missers gemaakt. Ondanks al de wet- en regelgeving, inclusief codes voor goed bestuur, gaat het dus nogal eens fout. Dat heeft niets te maken met de onduidelijkheid van de regels of codes. Zo ingewikkeld zijn die niet. Bovendien gaat het hier in alle gevallen om zeer ervaren bestuurders en managers. Die zijn echt niet van het ene op het andere moment domme jongens geworden of onkundige managers.

Cultuur en vertrouwen

De schoen wringt hem veel meer in cultuuraspecten en groepsdynamica (grote jongens bij elkaar). Deze onderwerpen krijgen nauwelijks aandacht in de discussie. Dat komt omdat ze een stuk moeilijker grijpbaar zijn en ook veel lastiger te veranderen dan beleidsregels. Bovendien bekt het niet lekker om te praten over cultuur en vertrouwen. Veel te soft. Voor de bühne is behoefte aan duidelijkheid en vooral aan een strenge aanpak van de misstanden.

Indekken

Ik acht het risico levensgroot dat we onze tijd gaan verdoen aan nieuw beleid, aangescherpte regels en aangescherpte codes. Nog meer controle. Dat zal echter leiden tot nog meer wantrouwen, nog meer indekken en nóg meer beleid. Uiteindelijk zullen we dan met elkaar misschien wel zeggen dat de gezondheidszorg transparanter is geworden: langere jaarverslagen, nog meer cijfers en een uitgebreidere accountantscontrole. Maar dat zal nieuwe incidenten niet voorkomen. Vragen als 'In hoeverre draagt het verwerven van vastgoed bij aan betere kwaliteit van zorg voor de cliënten?' of 'hoe ver mogen bestuurders en toezichthouders af staan van het primaire proces?' zijn dan namelijk niet aan de orde geweest, terwijl deze vragen meer de kern van het probleem raken dan een discussie over verantwoordelijkheden en bevoegdheden.

Marc van Ooijen

Trefwoorden

Blogs

Reacties (4)


  • Schensema

    19/02/2009

    #1.  Beste Marc,



    Een prima weergave van een tendens in de zorg waarbij de tenen gekromt gaan en de schoenen wringen.

    Een toenemende cultuur van beheersing en control maakt organisatie lam en gaan creativiteit en innovatief vermogen verloren. De volume van grote instellingen maken het wellicht onbestuurlijk, onbeheersbaar en hierdoor neigt de RvB naar steeds meer control. Onzekerheid voert de boventoon en keuzes maken en waar leiderschap tonen wordt ingewikkeld.

    Deze strategie lijdt uiteindelijk naar intern gerichtte organisaties die door toenemende bureaucratie ten dode zijn opgeschreven.



    wie wil er bij een dergelijke organisatie werken? Wat doet dit met het empowerment van mensen? En bovenal wat merkt een klant van de geboden dienstverlening die vanuit deze organisaties wordt geleverd?



    Juist in deze situatie is er behoefte aan aandacht voor cultuuraspecten die een focus hebben op klantgerichtheid. Het vertrouwen zal hierbij vanuit het klantperspectief meer en meer gaan groeien en er ontstaat een vorm van waardecreatie in plaats van waarde vernietiging.



    Aandacht voor het primair proces en het optimaliseren van de kwaliteit start wanneer er vanuit het strategisch kader gekoerst wordt op deze mindere meetbare waarden.

    Het is dan niet soft maar een harde realiteit dat veel organisaties hieraan voorbij gaan en managers en bestuurders deze aspecten vergeten.

    Wellicht heeft men het te druk om de vastgoed portefuille te organiseren en is er geen tijd meer om de balans te zoeken in de structuur, systemen en cultuur van hun zorgonderneming.



    Erik Schensema

  • Budding

    20/02/2009

    #2.  Goedemorgen Marc,

    Je raakt naar mijn idee precies daar waar het in deze maatschappij mis gaat. We willen alles beheersen en controleren. Daardoor komen we in een negatieve spiraal terecht waar door we straks in Nederland met zijn alle een controlerende functie hebben! Controle, wat is controle eigenlijk, volgens van Dale, is het onder toezicht staan, beheersen!

