BLOG

Onzekerheid over zorgtransitie dupeert personeel

Onzekerheid over zorgtransitie dupeert personeel

Zorgwerkgevers kiezen voor de makkelijkste weg door het zorgpersoneel en masse te ontslaan. Een terechte analyse van zorgvakbond Abvakabo FNV als het gaat om de steeds grootschaliger ontslagrondes van grote zorginstellingen.

De instellingen wéten dat de tekorten van zorgpersoneel de komende jaren eerder nijpender worden dan vervagen. Nu personeel ontslaan terwijl zij in de nabije toekomst gewoon nodig zijn lijkt dan ook behoorlijk kortzichtig. Toch slaat de vakbond de plank mis.

Reorganiseren

Met de steeds meer beperkte toegang tot intramurale zorg kunnen instellingen in veel gevallen niet anders dan hun personeelsbestand reorganiseren. Ze moeten de toekomst vóór blijven, anders lopen ze veel te grote financiële risico’s. De kern van de oplossing ligt dus niet in het aan het werk houden van boventallig personeel, maar in het reorganiseren van het bedrijfsmodel en het omscholen van hun ervaren zorgmedewerkers naar thuiszorgmedewerkers.

Transitie

De transitie van zorg met verblijf naar extramurale zorg, met ondersteuning vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), moet bij uitstek plaatsvinden in de instellingen zelf. Maar instellingen bevinden zich in een onzekere positie, nu de transitie is aangekondigd, maar nog niet bekrachtigd. Sterker, de nieuwe Wmo is nog altijd niet naar de Kamer, en niemand weet wat er is de laatste versie van de wettekst staat. Bedrijfseconomische modellen zijn gebaat bij zekerheid. En dus bij een tijdige transitie naar zorg thuis, met bekwame, ervaren en gemotiveerde zorgwerknemers. Het is een simpele demografische rekensom: we stevenen af op tekort aan gekwalificeerd zorgpersoneel in onze vergrijzende samenleving. Reorganisaties moeten ertoe leiden dat dezelfde mensen aan het werk kunnen als thuiszorgmedewerker, en (kostbare!) ontslagrondes moeten beter overwogen worden. Zorginstellingen moeten zich niet ‘verzetten tegen de bezuinigingen’ – in de woorden van Abvakabo FNV - zij moeten, net als wij allemaal - het onvermijdelijke accepteren en internaliseren. Dáár is de winst te halen.

Extramurale zorg

ANBO is, als belangenorganisatie van huidige of toekomstige gebruikers van langdurige (ouderen)zorg, geen tegenstander van de transitie van intramurale naar extramurale zorg. Dat is een gefundeerde mening: onze leden hebben herhaaldelijk uitgesproken dat zij thuis ouder willen worden, ook als ze hulp- of zorgbehoevend worden. Het probleem ligt veel meer in de vormgeving van de Wmo en de rechten en aanspraken die cliënten hebben en houden. "Wat moet er gebeuren met al die mensen in al deze zorginstellingen? Die huizen zitten vol, maar het personeel verdwijnt. We worden met zijn allen steeds ouder. We hebben dat verzorgende personeel keihard nodig", stelt Van Brenk.

Personeel thuis

Natúúrlijk hebben we het verzorgende personeel keihard nodig. Maar dan thuis, niet meer in de instellingen. Hun populatie wordt ouder, met complexere zorgvragen, maar ook snel kleiner. Wij verwachten dat er een verdere specialisatie zal plaatsvinden in de instelling: psychogeriatrische zorg, zorg voor ernstig dementerenden, zorg voor cliënten die nog fief zijn, maar lichamelijk zo hulp- en zorgbehoevend dat thuiswonen echt niet meer gaat. Maar veel zorg die nu intramuraal verleend wordt, moet thuis goed vorm krijgen.

Centrale coördinatie

Wij maken ons juist veel grotere zorgen over de kwaliteit daarvan, het aanbod, de indicatie, de middelen, menskracht en  ervaring die gemeenten beschikbaar hebben om mensen goede zorg en ondersteuning te geven. Onaardig gezegd maken wij ons zorgen over de prioriteit die gemeenten geven aan langdurige zorg.

ANBO pleit al maanden, tot op hoog niveau, voor wettelijk verplichte regiovisies, die ervoor zorgen dat gemeenten er niet alleen voor staan. Individuele gemeenten, zeker de kleine, zijn niet in staat al hun extra taken goed te doen. Ze ontberen geld, menskracht en ervaring. Hechte samenwerking, misschien zelfs verdeling van taken, moet ertoe leiden dat niet elke gemeente zelf het wiel hoeft uit te vinden, en bovendien dat er door schaalvergroting bespaard kan worden. Daarnaast pleit ANBO voor centrale coördinatie om de onvermijdelijke kwaliteitsverschillen tussen rijke en arme en grote en kleine gemeenten tot een minimum te beperken. Dáár moeten we ons met zijn allen druk om maken. Verzet tegen deze kabinetsplannen is onzin; mensen wíllen thuis blijven. Belangenclubs en veldpartijen moeten hun expertise juist aanwenden om dat goed mogelijk maken. Gelukkig zijn de meesten al zover.

