ACTUEEL

Regeerakkoord: Het zorgstelsel gaat op de schop

Regeerakkoord: Het zorgstelsel gaat op de schop

In het concept regeerakkoord wordt in totaal voor vijf miljard euro bezuinigd op de zorg. De financiering van de zorg wordt grotendeels inkomensafhankelijk en een aantal onderdelen van de zorg wordt bij een ander stelsel ondergebracht. De AWBZ in de huidige vorm houdt op te bestaan en wordt vervangen door een soort romp-AWBZ. Wel komt er extra geld vrij voor zorg in de buurt. Dat zijn de belangrijkste afspraken die de VVD en de PvdA overeen zijn gekomen.

De zorg is de grootste bezuinigingspost voor het kabinet Rutte II. In 2014 wordt er al 370 miljoen euro bezuinigd. In 2017 loopt dit op naar een structurele bezuiniging van 5,7 miljard euro.

Premie

Voor de patiënt is de belangrijkste verandering dat de bijdrage voor de zorg inkomensafhankelijk wordt. De zorgtoeslag gaat verdwijnen, maar daarvoor in de plaats komt zowel een inkomensafhankelijk eigen risico als een inkomensafhankelijke premie. De nominale premie gaat  400 euro bedragen in 2017 en vanaf dan blijft de verhouding tussen het inkomensafhankelijke deel en het nominale deel van de zorgpremie hetzelfde.

Sleutelpositie

De zorgverzekeraars blijven een sleutelpositie innemen in de financiering van de zorg. Het bestaande hoofdlijnenakkoord wordt na 2014 voortgezet, zij het dat de groei van de zorgkosten verder gedrukt wordt tot maximaal 2 procent per jaar. Zorgkosten van huisartsen mogen per jaar met maximaal 2,5 procent groeien. Er wordt gekeken of de Nederlandse Zorgautoriteit vooraf kan toetsen of “het door verzekeraars gecontracteerde volume past binnen het begrotingskader zorg.”

De hoogcomplexe curatieve zorg wordt verder gecentraliseerd. Hierdoor ontstaat een hogere kwaliteit van zorg tegen lagere kosten. Ook gaat er een verdere concentratie plaatsvinden van acute zorg. De minder complexe zorg wordt juist gedecentraliseerd.

Acute zorg

De Spoedeisende hulpposten (SEH) worden geïntegreerd met de huisartsenposten (HAP). Mensen die zich bij een spoedeisende hulp melden zonder verwijzing van de huisarts, gaan een eigen bijdrage betalen van 50 euro. Uiteindelijk gaan de SEH en HAP samen met de huisarts onder één beloningssysteem vallen. Hierdoor wordt bevorderd dat de patiënt langer binnen de eerstelijns- en anderhalvelijnszorg behandeld wordt.

Kwaliteit

Het kwaliteitsinstituut krijgt een grote rol in het beschikbaar en inzichtelijk maken van kwaliteitsinformatie. Het instituut krijgt ‘doorzettingsmacht’ om de voortgang in het beschikbaar krijgen van kwaliteitsinformatie te bewaken. Aanbieders worden verplicht om informatie te geven over de kwaliteit van de geleverde zorg. Hiermee wordt een volgende stap gezet in een financiering die op resultaat gericht is. “Het gros van deze informatie (…) bestaat reeds, maar moet nog ontsloten worden,” zo staat in het concept regeerakkoord te lezen.

AWBZ

De AWBZ zoals we die nu kennen wordt vervangen door een landelijke voorziening voor intramurale ouderen en gehandicapten met een zorgzwaartepakket 5 indicatie (ZZP 5). Dit wordt landelijk georganiseerd en een persoonsgebonden budget en zorg in natura behoren tot de plannen.

De ggz gaat vanaf 2017 in zijn geheel onder de zorgverzekeringswet vallen. Er gaan een procentueel gelijke eigen bijdrage komen voor eerste- en tweedelijns geestelijke gezondheidszorg. Hierdoor zal de eigen bijdrage in de eerstelijns zorg lager worden.

Zorg in de buurt

Vanaf 2015 komen er extra wijkverpleegkundigen. Dit wordt bekostigd met geld dat beschikbaar komt uit de tweedelijn. Tot en met 2017 wordt hier minimaal 250 miljoen in geïnvesteerd. De extramurale verpleging wordt per 2017 uit de AWBZ gehaald en valt vanaf dan onder de zorgverzekeringswet. Deze plannen sluiten aan bij de onlangs gepresenteerde Agenda voor de Zorg.

