BLOG

Let’s do the tango

Let’s do the tango

Media hebben deze week volop bericht over zorgverzekeraars. Zij zouden niet geïnteresseerd zijn in kwaliteit en uitsluitend over geld willen praten. Verzekeraars zouden ziekenhuizen dwingen tot contracten en onzinnige voorwaarden stellen, zoals informatie over uitkomsten van kwaliteitsvisitaties van artsen. Het mes op de keel dus. Zoveel uitspraken noodzaken tot reactie.

Nederland kent een solidair zorgstelsel. Iedereen is verplicht verzekerd. Toegang tot zorg is een recht. Een groot goed, maar het staat toenemend onder druk. Oplopende premies, hoger eigen risico en - als we het tij niet weten te keren met elkaar - verkleining van basispakket met als gevolg nog hogere eigen betalingen.

Verzekeraars moeten, als gevolmachtigde van verzekerden, zorgen voor toegankelijke, betaalbare en kwalitatief goede zorg. Met meer behandelmogelijkheden en een langer leven, is de sector afgelopen jaren fors gegroeid. Zorgaanbieders zijn logischerwijs gefocust op dit almaar stijgende zorgvolume. Businesscases van recent nieuw gebouwde ziekenhuizen hebben op groei geanticipeerd. De schulden die samenhangen met nieuwbouw groeiden mee van 12 miljard in 2004 tot 18 miljard ultimo 2011. De totale schuldpositie nadert de grens van een jaaromzet ziekenhuiszorg.

De afgelopen jaren is geprobeerd de kosten te beheersen. Ziekenhuizen hebben verzocht knellende budgetregels te vervangen. Geen bouwregime, maar zelf beslissen om te bouwen. Geen budgetsysteem, maar vrije prijzen. Werken aan transparantie op kwaliteit, door invoering van een veiligheidsmanagementsysteem, uitkomstindicatoren en minimale behandelvolumes voor complexe behandelingen. Het heeft nog onvoldoende zichtbare resultaten opgeleverd.

Niet voor niets sloten VWS, ziekenhuizen en zorgverzekeraars in 2011 een hoofdlijnenakkoord. Belangrijkste doel: ziekenhuiskosten indammen tot een groei van 2,5 procent per jaar. Een trendbreuk met de groeicijfers daarvoor van gemiddeld 5 procent  per jaar. Maar nog steeds een afspraak die de kosten - dus zorgpremies - jaarlijks doet stijgen.

Inkoopbrief 2013

In juni 2012 stuurden wij alle ziekenhuizen onze inkoopbrief 2013. Voor de liefhebber te downloaden op www.achmeazorg.nl. Wie de moeite neemt deze te lezen, ziet dat het vooral gaat over kwaliteit en patiëntveiligheid en in mindere mate over geld. Als ziekenhuisbestuurders zeggen dat verzekeraars vooral praten over geld, dan klopt dat. Feit is dat veel ziekenhuizen dat bij voorkeur willen, omdat groei afgelopen jaren standaard was. Het hoofdlijnenakkoord is echter een (maximum) groeikader en geen groeirecht. We moeten samen over de inhoud en achtergronden van die groei praten. Vragen over doelmatigheid, indicatiestelling en beheersing van volume moeten beantwoord worden. Precies dat hebben we samen in juli 2011 afgesproken en moeten we waarmaken.

Harde keuzes

Achmea wil niet op voorhand allerlei ziekenhuizen sluiten. Wel vragen wij ziekenhuizen harde keuzes te maken. Vooral in stedelijke regio’s is op onderdelen een overaanbod. Dit zijn onnodige kosten. Er zijn onverklaarbare verschillen in uitkomsten van behandelingen. Helaas kunnen we niet alle verzekerden naar ‘het beste ziekenhuis’ bemiddelen. Het ‘beste ziekenhuis’ zal nooit in staat zijn alle patiënten op te vangen. Ons inkoopbeleid is daarom gericht op het verbeteren van kwaliteit in alle ziekenhuizen, zodat alle verzekerden in hun regio toegang hebben tot ‘de beste zorg’.

Alle zorgaanbieders hebben wij – via de inkoopbrief - een tweejarig contract aangeboden. Een contract gebaseerd op gangbare kwaliteits- en veiligheidseisen dat voorziet in financiële bevoorschotting van geleverde, maar nog niet gefactureerde, zorg. Een contract voor 2013 en 2014 dat wij nog dit jaar willen afronden. Dat zou wat mij betreft ook het kader zijn dat de politiek moet scheppen. Laat zorgaanbieders en verzekeraars in 2013 bewijzen dat we met het huidige stelsel in staat zijn kwalitatief goede, betaalbare en toegankelijke zorg te leveren.

Verzekeraars en ziekenhuizen zullen zich daarbij moeten gedragen als een correcte onderhandelingspartner. ‘It takes two to tango’. 

Meepraten over de toekomst van zorgkwaliteit? Meldt u aan voor de community en laat uw stem horen.

