BLOG

Doofpotcultuur: patiënten hebben bullshit sensors

Doofpotcultuur: patiënten hebben bullshit sensors

Groot nieuws in de gezondheidszorg: artsen mogen na een fout voortaan "sorry" zeggen. Dat wil zeggen, zonder dat ze direct het gevaar lopen daarvoor in financiële zin te moeten boeten. Het leek wat nieuws vorige week, toen de "Gedragscode Openheid medische incidenten; betere afwikkeling Medische Aansprakelijkheid" (GOMA) bekend werd gemaakt. Iedere arts of andere zorgaanbieder weet nu wat hem of haar te doen staat: "Indien blijkt [...] dat er sprake is geweest van een fout dan erkent de zorgaanbieder deze fout en biedt hij de patiënt verontschuldigingen aan."

Juridisch geneuzel

Maar er is niets nieuws onder de zon. "Sorry zeggen" mocht al van de wetgever. Excuses maken is immers niet hetzelfde als aansprakelijkheid erkennen. In het Burgerlijk Wetboek staat dat een verbod tot erkenning van feiten geen gevolg heeft. Met andere woorden, een verzekeraar kan niet verbieden gemaakte fouten te erkennen of excuses te maken. Na een fout zeg je als arts dus: "sorry, ik heb een fout gemaakt, maar over de aansprakelijkheid zeg ik niets. Voor dat soort juridisch geneuzel moet u bij mijn verzekeraar zijn."

Bullshit sensors

Menig zorgverlener is huiverig om een fout te erkennen en daarbij speelt angst voor de financiële en juridische gevolgen vaak een grote rol, hoe onterecht die ook mag zijn. In de praktijk blijkt dat juist "rond de hete brei heendraaien" bij een patiënt als een rode lap op een stier werkt. Zoals ook in de Gedragscode staat: Patiënten hebben doorgaans "very well tuned bullshit sensors".

Excuses

Het positieve effect van oprechte excuses na een fout is enorm. Minder klachten en claims van de patiënt, en ook de zorgverlener voelt zich beter. Over excuses en het recht heeft prof. mr. A.J. Akkermans van de VU mooie dingen geschreven.

Voortaan dus excuses eisen in kort geding? Minder gek dan het lijkt, want zelfs onoprechte excuses schijnen een positief effect te kunnen hebben. Wel in aanvulling op het nemen van verantwoordelijkheid en niet in plaats van het nemen van verantwoordelijkheid. Daar komen die bullshit sensors weer om de hoek kijken.

Wat leert ons dit alles? Dat emoties een grote rol spelen, in de zorg én in het recht. En dat zowel arts als advocaat daar rekening mee moet houden. Waarheden als koeien. En toch niet bij iedereen bekend. Anders was de Gedragscode niet nodig geweest.

Jilles Heringa
Advocaat

0 Reacties

om een reactie achter te laten
Top