BLOG

Je zult maar patiënt zijn…

Deze onheilspellende gedachte kwam bij me op naar aanleiding van de enquête van zorgverzekeraar Menzis onder medewerkers in de zorg. Je zult maar patiënt zijn en weten dat de helft van de zorgverleners die aan je bed verschijnt er geen zin meer in heeft, want denkt aan een baan ergens anders. Eigenlijk is het geen nieuws meer, maar dat zou  het eigenlijk wel moeten zijn! Kan er nog hoop zijn op betere tijden of moet je in de toekomst voor je leven vrezen als je bijvoorbeeld in een ziekenhuis belandt?

Frustratie

De frustratie van nu blijkt te zijn gestoeld op geldgebrek, te hoge werkdruk en administratieve lasten. Hoewel ik geen beleidsmens meer ben en ik veelal van het politieke circus kennis neem bij de ochtendkrant op een redelijke tijd  of op de autoradio , onderweg naar …. Wil ik graag nog een keer de aandacht vragen voor een aantal hoopvolle suggesties die mij zijn ingegeven door initiatieven waarvan ik vernomen heb.

Geldgebrek

Geldtekort wordt als boosdoener gezien. Natuurlijk is er geld tekort. Maar wordt het geld wel rechtvaardig verdeeld? De pot van Klink voor de specialisten wordt uiterst zuinigjes tegemoet getreden. Voorspelbare reacties als dat men eerst garanties wil en dat hier de ouderwetse budgettering weer terugkomt zijn niet creatief.  In het belang van de patiënt moet dit worden opgelost. Het gekrakeel over specialisteninkomens is ook slecht voor de patiënt.

Het idee om een Stichting voor de Zorg op te richten om samenhang en het delen van verantwoordelijkheid te bevorderen is bij nadere beschouwing zo gek nog niet. Immers, nu worden de ene keer de medisch specialisten gepakt, dan weer de huisartsen en dan weer de patiënten. Vroeger had je bijvoorbeeld een Ziekenfondsraad waar alle gezondheidszorgpartijen elkaar ontmoetten en advies uitbrachten. Ik pleit niet voor terug keer van een dergelijk instituut, maar voor een dynamisch en modern instituut. Partijen zouden daar zelf een daadkrachtig initiatief in moeten nemen en niet wachten tot de overheid iets doet. Met het informele Treekoverleg is daar indertijd al een begin mee gemaakt.

Te hoge werkdruk

Komt de te hoge werkdruk door te weinig personeel? Uit eigen ervaringen en uit berichten uit de samenleving maak ik op dat die te hoge werkdruk ook nogal eens komt doordat de werkdruk verkeerd wordt gelegd doordat er te weinig kennis en morele steun op de vloer aanwezig is. Er is weer behoefte op de afdeling aan de hoofdzuster nieuwe stijl, waar men respect voor heeft en niet aan een manager die vanuit haar hok regeert. Natuurlijk wel binnen eisen van deze tijd. Hier verdient ook alle steun het initiatief van Hans de Boer om naast de Vakcolleges voor Techniek, Vakcolleges voor de Zorg op te gaan zetten waar het vak heel praktijkgericht wordt geleerd . VMBO, MBO en zorginstellingen werken hier samen. Een prachtig initiatief dat er voor kan zorgen dat meer jongeren kiezen voor een baan in de zorg, want vanaf dag een, kunnen ze het vak leren ze waarvoor ze gekomen zijn.

Dubbele ruimte voor Mantelzorg

Over de balans tussen zorg en werk wordt al decennia gepraat, maar dit verdient opnieuw een reset. Geef werknemers in de zorg ook de ruimte eigen mantelzorgverplichtingen na te komen. Anton Westerlaken lanceerde het idee om alle werknemers een vrije dag in te laten leveren voor collega’s die mantelzorgverplichtingen op zich hebben genomen. Goede zaak. Hierbij sluit naadloos aan het initiatief van Microsoft  waarover ik dezer dagen las. “Mantelzorgvriendelijk Nieuw Werken bij Microsoft”. Dit kan bereikt worden door werktijden nog flexibeler te maken. Als omgekeerd ruimte wordt gecreëerd mantelzorgers meer te betrekken in de zorg voor hun geliefden die opgenomen zijn, kan dit ook daar tot verlichting van werkdruk voor zorgverleners leiden.