Wout Adema

6 Reacties

om een reactie achter te laten

tjark reininga

20 juli 2012

misschien zouden de verzekeraars moeten overwegen de regierol die de regeringen de laatste tien jaar bij hen hebben neergelegd, terug te leggen bij de verzekerde, zoals die zelfde regeringen altijd hebben gezegd te willen doen. dat zou hen een hoop problemen besparen en zowel hen als de zorgaanbieders veel kostbare procedures, en dus tijd, besparen.

de verzekeraars moeten tegelijkertijd meer werk maken van het adviseren en begeleiden van individuele verzekerden bij het inkopen van de zorg die zij nodig hebben, naast (en misschien soms tegenover, maar dat is dan niet anders) diens huisarts en eventuele andere (medische) professionals. zodat de verzekerde zelf inderdaad de regie kan voeren die de ministers hem de afgelopen jaren heeft beloofd.

Jaap van den Heuvel

20 juli 2012

Wout, feit is dat er door nagenoeg alle verzekeraars alleen over geld is gesproken. Soms ging dat fair en soms hadden we het idee in een hele slechte B-film terecht waren gekomen. Een absurd gesprek met een medisch adviseur die echt niet wist wat voor ziekenhuis wij waren en wat voor zorg we leveren. Voor jouw geruststelling; het was niet Achmea. Over goede voornemens hebben we niet te klagen en dat is maar goed ook want komende september moeten we weer aan de bak.

Graag wil ik als aftrap van die komende ondehandelingen eens een positieve uitzondering noemen. Met onze lokale verzekeraar hebben we namelijk wel goede gesprekken over de inhoud van de zorg, wat er nodig is aan zorgaanbod en welke zorgvernieuwingen een duwtje in de rug nodig hebben. Aan de basis daarvan staat dat die verzekeraar weet wat er speelt, ook als het gaat om kwaliteit van de zorg, en niet op voorhand uitgaat van wantrouwen. We krijgen het overigens bij DSW ook niet cadeau.

Een zwaluw maakt echter nog geen zomer. En de vraag is of zorgverzekeraars en zorgverleners er samen wel uit kunnen komen, gelet op de enorme uitdagingen. Verder raakt de patient ondertussen ook steeds verder van de onderhandelingstafel. De bal ligt, voor het stellen van heldere kaders die alleen noodzakelijke en kosteneffectieve zorg stimuleren, nog steeds bij de overheid. Als er dan partijen zijn die de markt willen temporiseren, dan schiet dat nog niet erg op.

Daarom heb ik een klein vraagje. Zou Achmea niet een klein beetje het voortouw kunnen nemen in het opstellen en vooral ook meten van een uniforme set kwaliteitsindicatoren. Dus graag voorkomen dat in september wij weer enorme lijsten met steeds weer andere al dan niet bestaande indicatoren voor iedere verzekeraar apart moeten gaan aanleveren. Met zo'n uniforme set indicatoren hebben we dan binnenkort in ieder geval iets om over te praten.

Frederique van Duuren

20 juli 2012

Geachte heer Van den Heuvel,
Graag reageer ik op uw vraag of wij als Achmea het voortouw willen nemen in het opstellen en meten van uniforme set kwaliteitsindicatoren. Ik kan u zeggen dat wij daar al bijna een jaar mee bezig zijn. Vanuit het Programma Kwaliteit van Zorg investeert Achmea de komende jaren in het ontwikkelen van uitkomstindicatoren. Dat doen wij samen met het veld (lees: met name specialisten en patientenorganisaties). Met behulp van de ontwikkelde uitkomstindicatoren kunnen 1) zorgaanbieders zichzelf spiegelen en daarmee zichzelf verbeteren; 2) wij daadwerkelijk op basis van uitkomsten van kwaliteit gaan inkopen en 3) wij keuze-informatie geven aan verzekerden/patiënten. Doordat wij het veld in "the lead" laten en zij de indicatoren definiëren en wij hen daarbij helpen door bijvoorbeeld eerst de indicatoren te testen, verwachten wij dat de ontwikkelde en geteste set door de desbetreffende beroepsgroep wordt geaccepteerd en geadopteerd. Voor een aantal aandoeningen is inmiddels een concept-set ontwikkeld en wordt de set momenteel getest in een aantal ziekenhuizen. Ik zal zorgen dat u een boekje krijgt over het Programma Kwaliteit van Zorg en als u het op prijs stelt, komen wij het programma graag toelichten.
Frederique van Duuren, Programmaleider Kwaliteit van Zorg, Achmea Zorg en Gezondheid

ANH Jansen

20 juli 2012

Het blijft een raadsel waarom private bedrijven zijn gemachtigd de zorg te distribueren en van de verzamelde premiegelden naar eigen believen de eigen kosten, opslagen en winst mogen aftrekken alvorens de restanten uit de keren aan zorgaanbieders of restitutie polis houders.

Waarom heeft de politiek hiermee ingestemd? Waarom dan ook niet bij de distributie van benzine? Gas? Diesel? Voedsel?

