BLOG

Governancekamer geeft antwoord op toezichtmalaise

Er wordt de ziekenhuizen weleens verweten dat ze last hebben van het ‘not-invented-here’ syndroom: de buitenwereld reikt baanbrekende ideeën aan, maar deze worden niet opgepakt. Een herkenbaar mechanisme inderdaad, waar we ons niet vaak genoeg bewust van kunnen zijn. Helaas geldt dat in minstens even grote mate voor de politiek en de consultancy. De afgelopen dagen is weer het nodige aan nieuwe voorgenomen maatregelen over de zorg uitgestort. Nieuwe manieren om toezicht te houden op toezicht. Deels betrof het maatregelen waar we nu juist vanaf waren, zoals de overheidscommissaris. Een ander deel bestond uit voorstellen die helemaal niet nodig zijn, eenvoudigweg omdat ze al bestaan.Veel verbazing wekte de stortvloed bij mij niet. Het stellen van kritische vragen en opmerkingen over toezicht is immers hot. De incidenten waar het over gaat dragen niet bij aan het vertrouwen wat de samenleving zou moeten hebben in de manier waarop ziekenhuizen gerund worden. Het is dan ook terecht dat men vragen stelt.

Alle heil van de staat?

Wat ik minder goed kan volgen is dat er in alle publicaties niet een keer werd verwezen naar de Zorgbrede Governancecode, die verschillende brancheorganisaties in de zorg enkele jaren geleden maakten. Is zelfregulering dan echt helemaal “uit” en kan het heil voortaan alleen nog maar van de staat komen? Dat zou jammer zijn, want in de code zijn tal van principes van goed bestuur en toezicht uitgewerkt. Vaak betreft het juist die principes waar nu zo hard om geroepen wordt. En het goede nieuws is dat uit een recente evaluatie van Governance Support, is gebleken dat al tachtig procent van de zorginstellingen de governancecode integraal naleeft. Daarmee zijn we er natuurlijk nog lang niet, maar tachtig procent is na drie jaar in elk geval een goede start.

Governancecode

Er is ook slecht nieuws. Te weinig mensen in Nederland kennen de Zorgbrede Governancecode. Rien Meijerink, voorzitter van de Raad voor de Volksgezondheid en Zorg, roept in het NRC Handelsblad van donderdag 5 februari om een “autoriteit” waar belanghebbenden terecht kunnen met klachten. Hoogleraar economie Wim Groot  en ´ziekenhuiscrisismanager´ Leon Lodewick zoeken in de Volkskrant van 4 februari naar mogelijkheden om toezicht op toezicht te houden. Oftewel: hoe kom je af van slecht functionerende toezichthouders bij zorg instellingen? Heren, u wordt op uw wenken bediend. De brancheorganisaties hebben onder auspiciën van het Scheidsgerecht voor de Gezondheidszorg namelijk al een Governancekamer ingericht. Een governancekamer waar belanghebbenden, zoals patiënten en cliënten terecht kunnen als bestuurders of toezichthouders er een potje van maken. Er zijn in deze kamer zelfs arbiters benoemd, die tot nu toe nog nooit in actie zijn getreden. Nou zou ik graag willen zeggen dat dit komt omdat het altijd allemaal goed loopt in de zorginstellingen. Maar het zou eerlijk gezegd ook best kunnen dat bijna niemand weet dat de Governancekamer bestaat.

Bekendheid

De Governancekamer is mogelijk een (te) goed bewaard geheim. En dat mogen we onszelf aanrekenen. De brancheorganisaties hebben iets geregeld dat voorziet in de vraagstukken zoals die de afgelopen dagen tot ons zijn gekomen, alleen niemand weet ervan. Dat is treurig. Temeer omdat anderen nu allemaal nieuwe dingen gaan bedenken die hier sterk op lijken. Jammer van de tijd, de moeite en het geld. De brancheorganisaties zullen er de komende periode daarom keihard aan werken om meer bekendheid te geven aan de governancekamer. Want er bestaat wel degelijk een mogelijkheid om invloed uit te oefenen. Niet alleen door te ´stemmen met de voeten´ bij onvrede over het beleid of de handelwijze van de instelling, maar juist ook door de gang te maken naar de governancecommissie. En als het moet kan de klager via dezelfde Zorgbrede Governancecode zelfs nog op basis van het enquêterecht bij de Ondernemingskamer van het Gerechtshof in Amsterdam terecht. De brancheorganisatie moet dan wel passende maatregelen treffen als de governancecommissie dat na onderzoek nodig acht of de uitspraak van de Ondernemingskamer hier aanleiding toe geeft. Met dit laatste stemde de NVZ alvast van harte in.

Gita Gallé
Directeur NVZ vereniging van ziekenhuizen.

 

1 Reacties

om een reactie achter te laten

Molenaar

10 februari 2009

Helder en duidelijk pleidooi voor het verder toepassen van de Governancecode.

Top