BLOG

Kapitaalverlies in de wijk

Kapitaalverlies in de wijk

Incluzio wordt verantwoordelijk voor de inrichting van de sociale wijkteams in Schiedam en Utrecht. Incluzio is de jongste dochter van moeder Facilicom. Een facilitair dienstverlener, groot geworden in de schoonmaak, beveiliging en personeelsdiensten. Met recht een fundamentele vernieuwing, waarvan het maar de vraag is of daar de kwetsbare wijkbewoners beter van worden.

Met Incluzio is Facilicom nu dus ook actief in zorg en welzijn. Dat heeft nog een extra impuls gekregen door hun aandeelhouderschap in (een dochter van) Radar, bekend als adviseur van diverse gemeenten en het ministerie van VWS. Doel van Facilicom is om ‘extra groeiperspectief te creëren, de structurele krimp in bestaande markten te compenseren en daarmee de continuïteit van het familiebedrijf op lange termijn verder te garanderen.’ Aldus de directie van Facilicom op hun website.

Transformatietaal

De visie van Incluzio sluit aan bij de transformatietaal die gemeenten graag bezigen: integraal, ontkokerd, preventief en effectief. Om die reden kiest de stad Utrecht voor een ‘fundamentele vernieuwing’ in het sociaal domein. Een vernieuwing die men niet ziet bij de bestaande aanbieders. Alsof de transformatie in het sociaal domein alleen met nieuwe structuren en organisaties mogelijk is. Bewezen ervaring is in Utrecht dan ook geen selectiecriterium. De bestaande aanbieders worden nog wel gecomplimenteerd voor hun bijdrage aan het ‘pionierswerk’ in de afgelopen jaren. De gemeente Utrecht is echter vooral onder de indruk van de ‘kracht en kwaliteit van het aanbod’ van de geselecteerde nieuwe organisatie. Kracht en kwaliteit die, nu alleen nog een papieren werkelijkheid is, af te lezen uit een subsidieaanvraag.

De keuze van Schiedam en Utrecht heeft grote gevolgen voor de bestaande aanbieders. Voor hun takenpakket, infrastructuur en werkgelegenheid En daarmee ook voor de jarenlang opgebouwde relaties in de wijk en de bijbehorende kennis en ervaring. Kennis van de doelgroepen en hun specifieke vragen, van bewezen methodieken, van de wijk en van de sociale kaart. Kennis die niet zomaar is te kopiëren of in te kopen. De vraag is of deze gemeenten zich met hun ‘fundamentele vernieuwing’ voldoende rekenschap geven van de noodzakelijke expertise die nodig is om vraagstukken in het sociaal domein het hoofd te kunnen bieden. Met de komst van deze commerciële partijen in de wijk dreigt er (maatschappelijk) kapitaalverlies.   

Rendementseisen

En dan hebben we het nog niet eens over de publieke middelen die weglekken naar de aandeelhouders van Facilicom. Naast mooie woorden over sociaal ondernemen is de directie transparant over de winstdoelstelling: ‘Ook past de rendementseis die Facilicom intern hanteert (3-4%) goed bij de zorg- en welzijnssector’.

In het parlement worden stevige en principiële discussies gevoerd worden over winst in de zorg. Gek genoeg is de lokale politiek daarover stil. Bij de eerdere keuze voor een commerciële hulp in de huishouding (waaronder ook weer een andere dochter van Facilicom), is blijkbaar in veel gemeenten een principiële grens overschreden. Er is echter wel een fundamenteel verschil tussen schoonmaakwerkzaamheden en het oplossen van complexe sociaalmaatschappelijke vraagstukken in de wijk.

Publieke taak

De omvang en kwaliteit van deze publieke taak mag nooit ondergeschikt zijn aan het, op zich gerechtvaardigde, commerciële belang van marktpartijen. Het is te hopen dat gemeenten en commerciële partijen als Incluzio daarvan doordrongen zijn. Gemeenten zouden daarom, naast het stellen van duidelijke publieke randvoorwaarden, ook de jarenlange opgebouwde kennis en ervaring moeten borgen. Daarom zouden gemeenten moeten sturen op niet vrijblijvende samenwerking met bestaande aanbieders en de inzet van hun ervaren medewerkers.  Tot slot moeten ze kritisch blijven monitoren of deze fundamentele vernieuwing voor hun kwetsbare burgers daadwerkelijk tot kwaliteitsverbetering zal leiden. 

Jan de Vries, directeur MEE Nederland
Aly van Beek, directeur MOgroep

3 Reacties

om een reactie achter te laten

Jan Bos

30 juli 2014

Hoewel beide schrijvers belang hebben bij het gunnen door gemeenten aan bestaande organisaties is het door hun gehouden pleidooi zeer valide. De kapitaal en kennisvernietiging die momenteel gemoeid gaat met reorganisaties en opheffing van organisaties weegt mijns inziens niet op tegen de verwachte besparingen in de komende jaren. Het kon wel eens zo zijn dat de in 2013 en 2014 gemaakte kosten voor de transitie hoger zijn dan de "verwachte" besparingen in de komende 4 jaar. Aangezien verandertrajecten in de zorg elke 4 á 5 jaar plaatsvinden zal het netto financiële effect per saldo nihil zin. Dit kan niet gezegd worden van de kennisvernietiging.

tjark reininga

30 juli 2014

ik mag er toch, hoop ik, van uitgaan dat de overheid er bij het invoeren van het nieuwe systeem rekening mee gehouden heeft, dat met publiek geld gedane investeringen bij overgang naar een andere aannemer niet verloren gaan, hoop ik.
net als ik er van uitga, dat gemeenten bij het inschakelen van een andere aannemer er rekening mee houden, dat die met het overnemen van de taken feitelijk de uitvoerder overneemt en dat voor het personeel de regels m.b.t. overgang van onderneming van toepassing zijn.
en tenslotte mag ik er denk ik toch van uitgaan, dat ook voor de nieuwe aannemer geldt, dat de beloning van de bedrijfstop gekoppeld wordt aan de normen voor bestaande zorginstellingen. en dat de opdrachtgever, onze gemeente, dat ook controleert.

of zou onze liberale overheid er ook ditmaal weer van uitgaan, dat de in te schakelen ondernemers die kostenverlagende maatregelen uit zichzelf wel nemen? en meer aan het overheidsbudget denken dan aan zichzelf?

Jan Wapenaar

19 augustus 2014

Incluzio is door Schiedam ingehuurd om een jaar lang de wijkteams te faciliteren op het gebied van logistieke en organisatorische processen. Alle bestaande aanbieders blijven inhoudelijke professionals leveren die met elkaar de sociale wijkteams vormen. Schiedam werkt al twee jaar met wijkteams waarin specialisten vanuit verschillende organisaties uitstekend en met succes voor de burgers samenwerken. Hierbij zocht Schiedam een partner die goed is in organiseren en faciliteren. Dat is voorlopig Incluzio geworden. Die moet gaan laten zien dat ze dat inderdaad het beste kunnen. Samen met de ervaren inhoudelijke specialisten van de andere organisaties krijgt Incluzio de kans om hun eigen specialisme daaraan toe te voegen. Als dat lukt heeft Schiedam de juiste mix gevonden. Natuurlijk heeft iedere partij een eigenbelang. Maar dat geldt ook voor Incluzio (aandeelhouders).

Top