BLOG

De vermeende macht van zorgverzekeraars

De vermeende macht van zorgverzekeraars

De vermeende macht van zorgverzekeraars vormt momenteel een dankbaar onderwerp in het publieke debat. Voorbeelden te over – van de wethouder in Zoetermeer die zich opwindt over de mogelijke sluiting van de spoedeisende hulp tot de NPCF die stelt dat zorgverzekeraars data geheim houden.

"Wie in de landelijke politiek gaat de oneindige macht van de zorgverzekeraars aan de orde stellen?” vraagt Hans Feenstra zich af, al heeft hij het van horen zeggen want “het Martini en het UMCG kunnen wel tegenwicht bieden”. Maar hij wordt op zijn wenken bediend, want de Tweede Kamer stelt voortdurend vragen waarin zorgverzekeraars als bron van alle kwaad worden gezien. “Ik weet niet waarom ze het doen”, maar “kennis is macht” zegt Lea Bouwmeester, refererend aan een “database met alle informatie over kwaliteit”. Daarna gaat ze over tot de orde van de dag door vragen te stellen over het feit dat ZN eenzijdig beslist over het niet contracteren van protonentherapie.

Spoedposten

Ach lieve Lea, was het maar waar. Ik zou graag willen beslissen welke spoedpost moet sluiten en welke protonenbunker gebouwd mag worden, ik zou graag met een druk op de knop kunnen zien welke aanbieder voor een willekeurige aandoening de beste behandeling biedt. Ik zou ook graag het inkomen van de dokter en het salaris van de bestuurder willen bepalen, maar dan had ik Kamerlid moeten worden – en dan nog. We leven gelukkig in een democratische rechtsstaat, waar grondrechten geborgd zijn en niemand het alleenrecht heeft om te bepalen wat er gebeurt. De suggestie dat zorgverzekeraars over oneindige macht beschikken is bespottelijk.

Ons zorgstelsel

Om alles in perspectief te plaatsen moeten we terug naar de ontstaansgeschiedenis van het huidige zorgstelsel. Sinds de beleidsnota Vraag aan bod uit 2000 – één van de grote verdiensten van Els Borst – is aanbodregulering geleidelijk vervangen door vraagsturing. Het is nu bijna niet meer voor te stellen, maar in de jaren ’90 werd het politieke debat over gezondheidszorg volledig gedomineerd door de problematiek van de wachtlijsten. De overheid trad op als verdeler van de schaarste, met de patiënt als lijdend voorwerp en verzekeraars en ziekenfondsen als administratiekantoor. Niet dat daarmee alle budgettaire problemen waren opgelost: de farmaciekosten stegen in die tijd met 10 procent per jaar en zorgden voor permanente overschrijdingen van het  uitgavenkader. Dat is allemaal radicaal veranderd. De wachtlijsten zijn verdwenen, er is veel meer inzicht gekomen in kwaliteit en kosten van zorg, en alle Nederlanders kunnen kiezen bij wie ze verzekerd willen zijn en bij welke zorgaanbieders ze terecht kunnen. En sinds enige jaren is ook de ogenschijnlijk onbeheersbare groei van de zorguitgaven omgebogen. Waar vroeger elk zorgdebat eindigde in een pleidooi voor het afschaffen van het budgettair kader zorg, gaat het nu over de macht van de zorgverzekeraars.

Onbekendheid rol zorgverzekeraars

Hoe zit het dan met die macht? Wat vooral opvalt, is dat er nog veel onbekendheid is met de rol van zorgverzekeraars. Een mooie illustratie daarvan vormen de gesprekken met gemeenten in het kader van de herziening van de langdurige zorg. Gemeenten zijn gewend om op hun domein – ruimtelijke ordening, welzijn en ondersteuning – vrij precies te bepalen wat er moet gebeuren, en daar dan uitvoerders bij te zoeken. En zijn dan verbaasd als zorgverzekeraars aangeven dat het bij de verzekerde zorg vaak precies andersom werkt: de aanbieders van zorg zijn er al, en zorgverzekeraars zijn allang blij als ze via hun inkoopbeleid en polisvoorwaarden het gedrag van aanbieders enigszins kunnen beïnvloeden. De samenwerking met gemeenten zal wat zorgverzekeraars betreft dan ook vooral via zorgaanbieders invulling moeten krijgen: door het participeren van wijkverpleegkundigen in de gemeentelijke wijkteams, bijvoorbeeld, en niet via gedetailleerde plannenmakerij van bovenaf.

