BLOG

Bewijs wat echt effectief is

Bewijs wat echt effectief is

Het is logisch dat veiligheid een steeds groter probleem wordt. Patiënten worden ouder en kwetsbaarder, behandelingen worden ingezet waar dat vroeger niet werd overwogen, de gebruikte technologie steeds ingewikkelder, subspecialisatie en parttime werken leidt tot een veelheid aan coördinatiemomenten. Het veiligheidsprobleem is deels een gevolg van het succes van de curatieve zorg. Bovendien neemt de tolerantie tegenover incidenten af.

Bewijs

Ziekenhuizen, verpleeghuizen, huisartsen, iedereen is gestart met veiligheidsprojecten. Probleem daarbij is dat er weliswaar mooie voorbeelden van veiligheidsverbetering bij Shell en de KLM te vinden zijn, maar dat de evidence, waar we in de gezondheidszorg bij voorkeur op varen, voor de succesvolle toepassing in de zorg nogal dun is. Bewijs is er voornamelijk voor het strikt toepassen van professionele richtlijnen, zoals het gebundeld toepassen van een set van maatregelen ter voorkoming van ernstige infecties op de IC, checklists op de OK en interventies bij medicatieverstrekking.

Mix van maatregelen

Toch vind iedereen (ook ik) dat er iets aan gedaan moet worden. Dus hebben we veiligheidsmanagementsystemen ontworpen, worden naar internationaal voorbeeld grote landelijke projecten met een mix van bestuurlijke en professionele maatregelen opgezet, weet ZONMW al welke maatregelen bestuurders moeten implementeren en controleert de inspectie met grote voortvarendheid.

Vraagtekens bij resultaten

Enkele jaren geleden heb ik al eens voorgerekend dat het geclaimde succes van de 100.000 lives campaign in de VS nauwelijks mogelijk was, als je de bekende jaarlijkse vermijdbare sterfte er naast legt. Later zijn er in wetenschappelijke tijdschriften door niet de minsten vraagtekens bij deze resultaten gezet.

Evaluatie

Ook in Engeland is er flink in veiligheid geïnvesteerd. Begeleid door IHI heeft een aantal ziekenhuizen een jaar lang een mix van maatregelen ingevoerd. In het British Medical Journal is nu online te lezen dat, met een voor dit type interventie zeer grondig uitgevoerde evaluatie, nauwelijks enig effect op een veelheid van veiligheidsparameters gemeten is; oei!

Ik denk zelf dat een jaar te kort is en er te weinig tijd is genomen om hele organisaties mee te krijgen en dat men onder andere de cultuurverschillen tussen dokters en managers (met hun leadership en change agents) heeft onderschat.

Belangrijk signaal

Niettemin is dit onderzoek een belangrijk signaal. Er komt weliswaar meer bewijs voor succesvolle interventies op het gebied van veiligheid, soms blijken zaken echter ook gewoon niet, of niet zo snel, te werken terwijl men er overtuigd aan begon. Gezond verstand en enthousiasme brengen ons ongetwijfeld ver. Ook voor veiligheid geldt echter dat we moeten werken met en investeren in bewijs voor wat echt effectief is 

Wim van Harten

0 Reacties

om een reactie achter te laten
Top