Gemeenten worden via de WMO geheel verantwoordelijk voor de activiteiten op het gebied van ondersteuning, begeleiding en verzorging. De dienstverlening wordt versoberd en er wordt scherper gekeken naar wie de zorg echt hard nodig heeft. Hiervoor komt 750 miljoen euro beschikbaar.

Download het regeerakkoord hier (PDF). De zorgparagraaf staat op pagina 21 t/m 26.

7 Reacties

om een reactie achter te laten

ANH Jansen

29 oktober 2012

Verzwegen wordt hier om onduidelijke redenen dat de Restitutie Polis in de basisverzekering wordt verboden. Verplichte In Natura polissen in de Basisverzekering en nog optioneel een Restitutie polis in de aanvullende verzekering.

Dat is pas een omwenteling. Adviezen van Cie Baarsma worden 1 op 1 overgenomen. Idem adviezen Cie Don.

Voor de huisartsen komt er populatie bekostiging. Per regio worden zij gebudgetteerd. Wordt verder nog uitgewerkt.

En natuurlijk krijgen zorgverzekeraars de beschikking over alle data en informatie om binnen het budget te blijven. Daartoe is het LSP/EPD beschikbaar; iedere avond worden alle data automatisch geupload naar de centrale databanken om oa na te gaan hoe de ontwikkeling van de schadelast zich gedraagt tov de prognoses en om zo tijdig te kunnen ingrijpen bij dreigende overschrijding van de budgetten.

Gebruik van het MBI moet worden voorkomen. De wettelijke doorleverplicht voor zorgaanbieders komt er dan ook aan; als het budget van de verzekeraar op is en verplicht verzekerden doen alsnog een beroep op hun ziektekostenpolis dan moet een zorgaanbieder de verlangde zorg gratis leveren.

Laat nu de EU Commissie en het EU Hof van Justitie te Luxemburg maar komen met een uitspraak over de verenigbaarheid van het Nederlands zorgstelsel met EU wet en regelgeving en met de Mensenrechten. Ook zorgaanbieders hebben mensenrechten.

Maak er dan direct een nationaal ziekenfonds van. Dan gaan er direct 12 miljard euro terug in de schatkist en kan de EU nimmer bezwaar maken tegen deze dwaze plannen. Cie Baarsma stipte ze nog zo aan. Wellicht met teveel nuance.

Maar ja, dan gaan de Algemene Regels van Behoorlijk Bestuur gelden inde zorg en dat wil VWS niet.

Frank Conijn

30 oktober 2012

Zelfs al zou de 12 miljard die dhr. Jansen noemt niet (helemaal) kloppen, is het nog een goed idee om de zorgverzekeraars te laten opgaan in één, publieke zorgverzekeraar. De gegarandeerde voordelen daarvan:

* geen solvabiliteitseisen meer (er komt daardoor inderdaad kapitaal vrij maar hoeveel, daar heb ik geen onafhankelijke info over);
* minder overheadkosten;
* men is ermee af van de onderling verschillende zorgkwaliteitsindicatoren die nu gehanteerd worden door de verschillende verzekeraars. Dat is ook een publiek belang;
* voor zorgaanbieders scheelt het veel tijd in de onderhandelingen en bij de administratie;
* voor huisartsen wordt verwijzen makkelijker. Met verschillende verzekeraars en selectieve zorginkoop moeten huisartsen eerst uitzoeken met welk ziekenhuis de verzekeraar van die patiënt een overeenkomst heeft voor die klacht;
* zorgverzekeraars hoeven geen geld meer uit te geven aan reclamecampagnes.

En last but not least: een véél effectievere zorgregisseur. Eén, publieke zorgverzekeraar is prima te combineren met selectieve zorginkoop (op basis van zorguitkomsten), dus de stelling dat we met zo'n verzekeraar een 'socialistisch' stelsel zouden krijgen gaat niet op.

Verder is van belang dat de EU zo'n verzekeraar gewoon toestaat, in tegenstelling tot wat hoogleraar gezondheidsconomie Wim Groot stelt. Groot-Brittannië en Spanje bewijzen dat. Weliswaar moet dan de gehele nominale premie gefiscaliseerd worden, maar dat is toch al bijna het geval met de nieuwe plannen.

Voor meer informatie zie www.gezondezorg.org/een-zorgverzekeraar.php.

ANH Jansen

30 oktober 2012

De verzekeraars krijgen als deze plannen doorgaan 85% van hun geld via de belastingdienst. De resterende 15% moeten zij krijgen via de nominale premies. Om klanten te winnen moeten zij forse investeringen doen in reclame e.d. De nominale premie gaat naar 225 euro per verplicht verzekerde ouder dan 18 jaar. Van die nominale premie moeten verzekeraars dan de reclame e.d. betalen?

