BLOG

Van Rijn wentelt problemen ouderenzorg af op gemeenten

Van Rijn wentelt problemen ouderenzorg af op gemeenten

De gemeentebegrotingen van de laatste jaren waren al schraalhans keukenmeester, maar nu komt daar de overheveling van veel zorgtaken inclusief excessieve bezuinigingen naar de gemeente bij. Hoe je dan de zorg goed kan organiseren? Niemand die het weet.

De gemeenteraadsverkiezingen zijn geweest. Overal in het land wordt onderhandeld over nieuwe gemeentebesturen. Het zal menig gemeenteraadslid en toekomstig wethouder hoofdpijn bezorgen.

Huishoudelijke zorg

Het was niet voor niets dat ook de tweede deal die Van Rijn sloot met de top van de Vereniging Nederlandse Gemeenten VNG  - Jorritsma (VVD) en Kriens (PvdA) - door tweederde van de gemeenten in januari naar de prullenbak werd verwezen. Hij bood ze tevergeefs 200 miljoen om ze om te kopen en toch in te stemmen. Een beproefde tactiek die in gemeenteland vaak werkt. Dit keer niet. Wethouders zien wat het gaat betekenen als ouderen gedwongen langer thuis moeten blijven wonen terwijl de thuiszorg met veertig procent worden gekort. Zij hebben niet de luxe om de problemen die dat gaat opleveren te bagatelliseren. Die luxe hebben huisartsen ook niet. Zo verwacht 77 procent van hen dat meer ouderen zullen vereenzamen.

Brussels dictaat

Waarom gaat staatssecretaris Van Rijn dan toch blijmoedig voort met zijn plannen? Het antwoord is even simpel als banaal. Een dictaat uit Brussel heeft bepaald dat er moet worden bezuinigd. Dat bevel voert adjudant Van Rijn braaf uit in plaats van ten strijde te trekken ter verdediging van de ouderen en gehandicapten die hiervan de dupe dreigen te worden. Bovendien heeft Van Rijn de luxe wel om de andere kant op te kijken, weg van de werkelijkheid. Hij heeft zijn bondgenoten, bestaande uit de zorgbobo’s die deze adjudant tot nu toe blijven steunen. Ze maken er samen een gewoonte van elkaar in wollige beleidstaal te bevestigen dat ze op de goede weg zijn, de werkelijkheid driftig ontkennend.

Zorggarantie

In het rijtje ontkenners van de werkelijkheid kon vlak voor de gemeenteraadsverkiezingen ook Samsom worden toegevoegd, toen hij een volledige zorggarantie afgaf als er maar PvdA gestemd zou worden. Het realiteitsgehalte van die belofte werd door de kiezer goed ingeschat. Menig nog zittend PvdA-wethouder zal zich ook achter zijn oren hebben gekrabd en zich hebben afgevraagd hoe die belofte waargemaakt moet worden wanneer de Haagse partijgenoten niets doen om zekere rampspoed af te wenden.

Onuitvoerbare decentralisaties

Dat zij dat niet van plan zijn bleek deze week weer. Ondanks protest van de oppositie koersen PvdA en VVD aan op snelle behandeling van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 die de decentralisatie mogelijk maakt. De behandeling in de Tweede Kamer moet koste wat het kost in april plaatsvinden zodat de wet op 1 januari 2015 van kracht kan worden. Dat is om meerdere redenen problematisch. Omdat zorgvuldige behandeling van de wet daarmee ernstig in het geding komt maar ook omdat gemeentes nauwelijks beseffen wat op hen afkomt. De overheveling van de jeugdzorg in 2015 wordt al een megaklus om goed te klaren. De decentralisatie van 2015 komt te snel en is onuitvoerbaar. Gepaard gaande met een bezuiniging van 1,2 miljard op de Wmo 2015 wordt van gemeentes het onmogelijke gevraagd. Uitstel met tenminste een jaar is daarom het enige verstandige besluit. Dan kan een ordentelijk wetstraject in de Tweede en Eerste Kamer plaatsvinden alsmede een deugdelijke voorbereiding door gemeentes ( die overigens de komende maanden hun handen vol hebben aan het formeren van het nieuwe gemeentebestuur.) En tevens is er ruimte voor een heroriëntering onder welke budgettaire kaders de overheveling op een reële wijze kan plaatsvinden. 

Slachtoffers

Geloof me, iedereen inclusief de regeringspartijen en de staatssecretaris weet dat dit zo mis gaat. Van de chaos die het gevolg zal zijn zullen veel ouderen en gehandicapten het slachtoffer worden. Maar tegen die tijd kan staatssecretaris Van Rijn rustig achterover leunen. Zijn werk zit erop, de gemeenten zijn verantwoordelijk niet hij. Bovendien zal het opperbevel in Brussel tevreden zijn over het werk van de adjudant.

Henk van Gerven
Tweede Kamerlid SP

8 Reacties

om een reactie achter te laten

Frank Conijn

2 april 2014

En dhr. Van Gerven vergeet nog een belangrijk ding: de noodzaak van de hele operatie is verre van aangetoond. Het omgekeerde is zelfs waar.

In 1980 woonde 48% van de 80-plussers in verzorgingshuizen, in 2010 nog maar 13%. Weliswaar nam het aantal mensen in verpleeghuizen toe, maar in relatieve zin is ook het gecombineerde aantal sterk afgenomen — in 1980 woonde nog 63% in verzorgings- of verpleeghuizen, in 2010 nog maar 24%.