Legitimering

De rol van de zorgverzekeraar vraagt dus om veel uitleg. Natuurlijk zijn zorgverzekeraars er niet op uit om bij zoveel mogelijk ziekenhuizen de spoedeisende hulp te sluiten: verzekerden, en dus zorgverzekeraars zelf, hechten immers veel belang aan de beschikbaarheid van acute zorg in de buurt – maar dat dan wel kwalitatief goede zorg zijn. Natuurlijk willen zorgverzekeraars informatie over kwaliteit delen met verzekerden – het probleem is dat de data die we hebben nauwelijks iets zeggen over kwaliteit (wél over praktijkvariatie). En zo kan ik nog wel even doorgaan. De communicatie van zorgverzekeraars over hun beleid kan en moet beter. Maar de kern is: zorgverzekeraars ontlenen hun legitimering uiteindelijk aan hun verzekerden en het mandaat dat door de politiek is verleend. Ik denk dat ons stelsel van gereguleerde concurrentie  – juist door de mogelijkheid van lokaal maatwerk en keuzevrijheid binnen maatschappelijke kaders – de beste garantie biedt op een evenwichtige borging van de publieke belangen in de zorg. Internationaal onderzoek bevestigt keer op keer dat toegankelijkheid, kwaliteit én betaalbaarheid van de curatieve zorg in Nederland dik in orde zijn. Het debat daarover, en over de vraag of zorgverzekeraars hun rol op de goede manier invullen, mag best gevoerd worden. Maar laten we dan wel de toon in de gaten houden en geen karikatuur maken van elkaars positie.

We rule this country? Not.

Pieter Hasekamp
algemeen directeur van Zorgverzekeraars Nederland (ZN)

17 Reacties

om een reactie achter te laten

van Gestel

26 februari 2014

Wat betreft de ontstaansgeschiedenis en actoren op het speelveld ben ik het geheel eens met het artikel.
Echter ZN heeft weinig tot geen controle als koepelorganisatie over het gedrag van de (grote) zorgverzekeraars. Waar landelijk een groei van maximaal 1,5% + inflatie 2,5%, bij elkaar 4%, is afgesproken, wordt de zorgsector met krimp of nulstelling tegemoet getreden. Wellicht begrijpelijk voor de ziekenhuizen waar krimp plaatsvond maar niet voor revalidatiecentra waar alleen maar groei plaatsvindt, vooral door de toename van de gemiddelde leeftijd, co-morbiditeit en high-tech interventies. Geen wachtlijsten? Komt u eens kijken in de revalidatiecentra. Ik begrijp dat concurrentie door goedkope polissen terug verdiend moet worden, maar meedenken over efficientere vormen van zorg wordt niet beantwoord door zorgverzekeraars. Als revalidatiearts en bestuurder van een revalidatiecentrum in een universiteitsstad zijn wij nog steeds niet rond met zorgverzekeraars over de budgetten. En aan tafel zitten al lang geen medisch adviseurs meer. Die zijn volledig vervangen door financieel administratieve medewerkers met een opdracht.

