BLOG

Plaatsingsbeleid gehandicapten is evenwichtig

Plaatsingsbeleid gehandicapten is evenwichtig

Skipr bericht op 30 juli: gehandicaptenhuisvesting zorgt voor overlast op tenminste zes plaatsen in Nederland. Bewoners ervaren geluidsoverlast van het geschreeuw van mensen met een ernstige verstandelijke beperking, terwijl de gewone instellingsterreinen “zijn opgedoekt”.

Ook wordt gemeld dat er een taboe is op het klagen over geluidsoverlast. Het thema is te serieus voor een komkommer, maar ik vrees dat dit wel het geval is. Tijd dus voor een reactie.

Geen uniform burgerschapideaal

Er is de afgelopen decennia veel ervaring opgedaan met maatschappelijke participatie van mensen met een verstandelijke beperking. Er is inderdaad een periode geweest dat het burgerschapsideaal nogal rigoureus werd doorgevoerd en cliënten bij voorkeur in een normale buurt werden geplaatst. Instellingen hebben vervolgens geconstateerd dat de maatschappij niet zomaar sociaal is en sommige cliënten wel fysiek, maar niet sociaal zijn geïntegreerd. Sommige cliënten kunnen beter in een beschermde omgeving verblijven. Inmiddels hanteren instellingen een genuanceerd standpunt waarbij gekeken wordt naar de optimale match van de cliënt en de omgeving. Natuurlijk is daarover discussie mogelijk - want wat is een optimale match? - maar het uitgangspunt is de diversiteit onder cliënten en daarmee ook een gedifferentieerd aanbod.

Vormen van integratie

Op dit moment wordt door Talant in samenwerking met de Rijksuniversiteit uitgebreid onderzoek gedaan naar vormen van zogenaamde omgekeerde integratie, waarbij een oud instellingsterrein langzamerhand een gemengde populatie krijgt. De eerste uitkomsten geven aan dat het doorgaans niet de bewoners zijn die problemen ervaren, maar dat de ouders/verwanten van de cliënten zich zorgen maken over de veiligheid en welbevinden van hun naaste. Die veiligheid is inderdaad een belangrijke kwestie, voor alle betrokkenen. Voor de cliënten: hoe zit het met het verkeer? Wat gebeurt er met honden in de buurt? Voor de omwonenden: hoe zit het met afwijkend gedrag? Wat gebeurt er met agressie? Voor een enkele cliënt betekent dit dat hij moet verhuizen naar een andere locatie in een beschermde omgeving. De eerste resultaten geven aan dat de buurt doorgaans welwillend staat, maar dat het voor de begeleiders lastig is om een nieuw evenwicht te vinden. Ook zij werken ineens niet meer binnen de instelling, maar gewoon in een wijk waarin ze rekening moeten houden met bewoners. Tegelijkertijd geeft deze situatie ook veel kansen.

Ook doet Talant een mooie proef met de zogenaamde “twanspanhuzen”, een klein aantal huizen in een wijk waarbij mensen met een verstandelijke beperking zelfstandig wonen en hun kinderen (die doorgaans niet verstandelijk beperkt zijn) opvoeden. In een van de huizen woont een echtpaar dat, naast hun reguliere werk, de ouders ondersteuning biedt en bijtijds problemen kan signaleren.  Het echtpaar verleent dus informele zorg. De reacties zijn positief, ook van de gemeente en de woningcorporatie.

Risicoscan

Om goed zicht te krijgen op de (on)mogelijkheden van sociale integratie heeft Talant een scan ontwikkeld gericht op een goed match tussen cliënt en woonlocatie. Met behulp van de scan ontstaat zicht op mogelijke complicaties en veiligheidsproblemen. De uitkomsten worden meegenomen in plaatsingsbesluiten en het organiseren van randvoorwaarden.

Het idee dat cliënten zomaar in woningen worden geplaatst is dus niet reëel, maar het blijft natuurlijk soms wel spannend of bewoners in een wijk elkaar over en weer accepteren. Maar dat geldt voor alle Nederlanders: als we iedere vorm van overlast willen voorkomen, dan zouden veel mensen in een besloten setting moeten gaan wonen.

