BLOG

‘Forensentax’ voor gehandicapten

‘Forensentax’ voor gehandicapten

In de discussie rond het vervoer van mensen met een beperking moest ik even terugdenken aan de discussie rond de forensentax nog niet zo heel lang geleden.

Deze fel bekritiseerde tax zou betekenen dat mensen die verder van hun werk wonen veel meer geld kwijt zouden zijn aan hun reiskilometers. Of belasting betalen of dichter bij huis werk zoeken. De tax riep een golf van protest op omdat het de vrije keus van woon- en werkplek aantast en was daarmee snel van tafel. Blijkbaar geldt dit minder voor mensen met een beperking.

Consequenties

De overheid wil vanaf 1 januari 2013 in een klap de tarieven voor het vervoer van mensen met een beperking halveren. Dat is fors en snel en voor veel zorgorganisaties niet zomaar op te vangen. De consequentie zal in een aantal gevallen zijn dat iemand met een beperking niet meer zelf kan kiezen waar hij of zij wil werken of dagbesteding wil volgen. Je zult maar tevreden wonen in een kleinschalige woonvoorziening in een Fries dorpje en (zoals zovelen in Friesland) je werk of dagbesteding in een grote plaats hebben en dagelijks om een Fries meer gereden worden. Wat gaat dat dan voor je betekenen?

'Thuiswerken' en aanpassen

Er zullen straks wellicht mensen met een beperking zijn die hun huis niet meer uitkomen. Dat ze er niet alleen slapen, wonen en eten, maar er ook hun dagbesteding krijgen. ‘Thuiswerken’, stel u voor wat dat betekent. Nauwelijks je huis uit en niet de kans om andere mensen te ontmoeten en werk anders te beleven dan het wonen. Ik moet er zelf niet aan denken. Of dat ze werk krijgen dichtbij, werk dat net iets minder leuk is en met nieuwe collega's. Juist voor hen voor wie aanpassen al zo moeilijk is.

Eigen regie

Toch is dit wat op de loer ligt. En dat is niet waar we jarenlang voor hebben gestreden en waar ook de overheid sterk op heeft aangedrongen, namelijk ook mensen met een beperking een vrije keus bieden om zelf te kunnen bepalen waar ze willen werken of dagbesteding krijgen. ‘Eigen regie’. Laten we deze mensen niet nog meer beperken, dat is de opdracht voor zorgaanbieders en overheid.

Afbreken

Ik begrijp ook wel dat er binnen de AWBZ ingrijpende maatregelen nodig zijn omdat de zorg anders onbetaalbaar dreigt te worden. Maar laten we wel de tijd nemen om het op zo’n manier te doen dat we recht doen aan de mensen om wie het gaat. Je kunt niet binnen een jaar afbreken wat er in tien jaar is opgebouwd.

Goede oplossingen

Er is enige tijd nodig om goede oplossingen te zoeken. Om vervoer anders te regelen, met vrijwilligers, familieleden of in combinatie met andere zorgaanbieders. Of om mensen die dat wellicht kunnen, te helpen zichzelf te redden in het openbaar vervoer. We moeten voorkomen dat er nu uit bezuinigingsdrift of uit paniek - omdat instellingen het niet meer kunnen opbrengen - overhaast besluiten worden genomen die grote onrust veroorzaken onder mensen met een beperking.

Verkeerde keuzes

We moeten voorkomen dat mensen die grote moeite hebben met veranderingen straks in korte tijd weer van werkplek moeten veranderen omdat overhaast de verkeerde keuzes zijn gemaakt. Daar maak je meer mee kapot en het heeft direct een negatief effect op de zorg en op de zorgvraag. Wat je wint in het vervoer, verlies je weer ergens anders. Het is de vraag wat dan uiteindelijk de opbrengst is.

Slim organiseren

Bezuinigen, ja. Werk dichter bij huis waar mogelijk, prima. Natuurlijk kan en mag niet alles en hebben zorgorganisaties de opdracht zo slim mogelijk te organiseren. Maar neem vooral wel de tijd die nodig is om het goed te regelen en bestendige oplossingen te zoeken die passen bij de mensen om wie het gaat. Dat zijn wij ze verplicht, en moet toch mogelijk zijn.

