ACTUEEL

Bos: ‘Budgetkorting juridisch onhoudbaar’

Bos: ‘Budgetkorting juridisch onhoudbaar’

Sectorbrede budgetkortingen in de zorgsector zijn juridisch niet houdbaar. Dat stelt oud-minister Wouter Bos in NRC Handelsblad. “Vroeg of laat zal die budgetkorting bij de rechter sneuvelen”, aldus Bos.

Onredelijk

Bos, die sinds enkele maanden adviseur in de zorg is voor adviesbureau KPMG, erkent in NRC dat hij als minister van financiën anders tegen de kwestie aankeek. “Ik heb destijds als bewaarder van de schatkist uit volle overtuiging budgetkorting toegepast”, aldus Bos. “Maar het is natuurlijk voor de betrokken partijen een buitengewoon onredelijk instrument.” Die onredelijkheid zit hem volgens Bos ondermeer in het feit dat de budgetkorting is gebaseerd op overschrijdingen die twee tot drie jaar eerder hebben plaats gevonden.

Free riders

Belangrijker nog is volgens Bos het feit dat de budgetkorting een bot instrument is, dat geen recht doet aan de inspanningen van individuele ziekenhuizen. “Zo’n korting treft alle partijen in de zorg, ook partijen die helemaal niet hebben bijgedragen aan die kostenoverschrijdingen”, stelt Bos. “De ziekenhuizen die de problemen veroorzaken zijn eigenlijk een soort free riders: die weten dat anderen zullen meebetalen. Efficiëntie loont dus niet! Als je goed op je budget let, word je immers net zo hard getroffen als alle andere ziekenhuizen. Ik denk daarom dat die budgetkorting vroeg of laat bij de rechter zal sneuvelen.” 

Juridische strijd

De NVZ vereniging van ziekenhuizen voert momenteel een juridische strijd om de budgetkorting van 314 miljoen euro die minister Schippers de ziekenhuizen heeft opgelegd van tafel te krijgen. In eerste instantie bepaalde de rechter medio september dat de voorgenomen aanwijzing van de minister aan de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) over een structurele korting van toen nog 549 miljoen euro geen doorgang kon vinden. Het gerechtshof stelde vervolgens VWS toch in het gelijk.

Cassatie

De NVZ blijft overtuigd van de onrechtmatigheid van de korting en is om die reden in cassatie gegaan. Volgens de NVZ is de korting nog steeds niet onderbouwd en zijn de oorzaken ervan niet onderzocht. Ondanks de verlaging is de omvang van de korting onverminderd disproportioneel: drie keer zo hoog als de hoogste korting tot dusverre. De gevolgen voor innovatie, investeringen en financiële soliditeit van ziekenhuizen zullen aanzienlijk zijn.

Onrechtvaardig

Daarnaast vinden ziekenhuizen het principieel onrechtvaardig dat zij de gevolgen moeten dragen van het macrobudgetteringsbeleid van de overheid, terwijl zij slechts de door zorgverzekeraars gecontracteerde zorg hebben geleverd. De NVZ onderstreept dat ziekenhuizen – in tegenstelling tot zorgverzekeraars - het totaal van de geleverde zorg niet kunnen monitoren, en dat vanwege het mededingingsbeleid ook niet mogen.

Tegenvaller

Minister Schippers van Volksgezondheid ontwikkelt momenteel plannen om zorgverzekeraars een grotere verantwoordelijkheid te geven bij de bewaking van het macrobudget voor de zorg. KPMG-adviseur Bos juicht een dergelijke maatregel toe. De vraag is of Schippers’ voornemen de ziekenhuizen kan behoeden voor een nieuwe budgetkorting.  De minister kondigde woensdag een nieuwe tegenvaller op haar begroting aan, waar volgens de minister ook het veld de gevolgen zal merken.

10 Reacties

om een reactie achter te laten

Barend van Lieshout

17 maart 2011

Er is natuurlijk een simpel, eerlijker en houdbaarder alternatief: De minister kan voordat de zorg geleverd wordt, de prijzen vaststellen (verlagen), rekening houdend met haar macro budget. Dit geeft ziekenhuizen vooraf de kans te anticiperen op de te verwachten inkomsten, en beloont de productievere ziekenhuizen (en straft dus de free-riders).
Dit betekent wel dat ziekenhuizen vlot moeten inspelen op de marktcondities, maar daarin is de zorgsector niet uniek: in vele marktsectoren fluctueert de prijs, in de tuinbouw of de High-tech sector zou men z'n vingers aflikken bij een jaar lang prijszekerheid.
Voor de minister zal het soms betekenen dat ze toch wat overhoudt, en een jaar later weer dat ze wat tekort komt, maar dat zal acceptabel zijn (en geeft meer macro-duidelijkheid dan ze nu heeft).