Margo Brouns
Manager Onderzoek en Ontwikkeling bij Zorggroep Alliade

4 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

1 augustus 2013

Het zorgelijke is dat instellingen nu met enorme bezuinigingen te maken krijgen en veel minder clienten binnen krijgen. Maar wel met soms dure langdurige huurcontracten zit. Er zal minder gekeken worden wat voor de client of buurt geschikt wordt geacht. Maar gekeken wordt wat financieel haalbaar is. Nu wordt er al vanwege onderbezetting groepen gedwongen samen te gaan. sneu voor clienten die niets gevraagd wordt en gedwongen verhuizen moeten. "mooie praatjes vullen geen gaatjes"

Spaanstra

1 augustus 2013

Een al te gemakkelijk antwoord op de geuite kritiek in de Volkskrant. De afgelopen jaren werkte ik voor verschillende zorgaanbieders, voordien langdurig bij een organisatie aan de vraagkant. Het verschil tussen zorgaanbieders is immens. De een moet het wiel nog uitvinden, een ander heeft de boel op orde. Op basis van 'universitaire' deskundigheidsmacht worden de klachten van omwonenden weggewuifd. Het taboe op klagen wordt zelfs volledig genegeerd, terwijl het in de VK aantoonbaar aan de orde was. Als er echt mensen met ZZP 7 in de wijk wonen, dan is er iets ernstigs aan de hand met het plaatsingsbeleid van de instelling. De emancipatie van kwetsbare burgers, zoals mensen met een verstandelijke handicap, is een goede zaak. In het kader van dit beschavingsoffensief dreigen de instellingen door te schieten. De nadelen daarvan zijn al jaren bekend. Het argument dat burgers elkaar over en weer moeten accepteren vind ik zo ontzettend badinerend! Het bewijs dat er een taboe rust op klagen. Er mag niets van gezegd worden, anders komt een mevrouw met het geheven vingertje uitleggen dat klagen niet fatsoenlijk is. Communicatief gezien is het niet serieus nemen van de klagers natuurlijk oliedom. Het doet de emancipatie meer kwaad dan goed. Dat is dan weer het bewijs dat je zulke zaken niet klakkeloos aan instellingen kunt overlaten. De goede daargelaten. Als goedwillende burgers klagen en het probleem bespreekbaar willen maken, dan is het raadzaam daar goed notie van te nemen. Uiteindelijk moet het behaalde resultaat tellen en niet de een of andere beschavingsmoraal.

de jonge

2 augustus 2013

Je buren heb je niet voor het kiezen. Het is wel verstandig om als nieuwwoner je buurt te kiezen. Om de kans op ervaren overlast zo klein mogelijk te maken. Ervaren overlast is heel persoonsgebonden. Zo raak ik zelf snel in paniek bij de geur van verschroeid vlees. U raadt het al: de barbeque. Dat kan ik mijn buren moeilijk verbieden, dus moet ik daarmee leren omgaan. Zoals zij van mij hebben moeten leren pikken dat ik af en toe mijn huis kwijt raak op blote voeten met een verward verhaal.Als 'ervaren overlast' een bespreekbaar punt is tussen buren, kom je er meestal wel uit, leert de ervaring. Werelden apart, met direct contact best te overbruggen. Wordt vervolgd.

de jonge

2 augustus 2013

Wat ik tot nu toe niet lees, is het simpele feit dat je na jaren intramuraal inrichtingsgedrag meebrengt.In een inrichting leer je heel anders rekening houden met je omgeving dan daarbuiten. Om aan je portie aandacht te komen is het bv intern lonend om symptomen en toestanden te produceren. Dat wordt je buiten niet in dank afgenomen. Middernacht aan de keukendeur van je buren rommelen is ook 'not done'. Heb ik zelf allemaal gedaan en nog veel meer. Intussen moet je voldoende steun krijgen om het aanpassen redelijk te houden en ermee te leren spelen. Dat gaat allemaal het best in open onderhandeling, maar zonder een snel oordeel, laat staan de optie 'uitsluiting'. Dat is nou net het probleem: we zitten met een generatie 'maatschappelijke parkeergarage-bewoners' en dat is een gedeelde verantwoordelijkheid.

Top