BLOG

Beleid mag niet terug naar macro-aanbodsturing

In het financieel economische beleid van de overheid zijn afspraken gemaakt hoe om te gaan met overschrijdingen van budgetten. Dat geldt ook voor het terrein van de volksgezondheid. Minister Klink heeft onlangs bekend  gemaakt hoe om te gaan met de overschrijdingen op onder meer het honorariumbudget voor medisch specialisten en de budgetten voor  de ziekenhuizen. Het gaat om forse ombuigingen.

Los van de discussie over de omvang van de overschrijdingen is het goed om eens na te gaan hoe het ombuigingsbeleid past in het algemene (financiële) beleid van het ministerie van VWS. En dan met name het bekostigingsbeleid met betrekking tot de ziekenhuizen.

Prestatiebekostiging

Enkele jaren geleden is besloten de prestatiebekostiging voor  ziekenhuizen stap voor stap in te voeren. Overigens is de laatste stap, namelijk de vergroting  van het B-segment naar vijftig procent, in het kader van de kabinetscrisis controversieel verklaard en dus voorshands on-hold gezet. Het nieuwe kabinet zal daar een beslissing over moeten nemen.

Budgettair Kader Zorg

Wat was ook al weer de bedoeling?
In 2005 zijn we gestart met de verandering in de bekostiging van zorginstellingen , namelijk de stapsgewijze invoering van prestatiebekostiging. De essentie van deze verandering is niet zozeer de invoering van dbc’s of ZZP’s, maar de invoering van vrije tarieven.

Deze vrije tarieven moeten tot stand komen in de onderhandelingen tussen de individuele zorginstelling en de individuele zorgverzekeraar. Dit laatste is nodig om de doelstellingen van de nieuwe zorgverzekeringswet mogelijk te maken. Een van die doelstellingen, ingevoerd per 1-1-2006, is dat de keuzevrijheid van de consument, in dit geval de verzekerde, echt wordt vergroot. Maar dan moet er ook iets te kiezen vallen. En daarvoor is de verandering in de bekostigingssystematiek essentieel.

Wil de zorginkoopfunctie echt iets voorstellen dan is daarvoor de prestatiebekostiging fundamenteel. Want dan is echte zorginkoop op grond van kwaliteitsverschillen en de financiële consequenties daarvan direct aan elkaar verbonden. Daarom wordt het B-segment ook buiten de nacalculatie van zorgverzekeraars geplaatst.

B-segment buiten BKZ

Dat betekent dat het B-segment buiten het macro-kader moet worden geplaatst. Immers, de onderschrijdingen en overschrijdingen zijn voor rekening van de INDIVIDUELE ZORGVERZEKERAAR.

Doet men dit niet en gaat men allerlei macro-kortingen toepassen op dit segment, dan verdwijnt elke prikkel voor kwaliteits- en prijsonderhandelingen. Je spant je  als individuele zorgverzekeraar richting ziekenhuizen en patiënten tenslotte in als de voordelen van deze inspanningen kunnen worden doorgegeven aan de consument, dat wil zeggen de patiënt of de verzekerde.


Willen we de doelstellingen van de zorgverzekeringswet een kans van slagen geven, dan moet de invoering van de prestatiebekostiging voor ziekenhuizen worden voortgezet en moet het B-segment uit het macrokader worden gehaald. Op deze manier wordt bovendien ook nog het macro-kosten vraagstuk verkleind en worden de risico’s van deze overschrijdingen bij de individuele partijen in het veld gelegd.

Bij deze verantwoordelijkheid hoort ook dat veldpartijen, zoals ziekenhuizen, medisch specialisten, patiëntenorganisaties en zorgverzekeraars, afspraken maken over de indicatiestelling. Destijds hebben deze partijen dat ook gedaan over de wachttijden, de zogenoemde Treeknormen.

En dat was nu precies de bedoeling: namelijk om de keuzevrijheid van de klant, zowel ten aanzien van de zorg als ten aanzien van de zorgverzekering, te vergroten. Hierdoor neemt de kwaliteit toe alsmede de productiviteit. Het mes snijdt dan dus aan twee kanten.

Terug naar macro-aanbodsturing

Doet men dit niet dan komt er van de doelstellingen van de wetgevingsveranderingen, waar een breed politiek en maatschappelijk draagvlak voor was, niets terecht. We komen dan weer terug bij de macro-aanbodsturing met geen of zeer beperkte keuzemogelijkheden, laat staan keuzevrijheid, voor de consument.


Guus van Montfort
Directeur Kiwa/Prismant

3 Reacties

om een reactie achter te laten

tjark reininga

14 juli 2010

het curieuze aspect aan de organisatie van de omwenteling is de rol die de verzekeraars kregen toegewezen. deze zal voor de patiënten, dat is al wel gebleken, niet tot grotere keuzevrijheid leiden, maar tot een andere afhankelijkheid. de patiënt afhankelijk van politiek aan te sturen overheidsbeleid, maar van afspraken tussen zijn zorgverzekeraars en de hem omringende zorgaanbieders. en in theorie kan hij dan wel naar een andere verzekeraar overstappen als de zijne de gewenste, of noodzakelijke, zorg niet adequaat blijkt in te kopen, maar zal dat laatste veelal te laat ontdekken. en dan met zijn 'brandende huis' niet bij een andere verzekeraar terecht kunnen. en de overheid heeft de instrumenten om hem te helpen goeddeels uit handen gegeven.

CB Leerink

14 juli 2010

Beste Tjark, een universele acceptatieplicht is nu net de essentie van de zorgverzekeringswet. Dus iedere consument, ziek of niet ziek, kan ieder jaar veranderen van zorgverzekeraar. Ook voor de meeste aanvullende pakketten geldt dit, ook al is dat laatste niet wettelijk vastgelegd.



Dus die afhankelijkheid van de zorgverzekeraar valt reuze mee, en kan, voor sommige groepen overigens veel beter zijn dan de afhankelijkheid van zorgaanbieders.

Gussinklo,te

15 juli 2010

Beste Guus,



Ik ben er niet zondermeer van overtuigd dat de zorginkoopfunctie door individuele zorgverzekeraars op kwalitatieve aspecten ineens goed van de grond komt indien we nu maar eerst alles onder het B-segment hebben geschaard.



Dat vraagt veel inzet bij die Zorginkoop en dito bij controle achteraf.Mijn observatie is dat daarop is ingeteerd en de afgelopen jaren slechts op een paar (beslist spraakmakende!) dossiers resultaten zijn ingeboekt. Een krachtenbundeling van de zorgverzekeraars is m.i.de enige realistische optie om werkelijk slagen te maken.



Ik deel je mening dat de huidige situatie (elders beschreven als "stuck in the middle") uiterst onbevredigend is.



Met vriendelijke groet,

Top