BLOG

De innovatie-illusies van VWS

De innovatie-illusies van VWS

Het ministerie van Volksgezondheid wil meer innovatie. De praktijk ziet er anders uit: dure medicijnen worden straks geweerd. Laat de patiëntenverenigingen op hun tellen passen. Het kabinet-Rutte doet alsof innovatie een speerpunt is...

Nieuwe geneesmiddelen in pakket 

Logisch, sinds kort heeft Nederland een heus ministerie Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL & I). Keer op keer benadrukt minister Maxime Verhagen (CDA) dat hij een half miljard euro uittrekt voor investeringen in Research and Development. Maar uit de Miljoenennota blijkt, dat hetzelfde departement inloopt bij innovatie. Rara, hoe kan dat?

Ook het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) beweert dat innovatie ertoe doet. Dit blijkt onder meer uit de Kamerbrief ‘opname nieuwe geneesmiddelen in pakket’ van mei dit jaar. In deze brief staat dat de in- en uitstroom van geneesmiddelen in het basispakket beter moet worden geregeld. Dat past ‘binnen de afspraken van het Regeerakkoord om zorginnovatie te bevorderen’. In een voetnoot wordt gemeld dat het gaat om nieuw beschikbaar komende ‘dure’ medisch-specialistische geneesmiddelen voor ernstige en zeldzame aandoeningen (veelal kanker). De uitgaven hiervoor bedragen circa 1,5 miljoen euro per jaar; tendens sterk stijgend. Prima, dat VWS namens alle burgers op de kleintjes let, is de eerste indruk. Het ministerie wil innovatie versnellen en tegelijkertijd de opname van (te) dure medisch-specialistische geneesmiddelen in het basispakket afremmen.

Chronisch zieken zijn de dupe

Wie beter leest, stuit op een aantal tegenstrijdigheden. Want wie wordt er de dupe wordt van de voorgestelde wijzigingen? Juist, dezelfde chronisch zieken die het kabinet zo graag wenst te ontzien. Vooral patiënten met zeldzame ziektes hebben er namelijk baat bij dat nieuwe geneesmiddelen snel in het pakket worden opgenomen. Mensen met MS (Multiple Sclerose), met reuma of met zeldzame vormen van kanker. MS bijvoorbeeld is een chronische aandoening van het centrale zenuwstelsel. Hebben deze patiënten opeens geen recht meer op goede zorg? VWS beweert dat niet altijd bij voorbaat vaststaat wat de toegevoegde waarde van nieuwe – innovatieve – geneesmiddelen is. Daarom wordt er gewerkt ‘aan een nieuw systeem van snelle, maar voorlopige en voorwaardelijke opname’. Pas later wordt er definitief beslist. Soms kan een middel na herbeoordeling worden uitgesloten van opname in het pakket.

Innovatie: trechter met klein tuitje

Nieuw is dat deze regeling straks ook geldt voor álle extramurale geneesmiddelen en álle medisch specialistische zorg. De bedoeling is dat er in de naaste toekomst slechts één keer per jaar wordt beslist over toelating van al deze middelen en zorg – alleen bij ministerieel besluit. In de Miljoenennota staat dat toelating uitsluitend gebeurt als er voldoende geld beschikbaar is. Er wordt dus bezuinigd, op de chronische patiënt. Het duurt langer voor belangrijke nieuwe geneesmiddelen worden goedgekeurd. Maar sommige patiënten zullen zelfs dat moment niet meemaken. Daarbij komt dat het recht van de patiënt op verstrekking en vergoeding van een innovatie wordt teruggesnoeid en afhankelijk wordt gemaakt van zogeheten compact ‘praktijkonderzoek’. Op deze manier wordt innovatie een trechter met een heel klein tuitje – niet alleen voor nieuwe geneesmiddelen maar voor elke vorm van  innovatie.

Word wakker, patiëntenverenigingen

Nog houden de belangenbehartigers van de chronische patiënten zich kalm. De impact van de Kamerbrieven lijkt niet tot hen te zijn doorgedrongen. Intussen staat er een reeks nieuwe medicijnen op de rol om te worden goedgekeurd. Gaat dat door? Worden te dure medicijnen straks inderdaad alleen om financiële redenen geweerd? Wie betaalt er dan voor innovatieve levensverlengende of levensreddende geneesmiddelen? De patiënt, als hij of zij na alle bezuinigingen nog wat geld over heeft? Word wakker, patiëntenverenigingen. Trek aan de bel, het is nog niet te laat. 

Wllem Wansink

www.willemwansink.nl

6 Reacties

om een reactie achter te laten

tjark reininga

26 september 2011

een probleem voor chronisch zieken is daarbij natuurlijk wel dat bestaande medicijnen die hen helpt te functioneren op enig moment voor de producent niet meer aantrekkelijk is door het verlopen van patenten. het risico is levensgroot dat het ministerie mee zal gaan in de wens van de producent deze medicijnen onder het mom van innovatie door nieuwe te vervangen, die nog niet bewezen zijn, veelal duurder en hun eigen problemen met zich mee brengen.

Cees Smit

26 september 2011

Het idee dat de patientenverenigingen op dit dossier niet alert zijn, lijkt mij niet terecht.

Zie bijv de stukken die de patientenorganisaties en hun koepels regelmatig inbrengen in de stakeholdersconsultaties bij CvZ en bijv het bestaan van de Stichting Eerlijke Geneesmiddelenvoorziening.