Mieke Draijer

5 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

7 januari 2013

Lijkt mij dat Verenso grotere problemen heeft dan zich zorgen te maken over de reiskostenvergoeding van patienten voor dagbehandeling. Die keuze is grotendeels maatschappelijk en niet aan Verenso.

Verenso zou zich zorgen moeten maken om het gebrek aan aantrekkingskracht van het vak specialist ouderengeneeskunde, en om het aanzien van dat vak. Zo is er vrijwel geen geld voor onderzoek naar extramurale ouderenzorg waarmee de positie en aanzien van de extramuraal werkende SO kan worden verbeterd.

Als de voorzitter van het bestuur al geen interesse heeft in de belangen van het vakgebied, wie dan wel?

Anoniem

7 januari 2013

Eerlijk gezegd erger ik me steeds meer aan dat 'regelen met vrijwilligers, familieleden' wat je onder 'Goede oplossingen' schrijft. Iemand met een handicap wordt op die manier een product waarover wordt gezegd: kun jij haar dan en dan wegbrengen? Nou ja, als het echt moet.'

De gehandicapte mens heeft net zoveel rechten op een zelfstandig leven als jij en ik (zie VN-verdrag Mensen met Beperking). Daarom moet hij/zij een budget krijgen waarmee hij of zij het vervoer zelf kan regelen.

We gaan immers voor gelijke rechten?

Anoniem

8 januari 2013

Beide anonieme reacties vergeten in de spiegel te kijken. Als het zoeken naar geld alleen van een voorzitter moet komen dan moeten de leden of hun verwachtingen bijstellen of zelf aan de slag gaan.
Zelf vervoer regelen met familie en buren gebeurt dagelijks door iedereen die kinderen heeft. Dat heeft niets met rechten te maken. Ik vind het een goede oplossing dat er ook in de gehandicaptenzorg minder met collectieve busjes gereden zal worden en meer gecarpoold..

Anoniem

8 januari 2013

Ik sta hier wat dubbel in. Enerzijds doet het mij enorme pijn als ik zie hoe cliënten geraakt worden doordat ze hun vertrouwde plekje moeten verlaten (en vooral: de hen vertrouwde mensen) om elders aan de dagbesteding te gaan. Tegelijkertijd heb ik heel sterk de indruk dat dit een voorbijgaand iets is en dat ze ook op hun nieuwe stek wel hun draai vinden.

Tegelijkertijd vind ik het reëel dat je bezuinigt op de dagbesteding. In een land dat jaar-op-jaar meer schulden heeft, kun je niet anders dan de tering naar de nering zetten. Dit betekent bezuinigingen. Ook op dingen waar je aan gehecht bent. Bij mij thuis zou dat bijvoorbeeld het opzeggen van de krant en de TV kabel betekenen, in de zorg betekent dit dat client X zijn dagbesteding niet meer overal zal kunnen genieten. Misschien moet hij of zij dan naar tweede- of derdekeus. Of anders moet er misschien een eigen bijdrage gerekend worden. Dat is niets anders dan dat ik in de winkel de keuze maak tussen cola van een groot merk of het eigenmerk van de Aldi. Of, meer in het kader van vervoer: of ik besluit een tweedehands barrel te rijden of een gloednieuwe BMW.

Als de cliënt een keuze wil maken die meer geld kost, prima. Maar dan betekent eigen verantwoordelijkheid ook dat hij of zij voor (een deel van) de financiële dekking zorgt.

Waar we in ieder geval mee moeten ophouden is om altijd maar vanuit "het is zo zielig" alles aan te bieden waar iemand om vraagt.

Anoniem

8 januari 2013

Ben zelf gehandicapt maar val in een wat hogere inkomensgroep. Gevolg ik val overal buiten. Ik betaal al het maximum aan de AWBZ maar op het moment dat ik een aanvraag doe krijg ik nul op het rekest. Zoals vandaag al werd gesteld de hogere opgeleiden betalen voor de lagere. Men kan dat wel solidariteit noemen maar ik vind het een verregaande vorm van ongelijkheid.

Top