Administratieve lasten

De ABVAKABO heeft de noodklok geluid, maar er zijn nog geen concrete adviezen op gevolgd die aangeven waar de administratieve last obsoleet is. Inventariseer waar die administratieve last uit bestaat en presenteer nu eens een lijstje van lasten die kunnen worden opgeruimd. Let op dat het roepen over administratieve last ook wel eens gebeurt door degenen die die last mede veroorzaken. Dus vergeet uzelve daarbij niet.

Je zult maar patiënt zijn…. luister naar hen!

Houd altijd exit interviews met patiënten, niet door ze formulieren alleen te laten invullen, maar trek daar gericht tijd voor uit. Je haalt daar ongetwijfeld heel nuttige informatie uit. Dat zal best wel gebeuren, maar lang niet overal op een serieuze manier. Bij enkele zorgondernemingen zie je het instituut van spiegelgesprekken opbloeien. Heel nuttig . De zorgverleners op de tribune en de patiënt die zijn ervaringen vertelt. De patiënt moet nog mondiger worden en de zorgverlener “origer” (luisteren). Dan leven de patiënten langer. Aldus een uitspraak van internist-nefroloog Menno Kooistra onlangs op een congres van Dianet dialysecentra.

Als dat zou kunnen ?!

Niek de  Jong

3 Reacties

om een reactie achter te laten

Zwanikken Leenders

11 juni 2010

Ook een idee is ,om hardop te zeggen tegen verpleegkundige en verzorgende,dat ze

GEWOON GOED WERKEN

Door bestuurders, managers,en allen die geen patiënten zien.



Vraag het aan de patiënt , zij zien,de goudhaantjes ,die iedere dag weer HART werken .



Meer dan de uitkomst in welk onderzoek dan ook.



Leg de nadruk op de mensen die gewoon goed werken en niet op diegene die het niet snappen.

Marcel van Marrewijk

11 juni 2010

De eerste reactie is prima: waardeer wat goed gaat en ondersteun daar waar help nodig is. De blogschrijver - met zijn verwijzing naar de hoofdzuster - gaf zelf ook al een goede richting aan .... het is namelijk mogelijk om met de meest moderne inzichten de kwaliteit en efficientie van de zorg te verbeteren, de werkomstandigheden aanzienlijk te verbeteren en te winnen op de loyaliteit van patienten. Geloof u in wonderen? Ik niet, maar uit ervaring weten wij het 'onmogelijke' waarachtig te maken. We hebben alleen bestuurders nodig die niet alleen op de winkel willen passen en voortgaan met pappen en nathouden. Wie durft?



marcel@vanmarrewijk.nl

ten Haaft

11 juni 2010

Luister naar de patiënt ja. Een interessante groep om naar te luisteren wordt gevormd door de hulpverleners die zelf ziek zijn, of ziek zijn geweest. Dit blijkt uit het boek 'Dokter is ziek, als patiënt zie je hoe zorg anders kan' dat kortgeleden verscheen bij uitgeverij Contact. Voor dit boek heb ik drie managers, drie verpleegkundigen en drie artsen geïnterviewd die zelf patiënt zijn. Twee hoofdconclusies: tot hun teluurstelling voelden zij zich vaak een nummer, een 'geval'; zij misten persoonlijke betrokkenheid in de zorg. En zij vonden het moeilijker dan gedacht om mondig te zijn. Het ideaal van de mondige, actieve, kritische patiënt blijkt vaak een illusie.

Gonny ten Haaft (freelance journalist)

Top