    En wat gek toch, hoe meer we daarvan doen hoe minder het werkt. Maar iedereen met een beetje boeren verstand weet toch dat zo werkt. Waar zijn we dan mee bezig….

    Als we terug gaan naar de basis, toen we gewoon nog kind waren. Wat had dat controlerende effect dan voor nut…, juist je werd creatief en ging dingen stiekem doen. Kreeg je vertrouwen dan groeide je, en nam je je verantwoordelijkheid. Zeg nou, je weet toch wanneer je goed of slecht bezig bent? Daar heb je alleen hoofdregels voor nodig. En geen in je nek hijgende controleurs, dat kost alleen maar geld en leidt enorm af van waar het werkelijk om gaat in het leven.

    We moeten dan ook gaan starten met het bouwen aan vertrouwen. We gaan mensen weer stimuleren om betekenisvol het werk uit te kunnen voeren waarvoor ze zijn opgeleid en waarvoor ze worden betaald. De professionals op de werkvloer weten dat het best. En we gaan hen faciliteren. De mens geeft de wereld vorm, dat zijn we even kwijt geraakt, we zitten zo in het maakbare systeem, rent zo achter het Amerikaanse model aan. Maar hebben we wel eens echt bekeken hoe het er daar aan toegaat!

    Ik zou het een uitdaging vinden als onze regering het lef zou hebben die zorgsector niet nog verder onder druk te zetten met controles. Maar het lef zou hebben te experimenteren met het direct geven van budget en een organisatie eens twee jaar niet te controleren. Geen CIZ, geen CAK, geen HKZ, geen aanbestedingen, geen afspraken met zorgkantoren etc. etc. Nee, hier heb je geld en doen waar je goed in bent. Misschien wel iets voor Philadelphia, die hebben mensen met een verstandelijke beperking die zijn niet plotsklaps over tien jaar niet meer beperkt. Al suggereert een systeem als de CIZ dat wel.

    Een paar enthousiaste mensen laten besturen en vooral mensen die weten waar het omgaat. Die weten waar ze het voor doen, geen gekukeleku vanachter het bureau. Nee, mee het veld in, naar het front, dan weet je wat je moet doen met de centen die je hebt.

    En alle controle eruit. Dat zal moeilijk worden dat snap ik maar het resultaat zal er zijn. Maar willen we dat wel? Hebben we wel het lef los te laten, durven we wel weer te vertrouwen in mensen en in het eigen regelvermogen? Is het niet gewoon het oude spreekwoord, “Zoals de waard is, vertrouwd hij zijn gasten”.

    Vroeger zeiden we er achter aan, “en valt hij te…..”.

    We zitten in Nederland midden in de kredietcrisis. Een crisis is altijd een keerpunt. Laat deze crisis zorgen voor het keerpunt, controleurs eruit en bouwen aan vertrouwen.

    Dan roepen we misschien straks in de zorg, leve de kredietcrisis!



    Groet Gerda Budding

  • Hans Hoek

    22/02/2009

    #3.  Beste Marc,



    Ik deel je analyse. Toevallig had ik een paar dagen eerder op de eigen weblog van C3 een vergelijkbare observatie gedaan. Zie http://hanshoek.c3log.nl/meer-toezicht-vergroot-de-problemen/ . Volgens mij zijn we op de verkeerde weg met nog meer toezicht.



    met vriendelijke groet



    Hans Hoek

  • AxdOcVCgDbygR

    28/02/2011

    #4.  1DNw2U <a href="http://jkdobwgwvnux.com/">jkdobwgwvnux</a>, [url=http://tvwwouyzuazt.com/]tvwwouyzuazt[/url], [link=http://nszykuamdopm.com/]nszykuamdopm[/link], http://hnvpihkeoeph.com/


Schrijf zelf een reactie