van Gestel

26 februari 2014

Wat betreft de ontstaansgeschiedenis en actoren op het speelveld ben ik het geheel eens met het artikel.
Echter ZN heeft weinig tot geen controle als koepelorganisatie over het gedrag van de (grote) zorgverzekeraars. Waar landelijk een groei van maximaal 1,5% + inflatie 2,5%, bij elkaar 4%, is afgesproken, wordt de zorgsector met krimp of nulstelling tegemoet getreden. Wellicht begrijpelijk voor de ziekenhuizen waar krimp plaatsvond maar niet voor revalidatiecentra waar alleen maar groei plaatsvindt, vooral door de toename van de gemiddelde leeftijd, co-morbiditeit en high-tech interventies. Geen wachtlijsten? Komt u eens kijken in de revalidatiecentra. Ik begrijp dat concurrentie door goedkope polissen terug verdiend moet worden, maar meedenken over efficientere vormen van zorg wordt niet beantwoord door zorgverzekeraars. Als revalidatiearts en bestuurder van een revalidatiecentrum in een universiteitsstad zijn wij nog steeds niet rond met zorgverzekeraars over de budgetten. En aan tafel zitten al lang geen medisch adviseurs meer. Die zijn volledig vervangen door financieel administratieve medewerkers met een opdracht.

Sophie Hankes vz SIN-NL

26 februari 2014

Heer Hasekamp,
Bij ZN en alle zorgverzekeraars dient het niet om macht maar om kwaliteit van zorg te gaan met een juiste verhouding prijs-kwaliteit. De NZa stelt vandaag vast dat de meeste zorgverzekeraars te weinig aan fraudebestrijding doen, waardoor de premies te hoog zijn. Ook is oa uit het rapport van de NFU wederom duidelijk dat uitkomsten van medische behandelingen nauwelijks geregistreerd worden:
http://www.sin-nl.org/nieuws/nfu-uitkomsten-behandelingen-vrijwel-niet-geregistreerd-aan-de-slag-met-beter-niet-doen-lijst/
Zorgverzekeraars betalen klakkeloos facturen van artsen en ziekenhuizen, zonder acht te slaan op aperte medische fouten! Dit is niet conform het belang van zorgverzekerden, integendeel.
Overigens bestaan grondrechten in theorie in NL en laat de praktijk zien dat de falende elite grondrechten op grove wijze schendt ter bescherming van zichzelf en hun vrienden.









ANH Jansen

26 februari 2014

http://www.nza.nl/zorgonderwerpen/zorgonderwerpen/fysiotherapie/actueel/Inkoopmacht-verzekeraar-geeft-consument-de-sterkste-troef/

"Zorgverzekeraars gaan scherper onderhandelen en zorgaanbieders zullen dus aantrekkelijk genoeg moeten blijven om in aanmerking te komen voor een contract. Dat kost tijd en moeite, ook omdat zorgverzekeraars zelf kunnen bepalen waar zij zorgaanbieders op selecteren: op prijs bijvoorbeeld, op (extra) kwaliteit van zorg of op service aan de cliënt/ patiënt. Voor zorgaanbieders is het de uitdaging om zo goed mogelijk te zijn in de zorg die ze aanbieden en zorg af te stoten die ze minder efficiënt kunnen aanbieden."

Zo maar een citaat. Pieter Hasekamp moet maar eens bellen met Theo Langejan.

Lees Companje en Vonk over waar we vandaan komen en waar we naar toe gaan.

Wie waren de voorlopers van ZN ook alweer? Wie was de adviseur van de private verzekeraars en wie stemde in de EK voor het systeemmodel waarin private verzekeraars de macht kregen?

Wie maakt er nu een karikatuur van?

Een Frame kan je ook te ver doorvoeren.

ANH Jansen

26 februari 2014

https://www.zn.nl/nieuws/zn-weblog/blog/?postId=4dc0830a-284d-45ef-a32f-1f621dc4abd8

"En omgekeerd: mensen die vinden dat de concentratie van complexe spoedzorg een overheidstaak is, terwijl dat nu juist op het bordje van de zorgverzekeraars ligt."

Loek Caubo, manager Communicatie en Bestuursondersteuning bij ZN

--De manager van ZN zegt in zijn blog toch heel wat anders dan Pieter Hasekamp ons wil wijsmaken.

Zorgverleners doen er goed aan om de proefschriften en werkstukken en boekwerken van Vonk, Schut en Companje eens te gaan lezen. Daar wordt je wijzer van.

En Lea moet maar eens gaan praten met Hannie v Leeuwen, voormalig adviseur van private verzekeraars voordat zij in de Eerste Kamer kwam. Zo gaan die dingen.

