BLOG

Eerste- en tweedelijn heroriënteren zich

Eerste- en tweedelijn heroriënteren zich

Hoe ziet het zorglandschap er over een aantal jaren uit? In zorgland is er het besef dat de medisch-technologische ontwikkelingen, geavanceerde geneesmiddelen gecombineerd met meer chronische zieken en de vergrijzing ingrijpende veranderingen in de zorg noodzakelijk maken. Willen we goede zorg behouden, die ook nog betaalbaar is, dan zullen we aan de slag moeten.

Not in my back yard

We signaleren wel een toenemende bewustwording van zowel burgers als zorgverleners over de noodzaak, maar nog teveel vanuit een NIMBY-instelling: niet bij mij.

Concentratie

Concentratie van complexe electieve zorg op een beperkt aantal plaatsen wordt breed gesteund. De constatering dat er teveel Spoedeisende Eerstehulpposten in Nederland zijn, wordt ook gedeeld. Selectieve inkoop op kwaliteit? Iedereen is ervoor, mits de zorgverzekeraar voor de kwaliteitsbeoordeling zich baseert op richtlijnen van de beroepsgroep. Substitutie van tweedelijns zorg naar de eerste lijn kan rekenen op instemming. Maar toch worden snotterpoli’s geopend, wat toch echt eerstelijnszorg is.

Acceptatie veranderingen

Acceptatie van veranderingen in de zorg gaat moeizaam, zowel bij zorgvragers als bij zorgverleners. De eersten zijn ongerust over de vraag of de verandering niet een verslechtering betekent, de tweede groep krijgt te maken met een sterke verandering van de organisatie van hun werk. Zo kan het gebeuren dat iemand als chirurg bepaalde operaties niet meer zal doen, omdat het vanwege de kwaliteit van de zorg beter is te specialiseren. Selectieve inkoop heeft een grote impact.

Paradigma-shift  

We zijn bezig met een paradigma-shift en dat brengt altijd onzekerheid met zich mee. Het paradigma dat ziekenhuizen in de buurt liggen en alle zorg leveren op zeer complexe aandoeningen na,  dat zorgverzekeraars overal contracten sluiten en dat eerste en tweedelijnszorg via gescheiden circuits functioneren, wijzigt sterk. Eerstelijns en tweedelijnszorg moeten in wisselwerking met elkaar verleend worden. De eerstelijn doet eenvoudige ingrepen, de ziekenhuizen zullen meer complexe zorg voor hun rekening nemen. Niet elk ziekenhuis doet meer alles en zorgverzekeraars maken meer werk van selectieve inkoop waarbij ze selecteren op goede zorg gebaseerd op richtlijnen van de beroepsgroepen.

Mogelijkheden en keuzes

Dat betekent dat iedereen zich opnieuw moet oriënteren. De eerstelijn zoekt naar mogelijkheden en werkt samen met de tweedelijn, in ieder geval in een geïntegreerde HAP/SEH. Ziekenhuizen oriënteren zich op die zorg waar ze sterk in zijn en moeten in een aantal gevallen doorverwijzen. Patiënten moeten zich oriënteren op de keuze voor een zorgverzekeraar, maar ook op de keuze voor een natura of restitutiepolis. Dat gaat niet van vandaag op morgen. Maar in het belang van een houdbaar zorgstelsel waarbij we de goede gezondheidszorg van nu willen voortzetten, moeten we deze weg wel inslaan.

Handen en voeten geven

Zorgverzekeraars, beleidsmakers en bestuurders in de zorg moeten dit alles handen en voeten geven en dat valt niet mee. Ook patiëntenorganisaties spelen daarbij een belangrijke rol. Maar al deze spelers moeten in concrete gevallen uitvoerig en tijdig de verzekerden/patiënten/inwoners van een adherentiegebied mee te nemen in dit proces.

Margreeth Smilde

7 Reacties

om een reactie achter te laten

Mitrasing, huisarts

7 februari 2012

"Dat betekent dat iedereen zich opnieuw moet oriënteren." is zeker een les dat Mw SMilde heeft meegenomen vanuit de recente schetsen voor een toekomst voor het CDA? Laat de politiek zich maar eens heroriënteren...; eerste oriëntatieles: leren luisteren naar de burgers?

