BLOG

Gaan toezichthouders weer meebesturen?

Gaan toezichthouders weer meebesturen?

Bij de introductie van het huidige Raad van Toezichtmodel is een adagium ontstaan dat tot de dag van vandaag door nagenoeg alle toezichthouders wordt gehanteerd: de Raad van Bestuur bestuurt, niet de Raad van Toezicht. Dit uitgangspunt heeft er jarenlang toe geleid dat Raden van Toezicht op aanzienlijke afstand van de bestuurdersstoel bleven, haast overdreven ver.

Kentering

Zo zijn Raden van Toezicht vaak huiverig om contacten te onderhouden met medezeggenschapsorganen of managers onder het niveau van de Raad van Bestuur. Ook andere mogelijkheden om informatie te krijgen over het wel en wee van een organisatie worden door vele toezichthouders afgeweerd, uit angst om in het vaarwater van het bestuur te komen. Het uitgangspunt dat de Raad van Bestuur bestuurt, is zelfs als excuus gaan dienen: “wij bepalen het beleid niet.” Zo langzamerhand lijkt er echter sprake te zijn van een kentering. Steeds meer toezichthouders vinden dat zij zichzelf een goed beeld moeten kunnen vormen van het reilen en zeilen van organisaties, ook los van de informatievoorziening door de Raad van Bestuur.

Achtergrond

In de discussie over de verdere ontwikkeling van het toezicht wordt steeds meer aandacht besteed aan de verdere professionalisering van de Raad van Toezicht en de individuele toezichthouder. Dat komt mede doordat inmiddels is aangetoond dat Raden van Toezicht steeds beter voldoen aan allerlei formele governance-vereisten, zoals het verantwoording afleggen in het jaarverslag, het  werken met functieprofielen bij de werving van nieuwe toezichthouders en zo voorts. Toch hebben al deze ontwikkelingen nog niet geleid tot een breed gedeeld oordeel dat het met het toezicht in de Nederlandse gezondheidszorg wel goed zit. Een van de antwoorden op de vraag waarom dit zo is, luidt dat toezichthouders de laatste jaren te veel hebben gelet op geld en bouw -onroerend goed. Er moet nu meer aandacht komen voor de zorginhoud, bij voorbeeld door in Raden van Toezicht meer mensen op te nemen met een zorginhoudelijke achtergrond.

Kernopdracht

Het ziet ernaar uit dat de afstand tussen de Raad van Toezicht en de Raad van Bestuur in de komende jaren weer zal afnemen. Voor zover dit gaat over een voldoende brede en gevarieerde informatievoorziening aan toezichthouders is dit een prima ontwikkeling. Toezichthouders moeten echt een gevoel kunnen krijgen bij wat er allemaal speelt in een organisatie: mondelinge en papieren informatie van bestuurders alleen (zeker als er een eenhoofdige Raad van Bestuur is) is dan volstrekt onvoldoende. Als echter de afstand tot de bestuurdersstoel wordt verkleind door meer bemoeienis van toezichthouders met de inhoud van het werk en de diverse beleidskeuzes die bestuurders maken, dan schieten we te ver door! Het is van belang dat toezichthouders zich beperken tot hun kernopdracht: erop letten dat het bestuur de doelstellingen van de organisatie realiseert binnen de financiële kaders en de vigerende wet- en regelgeving. Dit impliceert onder andere dat de zogenaamde adviesfunctie van de Raad van Toezicht vooral moet worden opgevat als een klankbordfunctie en als advies op het bestuurlijke proces, NIET op de inhoud van het beleid.

Marc van Ooijen  

6 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

6 mei 2011

Alsjeblieft geen meebesturende RvT's. De suggestie dat de RvT-leden op grote afstand staan en zich ook zo gedragen komt in het geheel niet overeen met de werkelijkheid. Op dit moment is menig RvT lid zeer betrokken en bestaat een vergadering meer uit meedenken over beleid dan uit toezicht houden.