Jansen

17 maart 2011

Eye opener. Het stuk in het NRC is veel langer. Wellicht kan er een link worden geplaatst. W Bos vertelt over de invoering van de marktwerking in de zorg op basis van een computermodel van het CPB en het voortschrijdend inzicht van hetzelfde CPB dat marktwerking de zorg juist duurder maakt doordat marktpartijen zich anders gedragen dan het systeemmodel van het CPB dacht: verlaging van de prijzen wordt gecompenseerd door een toename in het aantal handelingen zodat de inkomens van de marktpartijen in stand blijven. Zorgaanbieders hebben allemaal een inkomens target. Niets menselijks is een zorgaanbieder vreemd. Dat was een eye opener voor het CPB. Alain Enthoven, de ontwerper van het zorgstelsel, had het de ambtenaren en politici kunnen vertellen. Is een oud economisch gegeven, maar blijkbaar niet in Nederland. Politici en ambtenaren gingen uit van het altruisme bij zorgaanbieders en konden zich niet voorstellen dat geld een rol speelt bij zorgverlening.

Gaarne ook een link naar het artikel met de twee Erasmus hoogleraren in dezelfde NRC. Is wellicht nog beter.

van Randen

18 maart 2011

Wouter Bos zegt nog meer in het NRC Handelsblad. o.a. dat meer marktwerking in de zorg leidt tot hogere kosten
'Eerst ging het Centraal Planbureau er vanuit dat meer marktwerking in miljarden besparingen resulteerden door meer doelmatigheid. Inmiddels schat het CPB dat dit nul euro oplevert.’ (…) ‘Dat was de grote frustratie van Ab Klink. Een van de argumenten voor meer marktwerking was nu juist dat het besparend zou werken, dat het de overheidsfinanciën op lange termijn zou versterken. Maar gaandeweg, door het voortschrijdend inzicht van het CPB, verdween dat voordeel. Nu weten we dat meer marktwerking de prijs kan drukken, maar het aantal verrichtingen door artsen waarschijnlijk omhoog jaagt. Dus zie je de totale zorgkosten omhooggaan. Dan heb je dus paardenmiddelen nodig om de kosten in de hand te houden.’ (Bron: NRC Handelsblad). Hoe staat Wouter Bos nu tegenover de marktwerking in de zorg? Luister naar zijn hele verhaal: Zorgmarktlezing op 1 juni a.s., http://www.zorgmarkt.net/jaarcongres/?clickthrough=ZM

http://www.zorgmarkt.net/jaarcongres/?clickthrough=ZM

Harm

18 maart 2011

Welk een "draaikont", deze man. Wel prettig om dit inkijkje mee te nemen in de juridische procedure. NVZ, inkoppen maar..

Bert van Herk

18 maart 2011

Toch een draaikont, dus

Kim

18 maart 2011

Waarom wordt voorschrijdend inzicht gezien als draaikonterij? Het getuigd van ontwikkeling en lef (en gebrek aan starheid).
Verder zeer boeiend artikel inderdaad. Blijft echter wonderlijk hoe weinig de rol van de zorgverzekeraars in dit geheel onder de loep worden gelegd naast het complexe duale financiele systeem (FB systematiek en DBC systematiek).

merhai

18 maart 2011

Je ongelijk kunnen toegeven is inderdaad een goede eigenschap die velen niet hebben.
Moeten we stilletjes aan niet gaan concluderen dat de marktwerking niet brengt wat we willen en dat de regie in handen van de zorgverzekeraars leggen geen goed idee is?
Er zijn genoeg alternatieve modellen.

Anoniem

18 maart 2011

Hebben deze heren critici nog meer inhoud dan alleen maar na te praten uit het verleden dat Wouter Bos een draaikont is. Hij heeft gelijk! Meer dan gelijk.
Het resultaat van de marktwerking in de zorg is al pijnlijk zichtbaar. De zorg kan niet beschouwd worden als produkt. Geld alleen kan niet de belangrijkste drijfveer zijn.
Weg met de marktwerking in de zorg. Weg met de bemoeienis van de verzekeraars. Richt je doelen in op innovatie en efficiencyslagen die je kunt maken, in plaats van onnodig geld en energie te verspillen. En doe je best om het schaarse menselijk kapitaal te behouden om de zorg te verlenen.

Jansen

18 maart 2011

Dat marktwerking de kosten in de zorg niet lager zou maken was al voor de invoering van "gereguleerde marktwerking" in de zorg door meerdere experts, o.a. van de OESO, niet de minsten, aan de Nederlandse politici en beleidsambtenaren verteld. Van voortschrijdend inzicht kan dan geen sprake zijn. De wens was de vader van de gedachte. Beslissing om "gereguleerde marktwerking" in te voeren is gedaan onder druk van de verzekeraars. Dat heeft Hans Hoogervorst openlijk toegegeven. De lobby van de verzekeraars was sterker dan die van de experts, oa. van de OESO. Politieke en ambtelijke lafheid deed de rest.