Liane den Haan
Directeur-bestuurder ANBO, de belangenorganisatie voor senioren

4 Reacties

om een reactie achter te laten

Peter Koopman

22 juli 2013

Kern van het betoog is helder: behoud van menselijk kapitaal in de zorgverlening aan ouderen; wie zorg verleent is belangrijker dan waar zorg wordt geboden. En zoals terecht opgemerkt het gaat ook om voortgezette scholing: de verplaatste zorg thuis vraagt niet alleen om bezige handen! We hebben het dan over de vier belangrijke werkwoorden in de zirg: verzorgen ( huishoudelijke hulp en/ of persoonlijke zorg), verplegen (steun bij zelfregie tijdens ziek-zijn en zorg bij ernstige gevolgen van ziekte en therapie), begeleiden (steun of aktivering bij sociale participatie) en behandelen ( toepassen van genezende methoden ). Het zal duidelijk zijn dat het bieden van voornoemde vier werkwoorden in de thuissituatie op meestal solistisch / monodisciplinair aanvullende wijze extra kwaliteiten vraagt. Niet voor niets zijn de HBO+ wijkverpleegkundige en WO+ huisarts samen met de HBO praktijkondersteuners als zichtbare schakels daarbij onmisbaar. Het zal nog even duren voordat er voldoende van deze professionals beschikbaar. Intussen wordt de zorg wel hervormd.

tjark reininga

22 juli 2013

dat er een omslag nodig is naar vergroting van het zorgaanbod 'aan huis', is onomstreden. daarvoor zijn in grote lijnen twee oorzaken aan te wijzen.
de ene is dat in de afgelopen decennia het concept van het verzorgingshuis als aanbieder van wonen en zorg, waar ouderen zelfstandig oud kunnen worden en zorg kunnen benutten voorzover ze die nodig hebben, weliswaar in woord wordt beleden, maar in daad is ingehaald doordat de bewoners steeds meer beroep (moeten) doen op het zorgaanbod dat eigenlijk tot het pakket van verpleeghuizen hoort; de uitbaters van deze verzorgingshuizen zijn daarop gaan inspelen (hebben ondernemerschap getoond) door steeds meer (en verdergaande) zorg aan te bieden, gestimuleerd doordat wij via de overheid (de AWBZ) de kosten daarvan overnamen. daarin is verandering gekomen door kabinetten die vooral de betaalbaarheid van de zorg voor de belastingbetaler hoog in het vaandel hadden.
de andere is, dat ouderen een veel betere conditie hebben en pas veel later een beroep doen op zorg. die ouderen willen bij voorkeur ook in hun eigen omgeving blivjen wonen en voor zichzelf zorgen. zo lang mogelijk zullen zij de nodige zorg proberen te regelen via mantelzorgers (gezins- en familieleden, buren en kennissen) en pas een beroep doen op professionele zorg als die mantelzorg het echt niet meer aan kan. (N.B., dit aspect wordt onderschat door gemeenten die er in hun regelingen van uitgaan dat met mensen die een beroep doen op de WMO in een 'wachttijd' kan worden onderzocht in hoeverre mantelzorg de gevraagde zorg kan bieden; die mantelzorg is dan doorgaans al uitgeput, vaak ook letterlijk!). mede door deze tendens doen de bewoners als zij in een verzorgingshuis gaan wonen meer beroep op zwaardere zorg dan waarvoor dit eigenlijk is ingericht.

Anoniem

22 juli 2013

'Het onvermijdelijke accepteren en internaliseren'??? Ik vraag me steeds meer af welke meesters mevrouw Den Haan dient. Feit 1) de bezuinigingsplannen zijn niet door het parlement en hebben ook geen parlementaire meerderheid; 2) er is geld zat in de zorg, alleen blijft het hangen aan de strijkstokken van marktwerking en managementcultuur. Ik maak me ernstige zorgen over de slaafse en totaal onkritische koers van ANBO. Wellicht levert die onderdanige houding bepaalde mensen interessante contacten en baantjes op, maar onze ouderen zijn hiervan de dupe.

Anoniem

23 juli 2013

Skipr heeft deze reactie verwijderd.
Skipr stelt als voorwaarde aan reacties op deze website: u reageert op de inhoud van het betreffende bericht of blog.
Niet op andere onderwerpen of publicaties van derden. Aanvallen op personen, diskwalificaties en kwetsende reacties verwijderen we zonder overleg.
Hinderlijk achtervolgen van personen staan wij niet toe. Voor wie volhardt in het plaatsen van beschuldigingen, sluit Skipr de toegang tot de reactiemogelijkheid af.


Dit bericht is bewerkt door de beheerder op 23-07-2013 09:31.

Top