Petje af voor de lobby van ZN en haar voorgangers.

Stem allemaal SP. Maar of die partij tegen het Ministerie van Financiën op kan? Zullen we dat eens gaan uittesten? Experiment met terugval optie?

Mitrasing

26 februari 2014

Wachtlijsten verdwenen? Ronduit onzin! Mag ik een hot-line naar Hasekamp? Zit ik wekelijks meerdere keren aan de telefoon. Heb nl een redelijk oudere populatie met veel mobiditeit.
Macht verzekeraar overdreven? Als huisarts wordt ik, met behulp van kaderartsen die ketenzorg aanbidden, gestuurd(eufemistisch) om ook in met ketenzorggroepen te gaan werken om alsnog mijn praktijkondersteuners te kunnen financieren. Terwijl dit niet bij de populatie past. Dus: val je uit de boot met financiering POH want VGZ wil deze stoppen: ketenzorg is the issue, dat is hun beleid, basta. Keuze mogelijkheid als huisarts tussen POH óf ketenzorg is er niet. Terwijl er geen enkel bewijs is dat ketenzorg kwalitatief beter en goedkoper is en vooral bestaat uit een dikke, dure Overheadlaag aan managers die zich alleen maar breder maken, die betaald worden uit de gelden van de basiszorg, ten koste van de patiëntenzorg.
Enige wat je(in theorie) kunt doen is de patiënten die door de poh worden gezien adviseren een andere zorgverzekeraar te nemen. Gevolg: in theorie zou een andere zorgverzekeraar preferent kunnen worden. Maar de regio’s zijn door zorgverzekeraars onderling verdeeld: Alkmaar e.o. is VGZ/Univé gebied en andere zorgverzekeraars zijn niet bereid dan preferent te worden. Maar daar zul je de ACM niet over horen, die kijkt weg om reden die NZa-baas Theo Langejan al bevestigde: “Zorgverzekeraars mogen eisen wat ze willen”.
Zo is het maar net… en daarom zijn deze praatjes van Hasekamp ronduit abject….

Anoniem

26 februari 2014

Advies voor dhr Hasekamp:

http://www.coolpolitics.nl/wp-content/uploads/2014/02/download3.jpg

Boxos

26 februari 2014

Hasekamp, je bent een mooi weer prater! Zorgverzekeraars zijn maar met 1 ding bezig; verdeel en heers. Het gaat jullie niet om kwaliteit maar winstmaximalisatie.
Kleine zorgaanbieders vragen jullie het hemd van het lijf, de voorwaarden die jullie stellen zijn waanzinnig en aan het einde van het lied beschikken jullie over wie wel of wie niet.
Het hele restitutie en natura verhaal dat wordt opgehangen richting de zorgcliënt is dwingend en op onderdelen directoriaal.
Spoel je mond! Alle kleine zorgaanbieders rest maar 1 scenario: schuif de kwartjes handelaren van zorgverzekeraars ter zijde en weiger een contract. Ga voor die 65-75 % uitbetaling en maak productie op de vrije markt.

Zwaan

26 februari 2014

Alle besluiten van de afgelopen jaren vanuit de politiek hebben de zorgverzekeraars alleen maar meer macht gegeven. Zij zitten al lang op de stoel van de dokter, bepalen voorschrijfbeleid en medische besluitvorming.
Sterker, bepalen mijn tijdsbesteding als dokter door declaraties ter discussie te stellen door retrospectief vergoedingsregels te veranderen. De bewijslast van het tegendeel ligt uiteraard bij de zorgaanbieders.
En het zal alleen maar erger worden, wurgcontracten, onnozele kwaliteitscriteria met scheepsladingen papierwerk.

Straks lukt het Schippers artikel 13 af te schaffen, dus geen vrije artsenkeuze meer. Nog meer macht. Kun je die productie op de vrije markt ook wel vergeten Boxos.