Hoe ambtelijk Nederland, en politiek Nederland, te werk gaat is nu weer leesbaar in de stukken over het EPD, de voorhang ziekenhuizen, medisch specialisten en vrije prijzen farmacie.

De damp van de bestuurlijke rot stijgt uit de stukken: "14. Wat betekent het voor verzekerden als zorgverzekeraars niet meer alle apotheken contracteren? Zijn patiënten/consumenten op de hoogte van dit gevolg? Is dit gevolg besproken met de NPCF en de Consumentenbond? Zo nee, waarom niet? Zo ja, wat is de reactie van deze organisaties?

Antwoord
De Zvw biedt de mogelijkheid zorg met en zonder overeenkomsten te regelen. De zorgverzekeraar dient kenbaar te maken of en zo ja met welke zorgaanbieders hij overeenkomsten heeft gesloten.

De zorgverzekeraar kan ook besluiten geen zorgaanbieders te contracteren of met maar een beperkt aantal zorgaanbieders afspraken te maken. Het feit dat de zorgverzekeraar in de polis de ruimte geeft ook zorg af te nemen bij niet-gecontracteerde zorgaanbieders geeft patiënten extra keuzevrijheid.

Echter, ook indien de zorgverzekeraar besluit om de zorg voor zijn verzekerden alleen te regelen via afspraken met zorgaanbieders over de door hen te leveren zorg, dan houdt de verzekerde toch de vrijheid om zich te wenden tot een niet-gecontracteerde zorgaanbieder. De zorgverzekeraar kan wel in de polis vastleggen dat de verzekerde dan geen recht heeft op volledige vergoeding van de kosten van de zorg.

Deze situatie is vanaf 2006, het moment waarop de Zorgverzekeringswet (Zvw) werd ingevoerd, in de Zvw geregeld. De patiënten/consumentenorganisaties weten dat en hebben nooit tegen dit gevolg bezwaar gemaakt. Immers, het draagt bij aan een zo groot mogelijke keuzevrijheid van verzekerden, een gewenst gevolg waar patiënten- en consumentenorganisaties aan hechten.


===Je moet het maar durven: introduceren van bijbetalingen vergroot de keuzevrijheid van de verzekerden. NPCF en Consumentenbond hechten daaraan?



22. Als invoering van vrije prijzen per 1-1-2012 doorgaat en toch leidt tot hogere kosten, hoe worden deze dan in de toekomst gereduceerd? Hoe kan worden nagegaan in dit nieuwe systeem wie van de hogere kosten daadwerkelijk heeft geprofiteerd en wie ze uiteindelijk heeft betaald?

Antwoord vraag 20 en 22
Ik heb geen reden om aan te nemen dat de invoering van vrije tarieven zal leiden tot een overschrijding van het BKZ. Integendeel, ik denk dat de uitgaven de komende jaren, ook gelet op de jaarlijkse groeiruimte, binnen het BKZ extramurale farmaceutische zorg blijven. Zoals in het Regeerakkoord is opgenomen blijft de mogelijkheid bestaan voor zorgverzekeraars om preferentiebeleid te voeren in hun rol als inkoper van kwalitatief goede en doelmatige zorg. Datzelfde geldt voor de waarborgen op het terrein van kostenbeheersing die het GeneesmiddelenVergoedingsSysteem (GVS) en de Wet Geneesmiddelenprijzen (Wgp) bieden, al dan niet in gewijzigde vorm op basis van de uitvoering van de afspraken daarover in het Regeerakkoord.

Binnenkort zal ik u mijn voorstellen sturen, waarmee ik uitvoering wil geven aan deze afspraken en waarmee ik vooral de beheersing van de groei van de uitgaven voor dure, specialistische geneesmiddelen beoog, en tegelijkertijd zo snel mogelijke opname van deze middelen in het verzekerde pakket wil realiseren.

Het BKZ is de verantwoordelijkheid van de minister van VWS. Als er overschrijdingen zijn, zal ik op macroniveau bezien wat er moet gebeuren. Dit kan via pakketverkleining, eigen bijdragen dan wel via tariefmaatregelen. Het is niet mijn bedoeling dat er dan weer onmiddellijk tarieven voor extramurale farmaceutische zorg worden vastgesteld door de NZa.

==== Het is niet mijn bedoeling,maar het zal zeker gebeuren. 33 pagina's antwoorden op kamervragen met de insteek dat het allemaal goedkoper moet, en tegelijkertijd beter, en dat onder de noemer "innovatie".

