BLOG

Wie doet het licht uit in het verzorgingshuis?

Wie doet het licht uit in het verzorgingshuis?

Wie vertelt het de bewoners dat de verzorgingshuizen zijn afgeschaft? In de laatste vergadering voor het zomerreces besloot de Tweede Kamer per 1 januari 2013 de verzorgingshuizen vergaand af te schaffen.

Geen indicatie meer

Een motie om het voorstel van staatssecretaris Veldhuijzen van Zanten-Hyllner af te zien, werd verworpen. Met ingang van 2013 krijgen deze ouderen geen indicatie meer voor wonen en verblijf in verzorgingshuizen. Voor vakgenoten: ZZP 1, 2 en 3 komen te vervallen voor ouderen. In Haagse termen wordt het eufemistisch 'extramuralisering' genoemd. Voor ouderen met deze zorgvraag betekent dit dat zij wonen en verblijf zelf moeten betalen in plaats van dit via de AWBZ-aanspraak te ontvangen.

Extramuralisering

Begrijp me goed. Ook ik ben voor extramuralisering als dit een keuze van de oudere is. Maar de snelheid en gebrek aan zorgvuldigheid waarmee dit besluit lijkt te zijn genomen, vraagt aandacht. Realiseert de politiek zich over welke ouderen ze spreken? Een indicatie in termen van ZZP 3 betekent de noodzaak van beschut wonen met begeleiding en intensieve verzorging. Het gaat hier om ouderen die wegens een lichamelijke aandoening niet zelfstandig kunnen wonen. Een oudere met een ZZP 3 indicatie ontvangt tussen de 9.5 en 11,5 uur zorg per week. Er wordt wonen in een veilige omgeving geboden met dagelijks meerdere momenten begeleiding en intensieve verzorging. De verzorgers zijn direct oproepbaar via een alarmsysteem. ’s Nachts is er sprake van toezicht.

Snelheid

Bij de indicatie voor ZZP 3 is bestaat er de noodzaak van een beschutte woonomgeving. Bijvoorbeeld omdat de situatie thuis qua bouw en inrichting, vanwege beperkingen, hulpmiddelen en/of gedragingen niet veilig is. Of de oudere moet worden behoedt voor risico’s zoals misbruik, manipulatie of  bedreiging. Het kan ook zijn dat een beschutte woonomgeving bijdraagt aan fysieke of sociale veiligheid. Het is daarmee de vraag of de snelheid die de politiek vraagt, deze steun wel kan opvangen. Een politieke meerderheid heeft gesteld dat het scheiden van wonen en zorg van ZZP 3 wel drie jaar versneld kan worden. In plaats van per 1 januari 2016 (nog vastgesteld door diezelfde Tweede Kamer in een technische briefing op 7 maart 2012) per 1 januari 2013. Vragen of de ouderen straks wel in geschikte woningen wonen om 'verzorgingshuiszorg' te ontvangen en of er voldoende vakkundig personeel in de thuiszorg beschikbaar is om deze zware zorg te kunnen leveren, werden slechts als 'knelpunt' aangemerkt. De staatssecretaris heeft de Tweede Kamer toegezegd hierover in een brief te reageren na het zomerreces, evenals over de overgangsregeling voor bewoners die al in verzorgingshuizen wonen.

Prangende vragen

De Kamer is tot september op zomerreces. De zorgkkantoren en zorgaanbieders met tal van prangende vragen achterlatend, want zij moeten de inkoop voor 2013 deze zomer afronden. Verder hebben de cliënten die met het besluit te maken krijgen nog geen idee van wat hen boven het hoofd hangt.

Koers zorgaanbieders

Ook de zorgaanbieders hebben een probleem. Zij moeten met deze versnelling van drie jaar een nieuwe koers bepalen voor het vastgoed. Vanaf 1 januari 2013 is er immers geen instroom meer van geindiceerde verzorgingshuisbewoners ZZP 1-3. Een doorstroming van 20 procent leidt op korte termijn tot forse leegstand in de verzorgingshuizen en, zonder passende maatregelen, binnen enkele jaren mogelijk tot faillissementen. De omzetting naar zwaardere zorg is stopgezet door de zorgkantoren in verband met de beperkte contracteerruimte. En voor lege plaatsen ontvangt de zorgaanbieder geen zorgopbrengst en ook geen kapitaalvergoeding, want die is afhankelijk gesteld van de zorglevering.

