BLOG

Geef patiënt meer inzicht in kwaliteit van zorg

Geef patiënt meer inzicht in kwaliteit van zorg

Toenemende keuzevrijheid en mondigheid van consumenten vereisen een forse verbetering van de transparantie in de zorg. Om goed te kunnen kiezen, moeten patiënten overzichtelijke informatie hebben. Informatie over de kwaliteit van ziekenhuizen, behandelmethoden en artsen.

Kiezen

Nederland is de afgelopen jaren welvarender geworden. Deze stijging van de welvaart ging gepaard met consumenten en patiënten die gewend zijn geraakt aan keuzemogelijkheden. Daarbij werden mensen steeds mondiger. Ze willen kunnen kiezen uit goede ziekenhuizen, behandelmethoden en artsen.

Gebrek aan transparantie

Om een goede keuze te kunnen maken hebben ze informatie nodig. Hier wringt de schoen. Onafhankelijke en heldere informatie over de kwaliteit van zorg en de zorgverleners ontbreekt. Er is een groot gebrek aan transparantie. Dit is niet goed voor de consument. Welke specialist in Nederland levert de beste resultaten op het gebied van knieoperaties? In welk ziekenhuis moet je zijn als je darmkanker hebt? Wat zijn de ervaringen van andere patiënten? Helaas zijn dit soort vragen niet gemakkelijk te beantwoorden voor de zorgconsument.

Dit gebrek aan transparantie is niet goed voor het zorgsysteem. Dat systeem is gebaseerd op de gedachte dat zorgverzekeraars met elkaar concurreren om de gunst van de consument door de beste zorg in te kopen tegen een goede prijs. Als niet bekend is wat de beste zorg is, komt deze concurrentie onvoldoende van de grond. Verbetering van de transparantie is daarom broodnodig voor de consument en voor de goede werking van het zorgstelsel.

Meten

Op dit moment bestaan er al veel initiatieven van partijen in de zorgsector die gericht zij op het meten van zorgprestaties, kwaliteit en tevredenheid. Zo kwam zorgverzekeraar CZ recent uitgebreid in het nieuws met de zogenaamde ‘borstkankerlijst'. Een ander initiatief is Dr. Yep; zoals de opstellers zelf zeggen een Michelingids voor de zorg met medische keuze-informatie voor patiënten waaraan meer dan 60 medisch topspecialisten meewerkten. Ook de Inspectie voor de Gezondheidszorg werkt samen met verschillende partijen uit de zorgsector om aan de hand van kwaliteitscriteria de kwaliteit van de zorg zichtbaar te maken; het project Zichtbare Zorg.

Overzicht ontbreekt

Dit zijn allemaal goede initiatieven die duidelijk laten zien dat er een beweging is naar meer openheid. We zijn er alleen nog niet: de beschikbare informatie is op dit moment nog gefragmenteerd, niet altijd volledig en niet overzichtelijk. Tenslotte worden veel verschillende criteria en definities gehanteerd van wat kwaliteit in de zorg is. 

Bundelen

Het wordt tijd voor orde in deze wanorde van informatie. Wat de VVD betreft worden daarom de krachten van de verschillende initiatieven gebundeld, zodat er snel een overzichtelijk en onafhankelijk ‘loket' ontstaat dat informatie levert over de kwaliteit van het zorgaanbod. Om tot een optimale informatievoorziening te komen moeten alle betrokken in de zorg – zoals specialisten, instellingen, patiëntenorganisaties, verzekeraars en de Inspectie voor de Gezondheidszorg – hierin samenwerken. Daarnaast kan een dergelijk samenwerkingsverband toegevoegde waarde hebben door overeenstemming te bereiken over welke aspecten relevant zijn voor de kwaliteit voor het zorgaanbod en deze op een toegankelijke manier beschikbaar stellen voor de zorgconsument.