Anoniem

26 september 2011

Mooi stuk van Willem. VWS heeft goed door dat de stijgende zorgkosten meer samenhangen met nieuwe technologien dan met vergrijzing. VWS kan daarom niet anders dan innovatie te vertragen. En wederom zitten de patiëntenverenigingen te slapen. Dat doen zij bij andere dossiers ook.

Interessant is dat het Kwaliteitsinstituut, die deze regelingen moet gaan uitvoeren, vooral bezig zal zijn met kostenbeheersing, zelfs als dat ten koste gaat van kwaliteit. Wat heeft dat instituut toch een misleidende naam gekregen.

Sanders

26 september 2011

Zelf ben ik reumapatiënte en visueel beperkt/slechtziend. Ik moet nu reeds enorm knokken om oogdruppels die ik nodig heb vergoed te krijgen.
Daarnaast dreig ik als reumapatiënte medicatie maar ook mijn fysiotherapie volledig te verliezen door dit kabinet, die reuma uit de lijst met chronische aandoeningen wil schrappen, met alle gevolgen van dien. Zonder fysiotherapie ga ik heel snel achteruit, zullen mijn handen binnen no time niet meer functioneel gebruikt kunnen worden en verslappen mijn spieren, verstijven mijn gewrichten, neemt pijn weer toe. Kortom ik ga snel achteruit!

De Bekker

26 september 2011

Misschien levert dit dan eindelijk de gewenste impuls om niet-effectieve elementen uit het systeem te weren? Er is ruim voldoende ruimte voor innovatieve hulp- en geneesmiddelen, als tenminste onnodige medicatiefouten (kunnen 80% omlaag, zie bericht in mei 2011) en bewezen ineffectieve behandelingen (of beter gezegd: onterechte praktijkvariatie) aangepakt worden.

Inderdaad wel bijzonder dat een kabinet dat zich voorstaat op innovatie en vrijheid stuk voor stuk maatregelen presenteert die daar haaks op staan ... Knap staaltje framing the message.

GAfYPJKHNK

4 juli 2012

Punt 1: Ik kwam toevallig even langs bij m92n soeblrothur, blijk ik opeens het slachtoffer van een georganiseerde misdaadmeeting met z92n ouwe buurman. Jullie zaten er trouwens al 5 kwartier, zie ik. Dat betekent dat ik het meest vitale onderdeel van de bijeenkomst dus gemist heb. Laten we maar hopen dat er wel een beetje solide genotuleerd is. Punt 2: Met =linkse rakker= zal m92n ouwe heer zaliger niet blij zijn. Beus is er inderdaad n van de oerdegelijke ouderwetse gestaalde kaders. Afgezien van mijn jonge jaren toen de kleur wat rooier was, is het allemaal wat fletser geworden. Maar wel duidelijk linksaf bij het midden. Tot de dood er op volgt. Punt 3: Ik ben diep onder de indruk van de schattige pantoffels van Beus. Waren me nog niet zo opgevallen. Punt 4: Ik moet duidelijk aan de voorjaarsklassiekers van dik boven de 200 km. Er dienen, te oordelen naar het middenrifgedeelte, een stuk of 3 winterkilootjes af. Dat is eind mei wel gepiept, dacht ik zo. Een rondje IJsselmeer (300 km) trekt de boel hopelijk weer aardig strak. Punt 5:Wat betreft het maken van een verslag van een zgn. bloggersbijeenkomst ben je overduidelijk een groentje. Je geeft nota bene aan dat er wel degelijk ergens over gepraat is. En dat is niet conform de richtlijnen. En ik mis ook de sleutelquote die onveranderlijk opduikt: HET WAS ERG GEZELLIG. Maar het is een verdienstelijk begin, dat geef ik toe. Punt 6: Kon je er geen schoenenquiz aan verbinden? Of is dat te veel werk? Punt 7: Je stukje is in nagenoeg foutloos Nederlands geschreven en dat is met het oog op een eventueel te verdienen groen pijltje van mijn kant toch wel min of meer een basisvoorwaarde. Punt 8: (onbelangrijk maar wel van vitaal belang voor het klassenboek van meester Edu): Ik ben in juli 2006 begonnen op het VK-blog. Maar zoals wel eens eerder vermeld: Op mijn verzoek heeft onze co peratieve GJB een aantal gedateerde bijdragen die ik panklaar had, met terugwerkende kracht op door mij gewenste data geplaatst. Waarvoor ik hem eeuwig dankbaar zal blijven. Ik mis GJB trouwens de laatste tijd wel eens. En dan eindig ik met een vraag: Hoe krijg je het in godesnaam voor elkaar om met zo92n betrekkelijk simpele bijdrage (een kwartiertje werk? 96 ik doe er, slijpend en schavend, doorgaans een uurtje of wat langer over) in nauwelijks zestig minuten op te stomen naar de top van de, zwaar gedevalueerde, rubriek Meest Aanbevolen? Dat kan geen zuivere koffie zijn. Je zult wel een linkje rondgetwitterd hebben, beschikt ongetwijfeld over een Hyves- en Facebook-account en aanverwante manipulatietechnieken. Het wordt de hoogste tijd dat mijn prachtige voorstel om deze rubriek werkelijk ballen te geven, door de Webredactie wordt overgenomen. Maar dat heb ik eerlijk gezegd al lang opgegeven. Het lijkt wel een blogje.

Top