BLOG

Samen werken aan preventie en zelfredzaamheid

Gezondheidsbevordering en preventie staan momenteel volop in de belangstelling. En terecht. Er is een breed besef dat de voortdurende groei in het aantal mensen met chronische aandoeningen en beperkingen vraagt om een andere focus in het gezondheidsbeleid. Meer nadruk op gezond gedrag en zelfredzaamheid. Meer aandacht voor de samenhang van gezondheidsproblemen met de omgeving: thuis, in de wijk, op het werk. En om dat mogelijk te maken: meer samenwerking en afstemming tussen en binnen de domeinen van collectieve preventie, maatschappelijke ondersteuning, sociale zekerheid, jeugdzorg, zorgverzekering en AWBZ.

Samenwerking vergeten door rolverdeling

In het belang van de volksgezondheid, maar ook van de betaalbaarheid en toegankelijkheid van de gezondheidszorg – denk daarbij ook aan de beschikbaarheid van personeel – moeten we van zorg naar voorzorg, van genezen naar voorkomen, van verzorgen naar ondersteunen. En naar een gezonde samenleving, waarin mensen worden aangesproken op wat ze kunnen en tegelijk waar nodig geholpen worden. Dat klinkt mooi, zult u zeggen, maar hoe dan? Alle regie bij de huisarts? De inloopcentra van de RVZ? Gezond gedrag belonen? De beweegkuur in het verzekerde pakket? Integrale indicatiestelling? Uitvoering van de AWBZ naar gemeenten? Of toch naar de zorgverzekeraars? We zien nu heftige debatten ontstaan over wie straks welke rol zou moeten krijgen. Dat is jammer, omdat dat weer afleidt van waar het echt over zou moeten gaan: samenwerking. Ook vanuit de bestaande rollen en verantwoordelijkheden is er een wereld te winnen door consequent te redeneren vanuit het belang van de burger/cliënt/verzekerde/patiënt – vanuit de klant, dus.

Ketenzorg

Zo is ketenzorg een rechtstreeks gevolg van het klantgerichte denken dat juist door de zorgverzekeringswet een enorme impuls heeft gekregen. Geen versnippering van het aanbod meer maar juist denken in integrale zorg en meerwaarde voor de klant. En dan niet in hokjes, maar van preventie en diagnostiek naar behandeling en nazorg. Met zorgstandaarden die onder leiding van patiëntenorganisaties zijn opgesteld.

Voorbeelden van preventie

Eén misverstand wil ik daarbij wegnemen: de opvatting dat vraagsturing, prestatiebeloning, concurrentie ten koste zouden gaan van samenwerking. Dat is volstrekte onzin. Juist aanbodsturing en bureaucratische regelgeving leiden tot verkokering en onvermogen om samen te werken in het belang van de klant. Geef partijen ruimte en verantwoordelijkheid en die samenwerking komt wel tot stand. Nu al. Zo zijn veel zorgverzekeraars bezig om gemeentelijke of regionale samenwerking op het terrein van preventie vorm te geven. Een paar concrete voorbeelden:

Zorgverzekeraar Agis heeft een Programma Grote Steden opgezet, met als doel de mensen in Amsterdam en Utrecht in samenwerking met gemeenten, eerstelijnszorg, cliëntenorganisaties en met Agis gezonder te laten leven en zo dus in te spelen op preventie. In de grote stad is andere problematiek dan in kleinere gemeenten. In achterstandswijken in de stad blijken mensen vijftien jaar korter te leven. Met dit project worden concreet afspraken gemaakt voor cliënten die eerstelijns zorg nodig hebben of ondersteuning vanuit de gemeente. Eerst wordt aan de hand van een wijkscan de problematiek vastgesteld en met alle partijen besproken. Daarna gaat men gericht aan de slag om de cliënten te helpen en de juiste zorg te bieden.

Zorgverzekeraar UVIT is in het verzorgingsgebied Gorinchem mede-initiatiefnemer van het samenwerkingsverband De Gezonde Regio, gericht op preventie en het blijvend gezonder maken van de bevolking, samen met de Rivas zorggroep (ziekenhuis, V&V en welzijn), de huisartsenvereniging, de Grote Rivieren (GGZ) en de GGD Zuid-Holland Zuid.

