BLOG

Systeemprikkels voor de verzorgingsstaat

Systeemprikkels voor de verzorgingsstaat

Met de verkiezingen in het zicht is de zorgsector weer volledig in beeld. Rapporten en adviezen over de houdbaarheid van de zorg volgen elkaar in rap tempo op. Het leuke daarin is dat met name de heer Bos en de heer Klink met adviezen komen die miljarden euro’s zouden kunnen besparen. De vraag is dan ook logisch waarom ze deze ideeën niet uitgevoerd hebben toen ze daadwerkelijk financieel en inhoudelijke verantwoordelijk waren?

Probleemeigendom

Misschien is de kern van de discussie wel dat een gemiddelde burger zich niet herkent in het probleemeigendom van de financiering van zorg. Veelal is niet bekend wat de kosten van een eventuele, afzonderlijke behandeling zijn. Dat heeft mijn inziens te maken met de visie op de verzorgingsstaat. Een zorgbehoeftige krijgt een etiket opgeplakt en ‘alles’ wordt voor haar bepaald en betaald en de keuze maximaal ingeperkt. Wat dienen we dan te veranderen op korte termijn?  We zullen nadrukkelijk moeten bepalen wat iemand wenst of nodig heeft  en wat vanuit maatschappelijke (zorg)gelden ingevuld dient te worden. 

Introductie systeemprikkels

De grootste winst op korte termijn valt te halen op het daadwerkelijk implementeren van systeemprikkels die tot het gewenste gedrag leiden voor alle partijen. De huidige wijze van contractering zorgt ervoor dat er geen structurele verschuivingen in de zorgmarkt ontstaan waarbij nieuwe initiatieven geen ruimte krijgen om tot ontplooiing te komen. Organisaties die maximaal inspelen op de maatschappelijke behoefte (alleen zorg leveren als het moet en bieden van preventie) en daarmee onderscheidend zijn, moeten in hun ontwikkeling niet geremd kunnen worden door procesbeperkingen. Dit geldt zowel voor de daadwerkelijke zorgconcepten als het gebruik van technologie. Het daadwerkelijk laten kiezen (ook financieel!)van de cliënten zelf is het uiteindelijke doel.  

Durf te denken in uitkomsten

Het is een goede ontwikkeling dat steeds meer gesproken over het vastleggen van uitkomsten. In de  huidige zorg / AWBZ systematiek staat de prikkel volledig verkeerd. Nu zorgen instellingen ervoor zoveel mogelijk te produceren tegen een vastgestelde prijs waardoor het instellingsbudget vol gemaakt wordt. Resultaatfinanciering maakt dat professionals, cliënten en instellingen nadrukkelijk met elkaar de resultaten en de weg erna toe vastleggen en dat de inhoudelijke invulling veel meer komt  te liggen bij de professionals.

Het algeheel welbevinden van cliënten moet dus centraal staan en niet het ‘draaien van uurtjes’. Daarvoor is nodig om het lef te hebben de financiering en verantwoording van zorg op een integrale wijze te organiseren. Over de financieringsschotten heen.  Dan is de relatie zorgprofessional – cliënt maximaal te faciliteren. En daar draait het volgens mij allemaal om!

Jan Verschuren
Bestuurder BTN

BTN is een van de partijen die betrokken is bij het Grote Zorgdebat dat op 29 augustus in Nieuwegein wordt gehouden. Kijk voor meer interviews op Skipr webtv.

5 Reacties

om een reactie achter te laten

Palsma

20 augustus 2012

In al de discussies over het duurder worden van de zorg die door politici worden aangezwengeld worden mis ik de preventie. Voorkomen is beter én goedkoper dan genezen.
Als er beter in preventie wordt geïnvesteerd kan er een goed beleid worden neergezet. Op de lange duur wekt dit echt kostenbesparend.

LToebes

20 augustus 2012

Beste Jan Verschuren,
Dank je wel helder verwoord. Recht uit mijn hart: uw citaat: De huidige wijze van contractering zorgt ervoor dat er geen structurele verschuivingen in de zorgmarkt ontstaan waarbij nieuwe initiatieven geen ruimte krijgen om tot ontplooiing te komen. Organisaties die maximaal inspelen op de maatschappelijke behoefte (alleen zorg leveren als het moet en bieden van preventie) en daarmee onderscheidend zijn, moeten in hun ontwikkeling niet geremd kunnen worden door procesbeperkingen. Zie ook @CenTbelang

Leon van Berkel

21 augustus 2012

Mooi betoog van de heer Verschuren!
@ Palsma, preventie is zeker heel belangrijk om de levenskwaliteit te verhogen. De reden dat het niet genoemd wordt in discussies over stijgende zorguitgaven is dat preventie de kosten in de zorg niet drukt. Dit klinkt paradoxaal maar is als volgt uit te leggen. De meeste zorgkosten worden gemaakt in de laatste jaren van een leven. Door preventie worden deze jaren naar achter geschoven maar dit houdt geenszins in dat deze zorgkosten niet worden gemaakt. Bij sommige preventie stijgen de zorgkosten zelfs sneller, zoals het stoppen met roken. Zie voor meer informatie: http://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/betaalbaarheid-van-de-zorg/documenten-en-publicaties/rapporten/2012/06/12/rapport-de-zorg-hoeveel-extra-is-het-ons-waard.html (pagina 5). Overigens is dit geen betoog tegen preventie. Preventie blijft heel belangrijk! Maar ik hoop dat politici zich niet gaan verschuilen achter preventie om te zorgen dat ze geen harde besluiten hoeven te maken.

Rietveld

21 augustus 2012

Inderdaad, goed betoog van Jan Verschuren. We weten allang dat er echt iets moet veranderen in het stelsel, maar hoe doe je dat? Mijn zorgclub is zo'n nieuwe innovatieve groep professionals (inmiddels 500 mensen) die tegen de klippen op groeit en werkt precies zoals Jan beschrijft: kijk naar wat nodig is, kijk wat de vraag, het probleem van je cliënt is, maatwerk en kleinschalig. We merken wel dat als je integraal werkt zonder al die etiketten en schotten, het steeds ingewikkelder wordt om dat gefinancierd te krijgen. Iedereen verwijst naar elkaar. Of je moet 'programma's' en zelf verzonnen aanbod indienen, waarop je (tevoren!) betaald wordt maar waar bij wijze van spreken geen burger op zit te wachten. Wantrouwen naar nieuwe dingen is nog erg aanwezig. Jammer!
Mechtild Rietveld (Opvoedpoli)

Frank Conijn - www.gezondezorg.org

22 augustus 2012

Een tamelijk gecompliceerde inleiding, maar resultaatfinanciering is inderdaad dé manier om te zorgen dat (we zeker weten dat) de zorg kosteneffectiever wordt of kosteneffectief blijft.

De politiek is daar inmiddels ook van overtuigd, gezien dat de Tweede Kamer eind vorig jaar met overgrote meerderheid de motie-Smilde c.s. heeft aangenomen, waarin om uitkomstfinanciering per uiterlijk 2020 gevraagd wordt. De minister heeft de motie verwelkomd, en de invoering kan wellicht nog wezenlijk bespoedigd worden door de ontwikkeling van de Universele Ziektelastschaal, zie www.gezondezorg.org/kwaliteitsmeting,php.

Voor wat betreft preventie: dat kan wel degelijk de zorgkosten omlaag brengen. Het idee dat preventie in principe leidt tot hogere zorgkosten is gebaseerd op een verkeerde gedachtegang en/of foutieve aannames/modellen. Zie www.gezondezorg.org/preventiebeleid.php.

Top