De voorhang mbt ziekenhuizen, medisch specialisten en de aanstaande afschaffing van de ex poste verevening zorgverzekeraars is nog een graadje erger.

===== En waarom?

"Of er sprake is van onbetaalbare zorg is in eerste instantie een politieke beslissing."

===Politiek/Ambtelijk Dogma blijft van kracht: schadelast zorg mag niet boven de 10% van het BNP uitstijgen.

W Bos heeft inderdaad gelijk. Op de Dag van de Zorgverzekeraars had hij een goede speech. Te zien op farmaactueel, webcast.

Acceptatie plicht, verbod op risico selectie, verbod op premie differentiatie, maar nu met afschaffing van de ex poste (bij een per definitie imperfect ex ante) verevening is inderdaad juridisch onhoudbaar. De zorgverzekeraars zullen daar dan wel voor naar EU Hof van Justitie te Luxemburg moeten. De Nederlandse Rechter geeft niet thuis: de WMG, en zeker de gewijzigde vorm, geeft de Overheid zeer veel macht in kader van het algemeen belang.

====

Hier de Minister...........

"het hoger beroep in een zaak van de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) en een aantal ziekenhuizen tegen de minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (LJ Nummer BO 3321).

Het hof stelt met de voorzieningenrechter voorop dat de Staat in het kader van de WMG een grote mate van beleidsvrijheid heeft bij het nemen van maatregelen van regelgevende aard als de onderhavige, die op grond van financieel-economische overwegingen worden genomen en ertoe strekken de kosten van de gezondheidszorg te beteugelen. Kostenbeheersing in de gezondheidszorg is een publieke, in de wetgeving verankerde taak.

In de keuze van de daartoe in te zetten middelen en de sector(en) waarop de te nemen maatregelen primair aangrijpen, is de Staat in hoge mate vrij. De Minister is bij die keuzen bovendien onderworpen aan politieke controle.8 (RO 4)

Naar het oordeel van het hof heeft de Staat in beginsel een vrije keuze waar hij het aangrijpingspunt kiest teneinde overschrijdingen van het budgettaire kader te redresseren. Geen wettelijk voorschrift legt hem terzake enige beperking in de weg en ook uit het evenredigheidsbeginsel vloeit een zodanige beperking niet voort.

De Staat mag, indien hij meent dat primair moet worden gestreefd naar verbetering van de doelmatigheid in de ziekenhuizen en dat daar nog voldoende kansen liggen, er voor kiezen om het verzekerde volume in hoofdzaak op peil te houden en met de voorgenomen aanwijzing de gevolgen van de overschrijding primair te leggen bij de ziekenhuizen, de zorgsector waar de overschrijding zich heeft voorgedaan. (RO 13)

Met betrekking tot het beroep van NVZ c.s. op de vrijheid van vestiging en het vrij verkeer van diensten ingevolge het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie overweegt het hof als volgt. De voorgenomen aanwijzing maakt geen rechtstreekse inbreuk op deze vrijheden. Al aangenomen dat de voorgenomen aanwijzing deze vrijheden wel indirect en/of potentieel belemmert, is het hof van oordeel dat de maatregel in beginsel is gerechtvaardigd op grond van een dwingende reden van algemeen belang, gelegen in het betaalbaar en op peil houden van de gezondheidszorg in Nederland. De voorgenomen aanwijzing is niet discriminatoir en uit rechtsoverweging 13 (zie vorige alinea) volgt dat het hof de voorgenomen aanwijzing voorshands niet disproportioneel acht.

De voorgenomen maatregel is erop gericht de kosten van de ziekenhuiszorg met name te beperken door vergroting van de doelmatigheid van die zorg. (RO 14)
Het hof ziet voorshands geen grond om de voorgenomen aanwijzing onmiskenbaar onrechtmatig te achten wegens strijd met enig algemeen beginsel van behoorlijk bestuur of het recht van de Europese Unie. (RO 15) Het hof heeft daarom de door de rechtbank opgelegde blokkade van de besluitvorming over de korting op het budget van de ziekenhuizen opgeheven.

Het hof bevestigt hiermee de lijn die standaard in de rechtspraak wordt gevolgd.

Hoewel ten tijde van het indienen van deze nota cassatie bij de Hoge Raad is ingesteld wordt bij deze nota uitgegaan van die standaard.

Aldus de Minister, =MinVWS, in de voorhang wijziging WMG etc.

Het volgend wapen is het "macrobeheersingsinstrument".

Anoniem

3 april 2011

Laten ze de verzekeraar maar beter controleren, er kunnen ook wel 80% kosten berekent worden net zoals bij de woeker-polissen?

Top