Ingrijpende verandering voor bewoners

Voor de huidige bewoners van de verzorgingshuizen leidt het kamerbesluit tot een ingrijpende verandering van de woon- en leefomgeving. Datzelfde gelft voor de toekomstige zorgbehoevende oudere. Hoe de overgangsregeling voor de huidige bewoners, veelal 80-plussers, er uit komt te zien, is nog ongewis.

Het is minder dan 6 maanden tot 1 januari. Stelt u zich eens voor dat uw woning over 6 maanden wordt opgezegd, zonder dat erbij verteld wordt wat dit voor u betekent. Of u er kan blijven wonen bijvoorbeeld? Of u huur moet gaan betalen? Wat er gebeurt met het verzorgend personeel en met het beheer van het huis?

Woningen

Het zorgzwaartepakket 3 gaat uit van gemiddeld 9 uur zorgverlening, van een beschutte woonomgeving en van clienten met mobiliteitsproblemen. Hoe kunnen wij oudere clienten - die nu veelal in kleinere woningen wonen - helpen om hun woning geschikt te maken voor het ontvangen en verlenen van verzorgingshuiszorg? In veel van de woningen kan geen rolstoel naar binnen of is het onmogelijk dat er een trap- of tillift wordt geïnstalleerd. En hoe kunnen onze verzorgenden daar arbo-proof werken?

Communicatie overheid

Het is, zomerreces of niet, de hoogste tijd dat de overheid actief gaat communiceren over deze aanpassing van de AWBZ. De betrokken partijen moeten weten waar zij aan toe zijn en, voorzover mogelijk, de maatregelen treffen die nodig zijn om de oudere client echt een keuze te geven om de zware zorg thuis of in een beschermde woonomgeving te ontvangen.

Ton van Overbeek
Bestuursvoorzitter van Careyn

11 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

31 juli 2012

Ga de kamers indiceren volgens de NHG en vraag huur. Mensen blijven zitten en de instelling levert de zorg op basis van thuiszorgindicaties.
Ga woningcorporaties/studentenhuisvesting om hulp vragen bij deze overgang mbt het wonen.

Ben van Gent

1 augustus 2012

Geheel met Ton eens. Overigens zit er inmiddels ook een stevige deksel op de zorg thuis. Die kwetsbare ouderen, die nu langer thuis mogen blijven wonen en niet meer in de straks leegstaande verzorgingshuizen, die kunnen niet de zorg krijgen, die ze nodig hebben. Ook geen geld voor.

de Jager

1 augustus 2012

Ik sluit me aan bij Ton en Ben. Waarom geen extramurale zorg in een intramurale omgeving. Het belangrijkste moet zijn dat de zorg voor kwetsbare ouderen hier niet onder mag leiden, maar juist moet verbeteren. Is het een idee om naar toekomstbestendige woonvormen te zoeken? Er zijn ondertussen al wel praktijkvoorbeelden te bedenken volgens mij.

tjark reininga

1 augustus 2012

ik kan een gevoel van déja vue niet ontlopen. en tegelijkertijd bespeur ik krokodillentranen in het betoog.

toen ik begin deze eeuw in de zorgsector kwam werken, werd bij de ontwikkeling van (bouw)plannen van zorginstellingen al regelmatig gesproken over de noodzaak wonen en zorg te scheiden. vooral voor verzorgingshuizen, waar bewoners immers principieel geacht worden (nog) voor zichzelf te kunnen zorgen, zou dit de oplossing van veel problemen zijn en het zou vooral ouderen (moeten) stimuleren zo lang mogelijk zelfstandig en in de eigen omgeving te blijven wonen. het is dan ook onheilspellend dat veel zorgaanbieders tot op de dag van vandaag in hun orgaisatie (en administratie) wonen en zorg nog steeds niet gescheiden hebben en kennelijk vrezen mensen die zij met een beperkt zorgaanbod huisvesten geen helder aanbod te kunnen doen.