In Zuid-Holland Noord werkt zorgverzekeraar Zorg&Zekerheid samen met de GGD en het Regionaal Bureau gezondheidszorg in het project ‘Samenhang en samenwerking publieke gezondheid en (eerstelijns) zorg’. Bij dit regionaal bestuurlijk gedragen project gaat het nadrukkelijk om selectieve en geïndiceerde preventie en dan met name de afstemming daarvan tussen nulde en eerste lijn, op wijkniveau.

En zo zijn er veel meer voorbeelden. Niet zozeer wijkgebonden, maar wel gericht op zelfmanagement en zorg dichtbij huis is de hartcoach die zorgverzekeraar Achmea in het leven heeft geroepen. Dit project bestaat uit  een effectief bewezen telefonisch coachingsprogramma voor mensen met slecht functionerende kransslagaders. Achmea heeft in samenwerking met de Ledenvereniging van Evean en Icare dit programma uitgewerkt. Hierbij beschikt de cliënt met deze aandoening over efficiënte en  kwalitatief goede zorg.

Meerwaarde door concurrentie

Kortom, de praktijk laat zien dat concurrerende zorgverzekeraars, juist vanuit de wens om zich te onderscheiden en meerwaarde te bieden aan hun klanten, breed aan de slag zijn gegaan met gezondheidsbevordering, preventie en het stimuleren van samenwerking op lokaal en regionaal niveau. In de toekomst kan de uitvoering van de AWBZ door zorgverzekeraars – ja, die moet in 2012 gewoon doorgaan – daar nog een extra impuls aangeven. Door de bestaande tussenlaag van het zorgkantoor te schrappen en de uitvoering van AWBZ en zorgverzekering weer in één hand te leggen kunnen dienstverlening en zorginkoop meer integraal worden toegesneden op de vraag van de klant – en kan van daaruit ook de samenwerking met andere domeinen, met name het gemeentelijke domein van ondersteuning en collectieve preventie, meer effectief worden vormgegeven. Waar in de toekomst ook de grens wordt getrokken tussen verzekerde zorg, gemeentelijke voorziening en eigen verantwoordelijkheid van de burger – samenwerking blijft in alle gevallen essentieel. Zorgverzekeraars Nederland en VNG zijn daarom een project gestart om “best practices” van samenwerking tussen zorgverzekeraars en gemeenten in kaart te brengen, een project dat uiteindelijk moet resulteren in een “toolkit” om toekomstige samenwerking verder te helpen.

Het zou mooi zijn als we het debat over sturing en marktwerking in de zorg van een deel van zijn ideologische lading zouden kunnen ontdoen. Zorgverzekeraars zijn voorstander van het verder ontwikkelen van een vraaggericht zorgstelsel met meer keuzevrijheid voor de klant. Uitvoering van de AWBZ voor eigen verzekerden past daarin, maar ook een grotere nadruk op preventie, zelfredzaamheid en samenwerking – juist in het belang van die klant.

Verkiezingsdebat ‘Zeker over zorg’

Op dinsdag 1 juni organiseert Zorgverzekeraars Nederland samen met de CG-Raad en de NPCF het Nationale Zorgverkiezingsdebat: Zeker over Zorg. Kandidaat-Kamerleden van zeven politieke partijen zullen debatteren over de betaalbaarheid van de zorg, over vraagsturing en over de toekomst van de AWBZ. Mijn vurige wens is dat we de komende tijd die thema’s kunnen verbinden. Een duurzaam betaalbare zorg vraagt om het in onderlinge samenwerking bevorderen van preventie en zelfredzaamheid – maar dat kan alleen als we echt de klant centraal durven stellen, in de AWBZ, de zorgverzekering en alle aangrenzende domeinen. Want als het de komende tijd ergens over moet gaan dan is het zeker over zorg…


Pieter Hasekamp
Directeur Zorgverzekeraars Nederland

1 Reacties

om een reactie achter te laten

VOgYkUuqenWRArpK

1 maart 2011

1Mueao <a href="http://zvozyxeuylaz.com/">zvozyxeuylaz</a>, [url=http://stgiiacfcbxy.com/]stgiiacfcbxy[/url], [link=http://bmkpptxupwxb.com/]bmkpptxupwxb[/link], http://yodilrmamvtj.com/

Top