BLOG

Vakmanschap is meesterschap, ook in de zorg

Eind augustus berichtte bureau Boer & Croon dat de ziekenhuiszorg minstens vijf miljard goedkoper kan door het overhevelen van taken naar de huisarts en concentratie van complexe zorg in zorgnetwerken. Maar de onderliggende gedachte dat de eerste lijn door technologische ontwikkelingen bepaalde diagnostische toepassingen meer en meer zelf kan uitvoeren, is te kort door de bocht.

Taakherschikking

Vijf miljard bezuinigen zou zo moeilijk niet hoeven te zijn, zo lijkt het als je het rapport van Boer & Croon leest. Nadere bestudering van de voorstellen maakt echter duidelijk dat er toch iets te makkelijk gedacht wordt over taakherschikking tussen ziekenhuizen en huisartspraktijken. In beginsel is er niets tegen taakherschikking, zo ook niet tegen selectieve krimp en groei van ziekenhuisactiviteiten door complexe zorg over een beperkt aantal instellingen te verdelen. Dit is al eerder geadviseerd door de Boston Consulting Group en ook de KNMG heeft zich bij herhaling uitgesproken voor een dergelijke ontwikkeling. Vooral omdat daardoor de kwaliteit van de zorg omhoog kan gaan, minder complicaties ontstaan en dus ook minder onnodige kosten worden gemaakt. Maar daar houdt het verhaal wel ongeveer op.

Frequentie

De gedachte dat door technologische ontwikkelingen bepaalde diagnostische toepassingen meer en meer in de eerste lijn uitgevoerd kunnen worden en dus ook zullen worden is echt iets te kort door de bocht. Natuurlijk moet zorg die niet per se in het ziekenhuis thuis hoort naar de huisarts toe. Maar dat neemt niet weg dat voor bepaalde diagnostische en therapeutische handelingen een deskundigheid vereist is die slechts verkregen en onderhouden kan worden door frequente toepassing. Ook als het instrumentarium door technologische ontwikkelingen voor elke zorgverlener binnen handbereik gekomen is. De kwaliteit van echografie wordt niet bepaald door de eenvoudige toepasbaarheid van het instrumentarium, maar door de ervaring van degene die de echografie uitvoert. Nog los van het feit dat ondeskundig gebruik van makkelijk toegankelijke diagnostische apparatuur kan leiden tot overdiagnostiek en misinterpretatie van bevindingen en daardoor juist meer kosten.

Opportunistisch

Bij herhaling heeft de KNMG ervoor gepleit dat bezuinigingen in de zorg gebaseerd moeten zijn op een lange termijn visie op de gezondheidszorg en een daarop gebaseerde organisatie- en financieringsstructuur van de zorg die zowel de kwaliteit als de doelmatigheid dient. Daarin past herschikking van taken in de zorg, versterking van de eerste lijn, concentratie van complexe zorgtaken in ziekenhuizen, innovatie in met name eHealth, meer aandacht voor preventie en heroverweging van de uitvoering van de AWBZ en inhoud van het basispakket. Maar niet ondoordachte overheveling van taken naar beroepsgroepen die door taakherschikking sowieso al overbelast dreigen te raken.

Meestal zijn zulke verschuivingen beleidsarm en gaan deze eerder ten koste van de kwaliteit dan dat deze de kwaliteit bevorderen. Artsen willen ook niet om opportunistische redenen werkzaamheden verrichten waarin zij onvoldoende ervaren en deskundig zijn. Ook in de zorg geldt: vakmanschap is meesterschap. Aan voorstellen die ondeskundig gebruik van zorgmogelijkheden bevorderen bestaat geen behoefte.

Arie C Nieuwenhuijzen Kruseman
Voorzitter KNMG

1 Reacties

om een reactie achter te laten

Messing

15 september 2010

Door er in zijn algemeenheid over te spreken hebben alle partijen gelijk. Overheveling van diagnostiek van ziekenhuis naar huisarts doe je natuurlijk alleen als het economisch beter is, de zorg toegankelijker en klantvriendelijker maakt en de kwaliteit van de diagnostiek niet verslechtert door infrequente toepassing. Overdiagnostiek kan door goede protocollen voorkomen worden. Maar ook zonder technische innovatie kan er nu al een verschuiving van diagnostische handelingen plaatsvinden.



Bijvoorbeeld door de gynaecoloog zelf geen uitstrijkjes meer te laten maken omdat het toevallig binnen een DBC valt. Met een betere communicatie en afstemming tussen specialist en huisarts kan de praktijkassistente (die ook uitstrijkjes voor het bevolkinsonderzoek maakt) de tussencontroles doen bij verdachte PAP-uitslagen en de uitslag melden aan de gynaecoloog. Die kan er dan verder met de patiënt over communiceren en zonodig tot behandeling overgaan.

Top