want dat zou natuurlijk het gevolg moeten zijn, voor al die bewoners die hun huidige indicatie kwijtraken: voor een reële huurprijs kunnen zij in het verzorgingshuis blijven wonen en daar kunnen zij de nodige (huishoudelijke en andere) zorg inkopen en zonodig een nieuwe indicatie aanvragen. als huurder komen zij, afhankelijk van hun inkomen, in aanmerking voor de gelukkig nog gebruikelijke huurtoeslag.

daarmee zijn we terug bij wat feitelijk een van de redenen was, waarom het scheiden van wonen en zorg ooit is ontwikkeld: huurders in zorginstellingen kwamen niet in aanmerking voor de huurtoeslag (of huursubsidie, zoals die toen heette). dat werd niet alleen onredelijk gevonden, maar door in ieder geval een deel van de beleidmakers van die tijd gezien als mogelijkheid om een deel van de zorgkosten af te wentelen op Volkshuisvesting.

wilhelmien looymans

1 augustus 2012

ja, ik kwam al een bewoner van het verpleeghuis tegen in de lift: hij vertelde me dat hij 12 september weg moest uit het verpleeghuis, wist nog niet waar hij naar toe ging!

laten we inzetten op de wijkverpleegkundigen die een vinger aan de pols gaan houden bij de ouderen in de wijk; we hebben inmiddels in Overvecht contact gelegd met 400 ouderen die de weg nu kunnen vinden naar deze preventief werkende wijkverpleegkundige; er zijn in Utrecht 3000 ouderen die momenteel huishoudelijke zorg ontvangen, binnen korte tijd hebben ze uitbreiding van zorg nodig! laat de wijkverpleegkundige al deze ouderen bezoeken om tijdig actie te ondernemen ; de contacten met de gemeente worden nu ingezet om in aanmerking te komen voor de decentralisatie uitkering Zichtbare Schakel; Utrecht 427.000 euro; aan de slag dus om de ouderen goede zorg te leveren aan huis!

Anton Metske

1 augustus 2012

Het artikel komt een beetje kommer en kwel over. Ton schrijft eigenlijk dat hij content is over deze ontwikkeling, maar een probleem heeft met de snelheid van invoering. Ik denk dat dit juist is. Met name de bijgevoegde ZZP 3 gaat op deze korte termijn problemen geven. Ik denk dat de branche nadrukkelijk moet insteken op uitstel van de overgang van ZZP 3 en eventueel 4 tot 2016. Hiermee moeten alle aanbieders goed uit de voeten kunnen.

Vernhout

1 augustus 2012

Het voorbeeld dat je je moet voorstellen dat de huur van je huis over 6 maanden wordt opgezegd klopt helaas niet en zet mensen op het verkeerde been. De huidige regeling heeft alleen betrekking op nieuwe instroom. De huidige verzorgingshuisbewoners worden (nog) ontzien en kunnen er dus gewoon blijven wonen.

Ik begrijp de hartekreet van Ton van Overbeek heel goed. Maar wat levert het besluit ook op:
- bewustwording dat het menens wordt;
- aanzet tot snel(ler) in actie komen;
- versneld inzicht in waar de schoen wringt.

Dus:
Ga de vrijkomende woningen in verzorgingshuizen verhuren. Als het goed is, dan zijn deze daarvoor uitstekend geschikt. Is dat niet zo? Dan is het maar goed ook dat ze leeg komen te staan. Zijn ze te duur voor een redelijke huur en is het afboeken van de onrendabele top niet mogelijk? Dan speelt er een heel ander probleem en is het goed dat dit nu aan de orde komt en er echt iets mee gedaan wordt. We besteden het beschikbare geld toch liever aan zorg dan aan stenen?

ANH Jansen

1 augustus 2012

De exploitant van het verzorgingstehuis doet het licht uit. Vandaag een horror storie nr x: instelling is van naam veranderd om de oude bedrijfscultuur te veranderen en om slecht imago te ontlopen. Bewoners hetzelfde. Gebouw hetzelfde en raad eens wat; verzorgers hetzelfde.

Vakantie tijd: iedereen gaat gewoon op vakantie, echter niet de bewoners. Die krijgen toch zorg en huisvesting?