En ook in absolute zin is het aantal afgenomen: van 150.000 naar 84.000 (verzorgingshuizen) resp. van 196.000 naar 158.000 (verzorgings- plus verpleeghuizen). Het feit dat niet alle plaatsen bezet hoeven te zijn (~huizen krijgen alleen bezette plaatsen vergoed) hoeft daar niets aan af te doen, want dat geldt ook voor 1980.

Verder zij vermeld dat tot 2014 een Zzp 1-, 2- en 3-indicatie recht gaven op een plaats in een verzorgingshuis. De daling van het aantal ouderen in verzorgingshuizen is dus een gevolg van het zelf langer thuis willen en kunnen blijven wonen. Toch worden die Zzp's, plus de helft van 4, geëxtramuraliseerd.

En tegelijkertijd worden de gemeenten 40% gekort op hun budget huishoudelijke hulp -- dat volgens het CAK voor waarschijnlijk 80% gebruikt t.b.v. hulpbehoevende minima -- en 25% op de thuiswoonbegeleiding.

Tel daarbij op dat:
-- volgens berekening van de AbvaKabo FNV de hele operatie 50.000 zorgbanen in de zorg kost;
-- volgens het SCP de grenzen van de mantelzorg al bereikt zijn, zowel van de kant van de ouderen als van de naasten;
-- de Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur waarschuwt voor serieuze huisvestingsproblemen voor hulpbehoevende ouderen, door het tijdpad van de extramuralisatie.

En je kunt naar mijn mening tot geen andere conclusie komen dan dat dit het grootste politieke schandaal in de geschiedenis is. Zelfs de bouwfraude en de bankencrisis verbleken hierbij, zeker in politieke zin. Zie voor het hele verhaal en de onderbouwing van mijn stellingen alhier http://www.gezondezorg.org/ouderenzorg (versie 3).

Frank Conijn

2 april 2014

Waarbij ik zelf nog vergeet te melden ouderen met een Zzp 3 echt niet meer thuis kunnen wonen. En de gebruikte term 'beschut wonen' in de Zzp-classificatie klopt niet, althans is er geen enkele garantie dat aan de voorwaarden daarvoor is voldaan, landelijk gezien.

Nadere info daarover volgt in versie 4 van de genoemde webpagina.

Welmoed

2 april 2014

En binnenkort kan van Rijn genieten van een Balkenende PLUS salaris bij zijn nieuwe werkgever, ZN.

Dit is het systeem, en we zullen ermee moeten leren leven.

Of toch niet?

Mauk van Heemstra - ZorgSteedsBeter

3 april 2014

In plaats van meehuilen met de wolven in het bos, terwijl wij de zorg echt niet meer kunnen betalen op de 'oude' manier...

een lichtend tegenvoorbeeld dat laat zien waar we het wel van moeten en kunnen gaan krijgen?

https://www.austerlitzzorgt.nl

Jos Derckx

3 april 2014

De bestuurders van de EU gedragen zich als de bestuurders van de multinationals, met de botte bijl en mens/werknemer niet ontziend voor het grote doel, WINST voor de aandeelhouders. Zoveel mogelijk belastinggeld naar de privézakken tegen zo laag mogelijke belasting. Dat een minister of staatssecretaris gevoelig is om in die club mee te doen en "erbij te horen" is fijn voor zijn ego en eigen toekomst. Niet voor de Nederlanders..

Anoniem

3 april 2014

Frank Conijn heeft groot gelijk, alleen Den Haag houdt van fact-free politics ;-)

Bond

3 april 2014

Ik kan er niets aan doen, maar stiekem lach ik in mijn vuistje. Nu komen de veroorzakers van alle ellende er ook eens achter wat "rechtse politiek" betekent. Jazeker, de veroorzakers van alle ellende. Er is geen grotere bevolkingsgroep dan de 65 plussers, die zo massaal op liberale partijen stemt. Moraal van dit verhaal? Wat gij niet wilt dat u geschiedt, doe dat ook een ander niet.

CDA VVD, liberalisme is een slecht idee, DUS NU ?
Juist.

Frank Conijn

3 april 2014

@ Mauk van Heemstra:

Nog steeds mijn webpagina niet gelezen, zie ik al. Dat is je goed recht natuurlijk, maar dan moet je niet simpelweg maar je stellingen maar blijven herhalen. Want die zijn ontkracht. Net als dat het niet waar is dat ik zou pleiten om alle ouderen maar in -- traditionele -- verzorgingshuizen op te nemen.

Het tegendeel is waar, wat bewezen wordt door mijn alternatieve masterplan ouderenzorg. Ik pleit er wel voor om voor de Zzp's 1-3 de mogelijkheid te laten bestaan om opgenomen te worden in een verzorgingshuis. Want lang niet alle gemeenten, en wellicht zelfs nog maar heel weinig gemeenten, hebben de extramurale faciliteiten en middelen om de bewuste ouderen de thuiszorg te geven die ze nodig hebben.

Sterker nog, de gemeenten krijgen steeds minder geld, waar ze steeds meer voor moeten doen. Verder ken ik Zeist als een rijk dorp, waardoor ik zou denken dat dat ook geldt voor Austerlitz. En dat is mijn tweede bezwaar tegen het kabinetsbeleid: alleen vermogende ouderen kunnen straks een -- geheel zelfbekostigde, niet geïndiceerde -- plaats in een verzorgingshuis bemachtigen.

De niet-vermogende met slechts een AOW moeten maar zien hoe ze het redden. E.e.a. wordt (nog) verder onderbouwd in versie 4, een dezer dagen online.

Top