Wat kosten het sponsoren van allerlei professionele voetbalclubs of basketbal clubs? Die worden als deze Regeerakkoord plannen doorgaan voor 85% betaald uit de belastinggelden. Of komt er een chinese muur tussen die 15% nominale premie inkomsten en de 85% belastinginkomsten?

Als deze Regeerakkoord plannen doorgaan is het hek dan van de dam. Zien de overige ministeries dan ook hun kans schoon om allerlei clubs en verenigingen te sponsoren? Als verzekeraars dat mogen waarom wij dan ook niet is hun legitieme vraag.

De krankzinnigheid van het Nederlandse Zorgstelsel komt nu toch wel heel sterk naar voren.

De heer F Conijn zet de voordelen van een NHS/Scandinavisch model op een rijtje. En verzekeraars spreken zelf altijd over hun intrinsieke motivatie om goede zorg in te kopen, te regelen, voor een beste prijs voor hun verzekerden. Die motivatie verandert dus niet als zij weer overgaan op hun ziekenfondsstatus van voor 2006.

Want laten wij wel wezen; voor 2006 waren al de huidige zorgverzekeraars gewoon ziekenfondsen. Deel van het falen van het ziekenfondssysteem in Nederland kwam door het afromen van ziekenfondspremies. Dat zullen de politici moeten afdekken/voorkomen. Cursus Deens, Zweeds of Engels om aldaar te vernemen hoe ze dat daar doen.

En wil een huidige zorgverzekeraar privaat blijven, dan moet dan kunnen; voor de private verzekeringen die burgers alsnog op vrijwillige basis willen, bovenop de verplichte ziekenfondsbijdrage.

Anoniem

30 oktober 2012

@ Frank Conijn

Wat is dan het verschil met het vorige stelsel dwz de volksverzekering?
Wat is er nog over van het credo 'marktwerking'?

Arnout Orelio

30 oktober 2012

De titel 'zorgstelsel op de schop' suggereert 1. dat het systeem in z'n geheel wordt verandert en 2. dat er zo iets bestaat als een zorgstelsel.

@1 Helaas heeft ook deze regering weer alleen maar nagedacht over wie wat aan wie gaat betalen en wie welk 'werk' doet, inclusief hier en daar een losse oplossing (meer wijkverpleegkundigen, SEH en HAP samen, boete van €50?!). Ook dit verandert niets fundamenteel aan de kwaliteit, toegankelijkheid en kosten van de zorg. Hiervoor dient nieuwe systeem bedacht te worden ipv optimalisering van de losse onderdelen.

@2 De zorg bestaat niet. De situatie van mensen bepaalt wat nodig is om gezond te worden en/of te blijven. Afhankelijk van deze situatie is een proces nodig.
Typische processen zijn
A. probleem definieren = diagnose, zoals consult en onderzoek van ademhalingsproblemen).
B. probleemoplossing = behandeling obv protocol, zoals heupvervangen; probleembeheersing = 'continu' bewaken en
C. bijsturen obv actuele informatie, zoals bij chronische ziekten)

A, B en C hebben elk hun eigen bijpassend bedrijfsmodel (verdienmodel, mensen en middelen en structuur) en financieringsysteem nodig.

Het huidige systeem probeert via one-size-fits all organisaties een wij doen alles voor iedereen strategie te laten uitvoeren. In het huidige denken zijn we steeds op zoek naar een of enkele oplossingen voor het geheel en doordat we het als een geheel zien zijn de verschillende type processen en bedrijfsmodellen door elkaar en met elkaar georganiseerd, waardoor we extreme overheadkosten hebben.

Zolang we niet eerste de sector 'zorg' beter gaan begrijpen en vereenvoudigen door 1ste te ontvlechten om die vervolgens volgens nieuwe principes te integreren (bijv volgens ABC indeling), zullen de effecten beperkt blijven tot de portemonnee van de diverse compenten, maar zullen we nooit een doorbraak in kwaliteit, toegankelijkheid en betaalbaarheid krijgen.

Frank Conijn

30 oktober 2012

@ Anoniem:
"Wat is dan het verschil met het vorige stelsel dwz de volksverzekering?"
FC: Het stelsel van vóór 2006 was een combinatie van een volksverzekering en een private. Er waren toen immers ziekenfonds- en particulier verzekerden. Verder was er vroeger een hele serie ziekenfondsen. Ik pleit voor één, publieke zorgverzekeraar. Eén ziekenfonds, zo u wilt, maar dat kan weer de vraag oproepen of particuliere verzekeringen dan ook weer terugkomen, waar ik niet voor pleit.

