Tech

'Leeftijdskloof zit digitalisering care in de weg’

'Leeftijdskloof zit digitalisering care in de weg’

Oudere zorgmedewerkers verwerken informatie minder vaak digitaal uit dan jongere. Ook beschikken ze naar eigen zeggen minder vaak over digitale hulpmiddelen of een digitale werkplek. Bovendien hebben werknemers van veertig en ouder minder vertrouwen in hun eigen ICT-vaardigheden.

Dat komt naar voren uit onderzoek onder 500 care-medewerkers uitgevoerd door IT-adviseur Ictivity. Ruim driekwart van de medewerkers (76 procent) geeft in het onderzoek 'ICT-voorzieningen: kopzorgen of medicijn?' aan te beschikken over een digitale werkplek. Opvallend is dat werknemers tot veertig jaar beter gefaciliteerd worden dan oudere werknemers. 86 Procent van de jongere werknemers heeft toegang tot een digitale werkplek, 15 procent meer dan de veertigplussers, waarvan 71 procent beschikt over een digitale werkplek.

Deze leeftijdscesuur manifesteert zich ook in de waardering van de ICT-voorzieningen. Gemiddeld geven de respondenten een 6,9, maar oudere werknemers komen uit op een 6,7. Ruim één op de tien werknemers geeft een onvoldoende (5 of lager). Als het om eigen IT-volwassenheid gaat dan denkt 65 procent van de jongere werknemers voldoende kennis te hebben. Dit is beduidend meer dan het gemiddelde van 54 procent.

Papieren dossier

Voor wat betreft de integratie van IT in het werkproces komen de bevindingen van Ictivity grotendeels overeen met enkele recente onderzoeken. Zo constateert Ictivity –net als eerder NicitZ en V&VN- dat het bijwerken van het zorgdossier nog in bijna veertig procent van de gevallen op papier gebeurt. Ook hier speelt leeftijd weer een rol:  driekwart van de jongere zorgwerknemers werkt het zorgdossier alleen digitaal uit, waar dit bij de oudere werknemers de helft is.  

De onderzoekers keken ook naar de rol van ICT bij kritieke situaties. Bijna de helft van de zorgverleners (43 procent) krijgt hier wel  eens mee te maken. Het onderzoek laat onvermeld welk deel van deze kritiek situaties wordt veroorzaakt door falende ICT komt. Wel wordt duidelijk wat de meest voorkomende ICT-problemen zijn die hierbij een rol spelen. 37 Procent van de respondenten noemt in dit verband “het niet beschikbaar zijn van draadloze kanalen, als wifi of internet”, nog eens 19 procent noemt  “het niet direct voorhanden hebben van de juiste informatie over een cliënt”.

Veiligheid

Opvallend is dat maar weinig respondenten “veiligheid” noemen als het gaat om eisen en wensen ten aanzien van ICT. Maar 8 procent noemt dit punt, waar 39 procent “gemakkelijk rapporteren en communiceren met cliënten en collega’s” als belangrijkste vereiste aanwijst. “Veiligheid staat voor medewerkers in dit onderzoek niet bovenaan het lijstje van eisen die men heeft ten aanzien van een online werkplek”, constateren de onderzoekers. “Terwijl dit gezien alle nieuwe wetgeving rondom privacy wel van groot belang is.”
Ze wijzen er ook op dat dataveiligheid veelal onbewust door medewerkers wordt gecompromitteerd. “Het is daarom belangrijk dat het voorkomen van datalekken vanuit de organisatie gefaciliteerd wordt.”

Besparen

Over nut en noodzaak van ICT bestaat onder care-medewerkers behoorlijke consensus. Tachtig procent denkt dat digitaal registreren aan de bron een half uur tijd bespaart, de overige respondenten verwachten zelfs nog grotere tijdswinst. Circa zeven van de tien care-medewerkers is het eens met de stelling dat ICT-kennis steeds belangrijker wordt en dat goede ICT er voor zorgt dat er meer tijd voor de cliënt komt. Toch zijn er ook zorgen; 54 procent vreest dat verdere digitalisering  banen gaat kosten. Van de oudere werknemers voorziet 68 procent een kostentoename als gevolg van ICT die ten koste gaat van de zorg. Over de ICT-bereidheid van de eigen collega’s heeft ongeveer een derde twijfels.

In antwoord op deze zorgen hebben de onderzoekers een duidelijk advies: keep it simple. “Zorg dat medewerkers niet hun weg hoeven te zoeken in een wirwar aan applicaties of steeds opnieuw moeten inloggen. ICT moet voor ze werken. Het moet tijd besparen, zodat er zorg verleend kan worden op een veilige, goede en efficiënte manier.”        

3 Reacties

om een reactie achter te laten

Monique van Doorn

13 oktober 2017

Goed dat er gekeken wordt naar de kansen van digitalisering in de care. Anno 2017 wel wat laat, maar beter laat dan nooit. Overigens, de leeftijdskloof zit helemaal niets in de weg. Leeftijd is wel bepalend voor de manier waarop de digitalisering geïntroduceerd en geïmplementeerd moet worden. Jongeren komen digivaardiger de arbeidsmarkt op, dertigers zijn op meerdere fronten bekend gemaakt met digitalisering en 40-plussers hebben de meest ervaring met niet-digitaal werken. Wie daar rekening mee houdt en juist ieders kwaliteit benut in plaats van in problemen te denken komt verder. Het grootste obstakel bij de digitalisering van de care is de organisatie van de care. Zolang er op zoveel plaatsen hetzelfde wordt uitgevonden en iedereen vervolgens ook nog zelf de introductie gaat verzinnen zal de digitalisering nog wel even duren.
Laten we in ieder geval de beste troef voor digitalisering ook in het spel brengen. Ja zeker, digitalisering leidt tot minder banen en dat is maar goed ook. Meer handen maken de zorg niet beter en die handen zijn er trouwens ook niet meer. Is ook niet nodig, want meer digitalisering rust medewerkers en cliënten van de toekomst beter toe en zorgt er voor dat er met minder medewerkers meer bereikt kan worden. Het fijne voordeel hiervan is dat die medewerkers door een hogere arbeidsproductiviteit allemaal beter kunnen gaan verdienen. Welke zorgwerker is daar tegen en wil daar niet aan meewerken? Helemaal als blijkt dat het werk door digitalisering ook leuker wordt. Dat geldt voor alle leeftijden.

Marco Jansen

13 oktober 2017

De titel 'Leeftijdskloof zit digitalisering care in de weg' zet ons op het verkeerde spoor. Het gegeven dat oudere medewerkers (iets) minder digitaal onderlegd zijn is volstrekt logisch. Dit zal in andere sectoren ook zo zijn. We zullen daar (iets) meer tijd en aandacht moeten besteden om oudere medewerkers mee te nemen in de mogelijkheden van ICT. Dat is niet moeilijk, want in mijn ervaring is er veel interesse voor ICT. Dus de constatering dat de leeftijdskloof digitalisering in de care in de weg zit is wat mij betreft geen eindconclusie, maar een oproep om meer begeleiding te bieden aan de oudere medewerker.

Paskal van Lomm

18 oktober 2017

Als meer dan 94% van de Nederlanders internet gebruikt (bron: CBS-statline), vind ik het bijzonder om te lezen dat oudere werknemers (> 40 jaar) minder vertrouwen hebben in hun ICT-vaardigheden. Lijkt mij een hele mooie uitdaging om het gebruik zoals in de laatste alinea staat super simpel te maken. Een perfecte UX haalt veel drempels weg en zorgt voor intuïtief gebruik.

Top