Het klopt wel dat menig RvT (ook degene waar ik deel van uitmaak) zich niet laat informeren door bronnen onder het bestuur. De bestuurders kunnen daardoor langjarig een verkeerd beeld van de werkelijkheid geven. Dit te meer omdat klachten van bijvoorbeeld de OR niet tot op de grond kunnen worden uitgezocht omdat we met elkaar hebben afgesproken niet om de bestuurder heen te gaan. Dat is hinderlijk, maar het voorkomt dat de RvT de bestuurder de macht om te besturen ontneemt. Zodra medewerkers weten dat ze bij de RvT kunnen klagen over de bestuurder is het hek van de dam.

Verder klopt het ook dat de RvT zich niet echt bezig houdt met kwaliteit van zorg. Dat doet het bestuur immers ook niet. Ik heb meerdere RvT's van dichtbij gezien, vaak met zorgprofessionals al lid, maar kwaliteit van zorg was nooit een serieus onderwerp van overleg. Dat klinkt misschien verontrustend, maar op dit moment wordt de kwaliteit vooral gemeten met procesindicatoren en die zeggen meer over de wijze van registreren dan over de uitkomsten voor de patiënten. Daarnaast hebben de indicatoren voorlopig geen effect op de bedrijfsvoering. Kortom, ik verwacht niet dat kwaliteit in de nabije toekomst hoog op de agenda zal komen staan van de gemiddelde RvT.

Grasveld-van Berckel

8 mei 2011

Op het symposium Bestuurlijke verantwoordelijkheid voor kwaliteit en veiligheid op 28 april j.l. , ter gelegenheid van afscheid van hoofdinspecteur IGZ Wim Schellekens, vertelde mevr.prof.dr.P.Meurs over haar rol als voorzitter RvT van Rijnstate Arnhem. Zij laat zich wel degelijk informeren door de lagen onder de bestuurlijke laag, sterker nog zij loopt zelfs af en toe een dag mee in de praktijk! Ze wil zich (o.a. op die manier) een goed beeld vormen van wat er daadwerkelijk leeft in het ziekenhuis en doet daar haar voordeel mee in haar toezichthoudende rol. Juist de kwaliteit van zorg heeft haar aandacht. Een betrokken RvTdie niet op de stoel gaat zitten van de bestuurder, maar dankzij de feeling met de organisatie beter toezicht kan houden. En toezicht houdt dan wel degelijk in een zinnig gesprek met de RvB over de kwaliteit van zorg in de organisatie. Het zou ook mijn stijl zijn als toezichthouder.

Anoniem

9 mei 2011

@ Grasveld-van Berckel. Dan zal het u verrassen dat bij de afspraak, dat we niet om de bestuurder heen informatie inwinnen, stamt uit de tijd dat Pauline Meurs verantwoordelijk was voor de Governance Code. Zij is de belangrijkste oorzaak waarom wij ons aan die regel houden. Verder kan ik u mededelen dat wij ook ten minste eenmaal per jaar een dagdeel meelopen en op nog een ander moment per jaar contact hebben met medewerkers. Geheel indachtig de adviezen van mevrouw Meurs van destijds doen wij dat in het bijzijn van de bestuurder...

gsnNwMKfDXx

8 juni 2011

IJWTS wow! Why can't I think of tnhigs like that?

FaPlXNhlCqJNlXtUJy

9 juni 2011

LyhPD1 , [url=http://jpdfrwpqcoxs.com/]jpdfrwpqcoxs[/url], [link=http://fezhjnbkuvoy.com/]fezhjnbkuvoy[/link], http://sdloeptmgspm.com/

sXKoCnFJ

13 juni 2011

vV5j1O , [url=http://elpvumufqwwl.com/]elpvumufqwwl[/url], [link=http://uuoldnhlgffg.com/]uuoldnhlgffg[/link], http://xwpjnjblbyaa.com/

Top