"Wat is er nog over van het credo 'marktwerking'?"
FC: Van concurrentie tussen zorgverzekeraars niets. Maar die concurrentie heeft ook niets opgeleverd. Zo'n vijf procent mensen die jaarlijks van zorgverzekeraar wisselt is een nietig percentage, zeker gezien dat daar ook de mensen bij zitten die wisselen a.g.v. verandering van werkgever (collectieve verzekering). En die concurrentie gaat ook niets opleveren, want de inhoud en prijs van de basisverzekering wordt basaal bepaald door de politiek en er is een -- terechte -- acceptatieplicht.

Van concurrentie (op prijs en kwaliteit) tussen zorgaanbieders blijft alles over, want zoals ik al schreef is één, publieke zorgverzekeraar prima te combineren met selectieve zorginkoop (SZi). Sterker nog, SZi is veel makkelijker te realiseren door één, nationale zorgverzekeraar dan door vier of vijf verschillende. Want die mogen niet samenwerken van de NMa.

@ Arnout Orelio:
Als u op www.gezondezorg.org/kem.php, www.gezondezorg.org/uitkomstfinanciering.php en www.gezondezorg.org/kwaliteitsmeting.php kijkt zult u zien dat ik voor verschillende sectoren verschillende systemen en methoden bepleit. Wel zijn ze allemaal terug te voeren op uitkomstfinanciering, middels selectieve zorginkoop dan wel bonus-malusbeloning op basis van primair de gemeten zorgresultaten.

Ik maak ook onderscheid tussen zorg voor een chronische aandoening en zorg voor een niet-chronische. U wilt de laatste weer scheiden in diagnostiek en behandeling, maar dat is niet nodig.

Als voorbeeld geef ik een patiënt met een acute knieklacht, ingestuurd door de huisarts. Op het moment dat hij het ziekenhuis binnenkomt gaat de teller lopen -- alle te maken diagnostische en therapeutische kosten worden bijgehouden.

De patiënt vult bij binnenkomst een kniepijn- en -invaliditeitsvragenlijstje in, of de Universele Ziektelastschaal-vragenlijst (zie www.gezondezorg.org/kwaliteitsmeting.php). De score wordt bewaard.

Na afloop van het zorggebeuren in dat ziekenhuis -- de klachten zijn voldoende verholpen of de patiënt gaat naar een ander ziekenhuis -- wordt/worden dezelfde vragenlijst(jes) weer ingevuld. De verschilscore wordt door de zorgverzekeraar afgezet tegen de totaalrekening die het ziekenhuis indient voor die patiënt met die medische (differentiaal)diagnose. Ook wordt de patiënttevredenheid gemeten.

Het ziekenhuis mag zelf weten welke diagnostische en therapeutische middelen het inzet. Het gaat om het resultaat i.c.m. met wat het ziekenhuis daarvoor rekent. Ik zie niet in waarom het ingewikkelder dan dit zou moeten zijn. Behalve dan dat het ziekenhuis zelf zal moeten gaan bereken of die nieuwe PET-scan nu wel zo kosteneffectief is, maar daar kunt u ze wellicht bij helpen?

ANH Jansen

31 oktober 2012

'Uitkomstbekostiging in de zorg. Internationale voorbeelden en relevantie voor Nederland'
'Uitkomstbekostiging in de zorg. Internationale voorbeelden en relevantie voor Nederland'
PDF document | 85 pagina's | 1,0 MB

Rapport | 04-09-2012 | VWS

Rapport van de Erasmus Universiteit over internationale voorbeelden van uitkomstbekostiging.

Dit document is een bijlage bij:

Kamerbrief over stand van zaken toezeggingen VWS
| Kamerstuk | 31-10-2012 | VWS

---En de heren vd Ven en Schut kijken middels een literatuuronderzoek naar andere landen en vinden dat in ziekenfondsstelsels er data zijn te krijgen over uitkomstfinanciering.

Ziekenfondssystemen in de vorm van NHS, Medicaid/Medicare, Israelisch ziekenfonds en de HMO's uit de USA; zorgaanbieders 100% eigendom van verzekeraars/ziekenfondsen.

Uitkomstfinanciering staat volgens de literatuur nog in de kinderschoenen, maar gaat niet slagen in een marktomgeving zoals Nederland die wil zien: concurrerende private verzekeraars die met elkaar concurreren om zorg in te kopen bij met elkaar concurrerende zorgaanbieders; dan koop je gegarandeerd 'gefragmenteerde' zorg in.

Het is het een of het ander.

W vd Ven en E schut beseffen dat maar al te goed.

Top