OESO adviseert niet zonder reden om de distributie van zorg te laten verrichten door publieke organen!
Zeker gelet op de Nederlandse situatie waarin de budgetten nog immer door de Overheid worden bepaald en er nu zelfs een wettelijk verbod komt op private verzekeraars om het budget niet te overschrijden.

En waarom geldt de Balkenende Norm niet voor deze private bedrijven? Ze hebben een heel mooi oligopolie geschapen. Nieuwe toetreders kunnen niet toetreden. Zie de enige kandidaat ANNO12. Die komt er niet tussen.
Van enige concurrentie is geen sprake. Men maakt onderling afspraken. Zie de contracten bij de farmacie, zowel geneesmiddelen alsook de hulpmiddelen. Geen wonder dat de premies onderling nauwelijks verschillen.
Een harder bewijs dat er sprake is van een kartel is nauwelijks te vinden.

De facto zijn de Nederlandse private verzekeraars niets meer en niets minder dan ziekenfondsen, echter zonder publieke transparantie en verantwoording in de politieke arena. En middels de privatisering is er in dit land ook geen wettelijk Recht meer op Zorg. Contract is contract is geldig.

Premie stijgingen komen door de gelijjke nominale premie heffing voor iedereen, ongeacht inkomen. De zorgtoeslag voor lagere inkomens wordt afgebouwd.

Dit heeft niets te maken met solidariteit. Daar is de OESO het ook over eens. Gisteren heeft de OESO een work paper gepubliceerd over de toegankelijkheid van de zorg voor verschillende inkomensklassen. Nederlandse data zijn niet aangeleverd. De OESO weigert sinds 2010 overigens statistieke uit Nederland wegens de ontoelaatbare vermenging van Care met Cure. Daardoor lijken de zorgcijfers van Nederland ten onrechte dramatisch te stijgen en af te wijken van het OESO gemiddelde. Knappe framing door de PR afdeling van VWS, maar de OESO trapt er niet in.

Kern van het advies van de OESO voor het NHS/Scandinavisch model voor een zorgstelsel is het niet van kracht zijn van de EU Mededingingsregels in een dergelijk systeemmodel. Distributie is veel eenvoudiger te regelen door de centrale/regionale Overheid zelf.

Hele discussies tegen enorme kosten zoals in Nederland zijn dan ook niet nodig. Idem de NMa en NZa bemoeienis.

Ipv 15% administratieve lasten kent een NHS/Scandinavisch model nog geen 0,5% aan kosten.

Tel uit je winst. En natuurlijk hoeven ziekenfondsen geen reserves achter te houden voor slechte tijden; financiering gaat uit de belastingen en zijn goed te ramen.

Die 12 miljard euro aan opgepotte ziekenfondspremies kunnen dus terug naar de Schatkist. Welke Minister van Financien zegt daar nee tegen?

Bottom line is wel dat onderaan de streep de kosten van privaat of publiek stelsel gelijk zijn. Dat geeft de OESO eerlijk toe. Het gaat de OESO om de politieke verantwoording en publieke aansturing, de robuustheid, de aansprakelijkheid, de solidariteit in haar drie vormen, de toekomstbestendigheid.

Een ziekenhuis kan afspraken maken met 1 verzekeraar, maar schiet daar weinig mee op. De wetgever heeft al verordonneerd dat perifere verzekeraars die afspraken niet hoeven te volgen maar juist een eigen beleid moeten voeren om zo de beoogde marktwerking van de grond te krijgen.

Men leze het advies van de Commissie Baarsma en de visie van W vd Ven op de risico verevening in het ESB.

En toch wil VWS deze adviezen doorvoeren! Verplichte contractering op volume met doorleverplicht! Blijkbaar heeft geen enkele ziekenhuisdirecteur deze rapporten en de antwoorden van het Ministerie gelezen of denkt "het zal mijn tijd wel duren". Kuddegedrag is volgens Coen Teulings ook rationeel. Maar iedereen weet waar de lemmingen eindigen.

Het afwentelen van de financiele risico's op de zorgverleners kent in het Nederlandse stelsel blijkbaar geen grenzen. Dat is in een publiek stelsel onmogelijk.

Dit is Nederland. Gedoogland. De toezichthouders knijpen op gezag van de Minister een oogje dicht. Verdeling van de markt gaat dan ook gebeuren conform een publiek model. Gekker kan je het niet krijgen in deze wereld.

En wij vinden dat nog goed ook. Tenzij we 12 september het stemadvies van de OESO gaan opvolgen!

12 miljard euro gaat dan terug naar de burger. Geen verhoging huren, geen verhoging lasten. Wat een stimulans voor de economie.

Laat het CPB dit eens objectief en onafhankelijk doormeten.

Jaap van den Heuvel

20 juli 2012

Ik ben benieuwd!

Trienke Stellema

22 juli 2012

Wout, de voornemens van Achmea voor 2013 zijn zeer interessant en hoopgevend. Ik denk echter dat het goed is wanneer je je over de ondehandelingen 2012 nog een keertje laat informeren.

Top