"en alle Nederlanders kunnen kiezen bij wie ze verzekerd willen zijn en bij welke zorgaanbieders ze terecht kunnen..." aldus Hasekamp

Hasekamp weet niet hoe zorgverzekeraars hun macht misbruiken of hij doet alsof hij het niet weet, ik weet niet wat
erger is...

Alberts

27 februari 2014

Wederom een onzinblog vanuit een niet- professonal hoek. Na beleidsmakers, onzinmanagers mag nu ook dhr Hasekamp van ZN zijn onzinpraatje verkondigen. Grote ziekenhuizen zullen misschien best een vuist kunnen maken, zie het Radboud en Achmea afgelopen week, maar kleine zorgaanbieders hebben geen zier te vertellen en leven onder het dictaat van de ZV. Het veelgenoemde 'tekenen bij het kruisje' is een feitelijk gegeven. Kwaliteit van zorg, klanttevredenheid, specifieke specialisaties, daar is men totaal niet in geinteresseerd. NZA tarieven ook niet, een aantal ZV betaalt de 2013 tarieven met korting bovendien in plaats van de NZA 2014 tarieven. De verzekeraar bepaalt steeds meer en meer, de patient en professional staan erbij en kijken ernaar.
Wachtlijsten in de GGZ lopen sterk op. Het is óf een te klein omzetbudget óf geen contract, in beide gevallen mogen patienten wachten. Dan krijg je van een ZV ook nog de toevoeging dat je verzekerden over het jaar moet spreiden. "Sorry mevrouw dat u een eetstoornis heeft, maar ik moet van uw ZV spreiden dus u mag over 4 maanden komen anders pleeg ik contractbreuk'. Absurde toestanden, 20% van mijn tijd (één hele dag in de week) is administratie, bijhouden of je niet voor niets zit te werken want over budget is terugbetalen, of er nu mensen mee geholpen zijn of niet is niet relevant. Ik hou me vast aan de gedachte dat alles in golfbewegingen gaat en dat de wal het schip wel zal keren, maar na het ongelooflijk politiek besluit inzake de Jeugdzorg slinkt mijn vertrouwen in het gezonde verstand van beleidsmakers.

Dijkstra

27 februari 2014

Dat zorgverzekeraars niet alle macht hebben (klopt) betekent nog niet dat ze niet heel veel macht hebben. Een blik op de toppositities in de jaarlijkse Skipr-lijst over invloedrijke personen in de zorg doet vermoeden dat er tenminste heel veel mensen zijn die denken dat zorgverzekeraars toch wel heel veel invloed hebben (er is een Chinees spreekwoord dat daar over gaat).
Het klopt overigens helemaal dat zorgverzekeraarsen tamelijk ondankbare taak hebben gekregen van de overheid (en met hen de NZa). Zij mogen proberen de zorgkosten te beheersen (althans het deel dat drukt op de rijksbegroting), en dan krijg je net als 'de politiek' ook alle maatschappelijke tegenstand op je borst.
Maar 'adeldom verplicht', laten ZN en NZa dan veel meer tot nu toe het publieke debat opzoeken, dilemma's schetsen en waar nodig ook terugduwen richting politiek (zie huidige overdreven fraude-gedoe).

Mitrasing

27 februari 2014

Bezwaren bij de NZa gedeponeerd door zorgverleners worden stelselmatig afgewezen. NZa laat het dan, als de zorgverlener vol blijft houden, tot een rechtszaak komen. Wellicht vergeten dat de rechter de NZa meerdere malen heeft teruggefloten bvb tav de schending van de privacy in het declaratiesysteem?
Mbt tot die rare nostalgische Adeldom: er is ook zo’n spreekwoord “Arbeid adelt”… maar de adel heeft nimmer gewerkt en vnl geprofiteerd. Misschien is dat wel de relatie tussen zorgverzekeraars en de adel? Profiteren?

Mauk van Heemstra - ZorgSteedsBeter

27 februari 2014

Geachte Heer Hasekamp,

Waarom worden aan auto- en reisverzekeringen niet en aan zorgverzekaars wel gevraagd om winsten te investeren in kwaliteitsverbetering van de zorg?