2 verpleegkundigen per 5 afdelingen. Ook alle hoofden, directeur en plaatsvervangend directeur is op vakantie.
De 2 resterende verpleegkundigen doen hun best, zijn ook maar tijdelijke krachten. Men doet maar wat.

Blinde bewoner, 98 jaar, het leven moe, leeft op 1 bakje griesmeelpap per dag. Kleindochter komt op bezoek; opa vraagt waar de verzorging blijft want hij heeft zo'n honger.

Blijkt dat de verzorging uren geleden voor het laatst is geweest en de pap niet heeft gegeven. Luier ook niet verschoond en de vorige gewoon in de badkamer gegooid.

Geen excuses. Helemaal niets. Geen begrip voor de situatie; opa was toch gestopt met zijn medicatie?

Drinken gaat per rietje, Opa kan beker zelf niet vasthouden. Alle rietjes zijn op. Kleindochter gaat op zoek en vraagt zich hoelang geleden opa heeft gedronken.

Medicatie lijsten/toedienlijsten? De verpleegkundigen vinken ze 's morgens allemaal in 1 x af onder het motto dat zij toch weten wat zij toedienen en wanneer? Er zijn toch geen andere verpleegkundigen?

En stoppen van medicatie liep ook al uit op horror; alle medicatie stopten de verpleegkundigen, ook de maagzuurremmers. Opa verging prompt van de maagpijn, maar de dames gaven geen krimp; alle medicatie moet worden gestopt! Familie moest ingrijpen om opa een verdere lijdensweg te besparen.

Op papier is het allemaal schitterend geregeld. Op de werkvloer een horror story uit de kelders van Dutroux.

Met deze mentaliteit kom je er niet. ZZP1, 2 en 3 zijn rekeneenheden voor managers. Hebben niets meer te maken met zorgverlening. Intramuraal of extramuraal? In de extramurale situatie heb je nog kans op buren die bijspringen als de thuiszorg het laat afweten. Intramuraal ben je overgeleverd aan de "goden' voor de laagste prijs.

Het licht is al een tijdje geleden uitgegaan bij de verzorgingshuizen. Exploitatie gebieden zijn het geworden met te exploiteren kavels: de bewoners!

Familie van opa denken er nu over om opa naar een hospice te verhuizen. Daar werken vrijwilligers een een heel hecht team verpleegkundigen die van zorg weten.

En financieel is er geen enkele reden om deze ondermaatse verschrikkelijke zorg te leveren. Wat heeft de naamswijziging niet gekost? De afvloeiing van directeuren e.d.?

Als vastgoed prevaleert boven de zorg, stenen behouden hun waarde immers, is het einde van de beschaving nabij.

Prudon

5 augustus 2012

Merkwaardig dat een gevallen gedoogkabinet nog jaren over zijn graf heen vooruit mag blijven regeren, alsof er geen verkiezingen in september zijn, die een nieuw kabinet en nieuwe tweedekamerbezetting kunnen opleveren met heel andere ideeën.
Dat slaat niet alleen op dit plan, maar op diverse ggz-plannen.

Valerie Vleesenbeek

6 augustus 2012

Wie gaat het de bewoners vertellen (en wanneer!)? Inderdaad een hele goede vraag, zo bleek toen ik, geinspireerd door deze blog, eens op onderzoek uitging...
www.sociallyyours.nl/blog/wie-vertelt-het-de-bewoners-goede-vraag/

Schuurman

6 augustus 2012

Tijdens een discussiebijeenkomst van kleine leden van ActiZ met de opstellers van bureau HHM over de mogelijkheid om de ZZP's 1-3 te schrappen uit de AWBZ is de vraag op tafel gelegd of de adviseurs bij hun advies de welzijnscomponent uberhaupt hebben betrokken. Hun antwoord was onomwonden: nee ... niet meegenomen.
Op de vervolgvraag wat het advies voor met name ZZP-3 zou betekenen wanneer dit wel het geval zou zijn geweest, bleef het ijzig stil. Ik vul het zelf maar even in: niet verantwoord dus. Wanneer luistert de politiek eens naar de ervaringsdeskundigen in het veld?

Top