Anne Mulder
Lid VVD-Tweede Kamerfractie

 

6 Reacties

om een reactie achter te laten

ten Haaft, Gonny

16 december 2010

Inderdaad zien veel patiënten door de bomen het bos niet meer. Er zijn veel lijstjes en veel websites die informatie geven, de stroom aan informatie neemt alleen maar toe, terwijl het uitgangspunt dat de patiënt mondig en kritisch is, niet klopt.
Uit mijn boek 'Dokter is ziek', gebaseerd op interviews met zieke dokters, verpleegkundigen en managers, blijkt dat de mondigheid van patiënten wordt overschat. Zieke mensen zijn bang, kwetsbaar, onzeker en hebben pijn. Zoals een zieke dokter zei",,Als patiënt was ik een ander mens, ik was niet mezelf.'' Méér informatie maakt het dan vaak moeilijker dan makkelijker...
Een dezer dagen plaatst dagblad Trouw hierover een opiniestuk van mijn hand.
Gonny ten Haaft, freelance journalist, schriijfster van 'Dokter is ziek, als patiënt zie je hoe zorg beter kan'.

tjark reininga

17 december 2010

voldoende, correcte en toegankelijke informatie is inderdaad een eerste vereiste wil een consument echte keuzes kunnen maken. en aan dat vereiste -tegenwoordig veelal samengevat onder de modieuze term transparantie- wordt op steeds minder markten voldaan. het is namelijk nauwelijks in het belang van de aanbieders op die markt.

de zorgmarkt is geen uitzondering. dat hangt natuurlijk ook samen met de complexe technologie -ook die van het menselijk lichaam- en de snelle ontwikkeling daarvan.

maar het hangt vooral samen met een veel fundamentelere -existentiële- ongelijkwaardigheid. de vragende partij op de zorgmarkt is in de meeste gevallen niet alleen afhankelijk van de informatie die de aanbieder hem geeft, maar verkeerd bovendien in omstandigheden die nauwelijks een objectieve en zakelijke afweging mogelijk maken. en niet alleen in situaties waar spoedeisende zorg vereist is. hij moet er dan op (kunnen) vertrouwen dat zijn adviseurs (lees: behandelaars) de beste keuzes maken. en dat vertrouwen is weg, niet alleen door de vele berichten over misstanden, maar ook doordat de controlemechanismes die wij -burgers- via de overheid in werking stellen omdat we bang zijn dat de schaarse (belasting)middelen in de verkeerde zakken verdwijnen, de suggestie wekken dat de behandelaars zich door verkeerde motieven laten leiden.

op twee punten is dus verandering nodig: 1. vertrouwen moet weer het uitgangspunt zijn in plaats van bureaucratische controle, en 2. (wellicht belangrijker) we moeten ons realiseren dat voor de zorgvrager andere kwaliteiten (nabijheid, toegankelijkheid, menselijkheid) meer gewicht in de schaal kunnen leggen dan tot kille getallen teruggebrachte medisch-technische informatie.

Van Marken

17 december 2010

Het verhaal van Anne Mulder is qua strekking natuurlijk helemaal juist. Mede uit de reacties blijkt echter dat 1. Patiënten afhankelijk van hun ziektesituatie, hun leeftijd, opleiding, etc. hele verschillende (vormen van) informatie nodig hebben en 2. Dat die informatie op dat moment meestal niet bij een 'onafhankelijke bron' vandaan kan komen.
We zullen dus moeten accepteren dat er voorlopig veel soms tegenstrijdige informatie is, die afhankelijk van de bron gedefinieerd en mogelijk gekleurd is. Dat is een noodzakelijke situatie op weg naar transparantie die het vertrouwen in de sector mogelijk nog verder moet beschadigen voordat het veld het eens kan worden over eenduidige kwaliteitsnormen. Zichtbare Zorg was immers in essentie waar Anne Mulder voor pleit, maar wat jammerlijk mislukt is door tegenstrijdige belangen. Toch is die mislukking een stap richting het doel, ook al gaat het tergend langzaam.

Elke de Quay

17 december 2010

Hier loop ik nu vanuit mijn bureau Beter in Gesprek telkens tegen aan: Anne Mulder heeft een punt, maar slaat een grote stap over.
Informatie is inderdaad belangrijk, maar niet het enige, of beter gezegd: niet het eerste. Kennis zit samen met gevoel en gedrag in een cirkel. Wil je dit in de opwaartse spiraal van zelfmanagement en regie bij de patient krijgen, dan begin je het beste bij motivatie:
Motiveren van medisch professionals om de patient te zien als expert van diens aandoening en leven daarmee. De patient tot expert opleiden, ondersteunen en aanvaarden.
Motiveren van patienten (clienten, zorgvragers, zorggebruikers, de naam is me om het even) om de regie, de onafhankelijkheid, de zelfstandigheid in hun eigen leven met een aandoening te willen en te kunnen oppakken.