ANH Jansen

7 februari 2012

"Maar al deze spelers moeten in concrete gevallen uitvoerig en tijdig de verzekerden/patiënten/inwoners van een adherentiegebied mee te nemen in dit proces".

Merkwaardig van Margreeth Smilde om na zo'n verhaal terug te vallen op het oude begrip "adherentie" gebied.

Na concentrering van de zorg, samenvoegen van HAP met de SEH van de resterende ziekenhuizen (of krijgen we in SEH gespecialiseerde ziekenhuizen?) is van een klassiek adherentiegebied geen sprake meer.

Burgers uit Limburg zullen moeten afreizen naar Groningen voor een complexe ingreep. Een SEH zal op maximaal 45 minuten reistijd kunnen liggen. Neem de kaart van Nederland, een passer en bereken de locatie van de SEH ziekenhuizen. Zo moeilijk is dat niet.

Het adherentie gebied is heel Nederland.

Of gaat Margreeth Smilde uit van regionale, mogelijk zelfs provinciale, ordening van de zorg? Met 1 dominante, 90% marktaandeel, verzekeraar, model Friesland?

En hoe vaak kan je nu selectief contracteren? Of denkt Margreeth Smilde dat zorgaanbieders die voor x jaar niet zijn gecontracteerd gewoon kunnen blijven bestaan en in jaar y wederom kunnen meedingen voor een contract?

Verplicht verzekerden die naar een niet gecontracteerde zorgaanbieder gaan krijgen nu nog maar 80% terug van het marktconforme tarief.

De niet gecontracteerde zorgaanbieder kan gewoon sluiten.

Om mee te kunnen dingen naar een nieuw contract moet een zorgaanbieder aantoonbare kwaliteit bieden: minimaal aantal operaties e.d. kunnen laten zien.

Dat wordt zonder contract heel moeilijk zo niet onmogelijk.

Selectief contracteren kan dus maar 1x.

1x aan de boom schudden en wat dan?

Tijd voor een paradigma shift bij de Overheid en politiek zelve zou ik zeggen.

JS

8 februari 2012

Konden we ook maar politici selectief contracteren... Dan zouden we kunnen toetsen of hun achtergrond een verstandige visie op de gezondheidszorg waarschijnlijk maakt.

tjark reininga

8 februari 2012

een boeiend betoog, met die paradigmashift. triest alleen dat de partijen die zich bij uitstek zou moeten inzetten voor de belangen van de uiteindelijke zorgvragers meer aandacht lijken te hebben voor de zorgaanbieders dan voor hun eigenlijke klanten. ]
de verzekeraars hebben daarbij nog het excuus dat zij als commerciële onderneming ook de belangen van hun eigenaren moeten behartigen. maar zij behandelen de verzekerden daarbij meer als grondstof voor hun productie dan als afnemers daarvan, en al helemaal niet als 'Koning Klant'. En de politiek zegt weliswaar in te zetten op vergroting van de zeggenschap van de zorgbehoeftigen, maar heeft met het geven van de regierol aan de verzekeraars de laatste instrumenten uit handen gegeven om direct daaraan bij te dragen. sterker nog, juist instrumenten die zorgafhankelijk in staat stelden hun leven naar eigen wensen en mogelijkheden in te richten, zoals het PGB, heeft de politiek hen afgenomen, zodat zij opnieuw afhankelijk worden van zorgaanbieders en financiers.
en bij dat alles is de politiek in meerderheid er meer in geïnteresseerd de zorg betaalbaar te houden voor de belastingbetaler die geen zorg nodig heeft, dan voor degenen die op zorg zijn aangewezen.

Maris

8 februari 2012

In het hele verhaal en wel 1x aan het eind wijst Margreeth Smilde nog even op de belangrijke rol die patiëntenorganisaties spelen. Verbazingwekkend .....

Anoniem

8 februari 2012

Is dit Margreet Smilde of de PR-adviseur van VWS?

Anoniem

9 februari 2012

Een mooi betoog voor organisatieveranderingen en dat soort zaken. Opvallend weinig oog voor de patient en wat de zorg voor patienten uiteindelijk moet opleveren. Dat zou mi. het uitgangspunt moeten zijn.

Top