BLOG

Geschiedenis als inspiratie naar toekomst zorgstelsel

Publiek-private samenwerking in de gezondheidszorg wordt steeds belangrijker, want niet alles wordt meer publiek verzekerd. Zoals de stelselwijziging van de zorgverzekering uit 2006 al dan niet direct tot meer dynamiek in het aanbod van de zorg leidde, gebeurt nu hetzelfde bij de geleidelijke verandering van de AWBZ. Zorgondernemingen gaan met private (aanvullende) arrangementen de markt op. In deze context kan het interessant zijn om kennis te nemen van ontwikkeling in de publiek- private samenwerking binnen de zorgverzekering.

Week van de Geschiedenis

Het was bijzonder om in de Week van de Geschiedenis in een gesprek terug te blikken op de historie van de zorgverzekering in ons land. Duitse onderzoekers van de Universiteit Bremen bleken hierin bijzonder geïnteresseerd in verband met een onderzoek naar de veranderende rol van de overheid van OECD landen in de gezondheidszorg. De totstandkoming van onze zorgverzekering (2006) trekt daarbij internationaal veel aandacht, met name in de VS en Duitsland. Het voelt dan zeer comfortabel dat zorgverzekeraars tijdig het initiatief hebben genomen om hun geschiedenis “onder te brengen” bij de Vrije Universiteit in Amsterdam.

Totstandkoming zorgverzekeringsstelsel

Als je in zo’n gesprek met grote stappen door de historie loopt kom je toch weer heel markante gebeurtenissen tegen die bepalend zijn geweest voor de totstandkoming van het huidige zorgverzekeringsstelsel. Je ziet hoe de publiek/private samenwerking tussen ziekenfondsen en particuliere ziektekostenverzekeraars zoals die zich decennia lang zich heeft ontwikkeld de invoering van de huidige verzekering zeer heeft vergemakkelijkt. En dit ondanks de worsteling jarenlang van de politiek met het stelsel van de gezondheidszorg, waarbij vele plannen het niet redden.

Particuliere verzekeraars

Al vrijwel direct nadat in de oorlogsjaren de ziekenfondsen tot uitvoeringsorganen van de publieke verplichte ziekenfondsverzekering waren gemaakt begonnen ze zich te richten op de private, particuliere verzekeringsmarkt. Regionale conglomeraten van ziekenfondsen richtten gezamenlijk particuliere verzekeraars op zoals Het Zilveren Kruis, CZ en VGZ. Ze deden dat om verzekerden “vast te kunnen houden” die vanwege hun inkomen de ziekenfondsverzekering moesten verlaten. Velen van deze verzekerden werden niet of moeizaam op de private markt geaccepteerd. Een gat in de markt voor de ziekenfondsen zou je vandaag zeggen. Maar evenzeer een goede zaak voor verzekerden. Ook aan de pakketkant werd actie ondernomen.

Private aanvulling op ziekenfondspakket

Ieder ziekenfonds bood een aanvullende verzekering aan; een private aanvulling op het wettelijk geregelde ziekenfondspakket. In die aanvullende verzekering werden aanvankelijk zaken ondergebracht die niet in de wettelijke verzekering waren opgenomen. Maar naarmate de ziekenfondsverzekering en de AWBZ in pakketomvang toenamen, nam het belang van de aanvullende verzekering af. Toch is het goed dat deze private aanvulling is gebleven, want juist vandaag valt de aanvullende verzekering niet meer weg te denken. De communicerende vaten van publiek en privaat houden de zorg voor iedereen toegankelijk.

Convergerende belangen

Natuurlijk waren het ook twee gescheiden werelden: publiek en privaat. Ziekenfondsen hadden het imago van vergrijsde bureaucratieën, gesymboliseerd door het ziekfondsbrilletje en de particuliere verzekeraars waren voor velen de verbeelding van “het kwaad”. Maar terugblikkend is heel duidelijk dat convergerende belangen tot iets moois kunnen leiden. Waarvan akte en wellicht inspirerend voor allen die vandaag in de zorg strategische plannen bedenken en herijken.

Niek de Jong

0 Reacties

om een reactie achter te laten
Top