Hierbij dient overigens een duidelijk onderscheid gemaakt te worden tussen verschillende zorgvragen:
1) acute zorgvraag: vraagt direct handelen van een medisch professional, vaak geen tijd voor overleg en inspraak
2) eenmalige, planbare zorgvraag: waarbij je de tijd hebt rustig voor te bereiden, informatie te zoeken etc; zoals bij een heupoperatie
3) chronische al dan niet complexe zorgvraag: patient leeft 525.600 minuten per jaar met zijn aandoening, de behandelend arts ziet deze patient 30 minuten per jaar (wellicht gechargeerd voor the sake of the discussion). De arts kan de ziekte niet behandelen zonder de zieke, de zieke kan niet zonder de arts. Deze wederzijdse afhankelijkheid verdient meer aandacht!

Elke de Quay
Beter in Gesprek

Mevrouw Dekker

19 december 2010

Ik ben van mening dat Anne Mulder geen punt heeft! Ze trapt tegen open deuren en verwoordt wat iedereen wil horen die van dezelfde veronderstellingen uitgaat die Anne Mulder stelt. Feitelijk is alle informatie al jaren voorhanden. Alles wat je als patient wil weten is terug te vinden in jaarverslagen. Waar het in de kern om zou moeten gaan is dat de zorg geen markt is maar een middel om beter te worden. En dat artsen de sleutel zijn tot betere en humane gezondheid. Een goede arts praat zich rond en een slecht ziekenhuis ook! Wat in Nederland radicaal anders zou moeten is dat de hele wet en regelgeving die er voor patienten is gemaakt, veel meer in het voordeel zou moeten worden gemaakt dan nu het geval is. Nu is het hele systeem er op gericht om elke klacht in de kiem te smoren en klagers in een oerwoud of mist te laten verdwalen. De 'foute' arts wordt gered door de beroepsgroep en door juristen die veel geld verdienen aan 'foute' wetgeving. Ik vergelijk de wetgeving waar je als patient mee te maken krijgt met de wetgeving waar je binnen de kerk mee te maken krijgt. Zoals er met slachtoffers in de kerk van seksueel misbruik wordt omgegaan zo wordt er ook omgegaan met slachtoffers van 'foute' zorg! Als je een klacht hebt over de zorg in een ziekenhuis en je stuurt je klacht op aan de klachtencommissie van een ziekenhuis dan beginnen ze voordat ze met je in gesprek gaan eerst op schrift je klacht zo te herformuleren dat de kans op genoegdoening en verbetering van kwaliteit van de zorg nihil is. Zij die ooit geklaagd hebben over 'foute' zorg weten precies wat ik bedoel en zijn ook het hele vertrouwen kwijt in het politieke opendeuren verhaal van Anne Mulder.

Elke de Quay

20 december 2010

Beste mevrouw Dekker,
Mag ik uit uw reactie opmaken dat u voor u vervelende ervaring hebt met het indienen en afhandelen van een klacht? Dat vind ik oprecht zeer spijtig voor u! Niet gehoord worden kan enorm frustrerend zijn.

Het zou wellicht daarom juist goed zijn de klachtenprocedure op te nemen als criterium voor het -op transparante wijze- beoordelen van de kwaliteit van het zorgaanbod!

Uw reactie voegt daarmee juist iets toe aan het pleidooi van Anne Mulder, denk ik. Enige nuance zou wel goed zijn, echter: uw ervaring is niet perse de ervaring van alle patienten/clienten met een klacht. Nuance nodigt uit tot gesprek en overdenking. En juist daarom zouden alle ervaringen van ons, patienten/clienten, opgeteld moeten worden in een kwaliteitssysteem. En volgens mij is dat ook waar Anne Mulder (onder andere) voor pleit.

Top