En waarom voelen de meeste praktijkhouders in de eerstelijn zich klem in gesprekken met verzekeraars, omdat zij zich niet gehoord en gekend voelen en menen dat zij door verzekeraars financieel oneigenlijk (perverse prikkels) worden gestimuleerd om elk jaar weer andere prioriteiten te leggen die zij zelf niet herkennen als zorgverbetering, doordat hun dagelijkse werkzaamheden in de basiszorg nauwelijks beloond worden en bijzondere verrichtingen afwisselend?

Anoniem

27 februari 2014

Meneer Hasekamp, salaris mogelijk NET boven bijstandsniveau, doet een huilie-huilie.

ZN wordt ver-keerd be-gre-pen!

ZN klaagt over "het mandaat dat hun door de politiek is verleend" !

Beste Pieter,
Geef het mandaat gewoon terug aan Edith, als het niet strookt met je principes !

Niemand zal het je kwalijk nemen.

E.Kriek

3 maart 2014

Een ontroerend statement:

"De communicatie van zorgverzekeraars over hun beleid kan en moet beter. Maar de kern is: zorgverzekeraars ontlenen hun legitimering uiteindelijk aan hun verzekerden en het mandaat dat door de politiek is verleend."

Vervolgens gaat dhr. Hasekamp op Twitter helemaal los:

"X klaagt over telefoontjes die hij elke week voor patiënten moet doen, maar heeft tijd zat om elke dag te reageren op #skipr. "

"Ha, weer binnen 10 minuten antwoord! En dat van de man die kostenonderzoek NZa weigerde vanwege tijdsbelasting. #benvereerd "

Niet inhoudelijk, maar keihard op de man reagerend.

Helaas diskwalificeert hij zichzelf hiermee , en daarmee ook ZN.

Het optreden van de heer Hasekamp doet mij denken aan het hilarisch optreden van de heer Mohammed Saïd al-Sahaf tijdens de Golfoorlog in 2003:

https://www.youtube.com/watch?v=s27Oq5ot0ZI

Het niet goed vertegenwoordigen van de zaak waarvoor je staat kent vele kleuren en nuances.

Hasekamp voert deze discussie naar een hoger niveau.

Anoniem

3 maart 2014

Mevrouw Y uit Heerhugowaard.

Graag wil ik antwoorden op uw bezorgde mail.

Mijn standpunt is en blijft :

"zorgverzekeraars ontlenen hun legitimering uiteindelijk aan hun verzekerden "

Natuurlijk wil ik uw huisarts niet afvallen!

Ook wil ik geenszins een karikatuur maken van de positie van uw huisarts.

Met oprecht respectvolle groet,

En ik hoop oprecht dat u uw premie kunt blijven betalen,



Uw eigen Pieter!

Mauk van Heemstra - ZorgSteedsBeter

6 maart 2014

Ook hier de suggestie: Als wij eens zouden stoppen met het gebruik van het woord 'inkoop'?

Die term leidt af van de bedoeling om de optimale afstemming te vinden tussen wat zorgvragers nodig hebben, wat zorgverleners te beiden hebben en waar verzekeraars een evenwicht in moeten zoeken om hun premiebetalers in te voorzien.

Bovendien suggereert de term het korte termijn scoren op financiële gronden. En laat het daar ook steeds meer weg van hebben en ook alle discussie daarop gericht worden!

Het gevolg is o.a. dat zorginkopen binnen verzekeraars de belangrijkste functie is in een zorgverzekeraar-loopbaan. En dat daarmee daar nog meer aandacht naar uitgaat. En selffulfilling prophecy. Het gaat inmiddels steeds meer over inkopen en korte termijn scoren. Voor welke andere verzekeraars geldt dat?

Beleven zorgverleners daarom zorginkopers van verzekeraars niet meer als partners in de keten om samen een evenwicht te zoeken tussen de beste zorg tegen de laagste kosten, terwijl dat toch ieders bedoeling is?

Wat denk je van zorgmakelaar, zorgbemiddelaar, zorgpasser, ......?

Top