BLOG

Zorgstelsel is gebouwd op wantrouwen

Zorgstelsel is gebouwd op wantrouwen

Kijkend naar de Nederlandse gezondheidszorg, zien we dat het hele stelsel is gebouwd op wantrouwen. Dat is ook niet zo gek, want - laten we wel wezen - zorgverzekeraars zijn zakkenvullers. Ze zitten in veel te grote gebouwen hun geld te tellen en uit te rekenen met hoeveel euro ze de premie weer omhoog kunnen doen.

Apothekers zijn dozenschuivers. Ze zitten nu even in de tang, maar geef ze weer een vinger en ze pakken je hele hand. Medisch specialisten zien hun patiënten alleen maar als lopende pinautomaat, als een combinatie van DBC’s of DOTs. En de huisarts? Die leest het blad Arts en Auto. Als er niets meer aan de patiënt te verdienen valt, stuurt hij hem door naar de 2de lijn. De patiënt zelf is trouwens ook niet te vertrouwen. Die ziet de zorg als een pretpark met gratis aandacht, hij voelt het gebruik namelijk niet in zijn portemonnee. Het is duidelijk dat de overheid moet ingrijpen, want homo homini lupus est - de mens is voor andere mensen een wolf. Heel erg jammer dus, dat ook de overheid niet te vertrouwen is.

Ondernemerschap

Als kroonlid van de SER heb ik gezien hoe je in dit tranendal tot de conclusie kunt komen dat je alleen maar kunt sturen met regels, financiële prikkels - en nog meer regels. Nu wil VEROZ, waarvan ik bestuurslid ben, kwaliteit en ondernemerschap stimuleren. Dat ondernemerschap betekent niet dat we geloven in onbegrensde marktwerking, wel dat we ook binnen instituties eigen verantwoordelijkheid en innovatie willen stimuleren. Dat betekent dat er vertrouwen moet komen in mensen en in die instituties. En eigenlijk kan dat hele zorgstelsel wel wat vertrouwen gebruiken.

Dimensies van vertrouwen

Gisteren hadden wij Stephen M.R. Covey op bezoek. Hij is auteur van The Speed of Trust. Hij laat overtuigend zien dat vertrouwen twee dimensies heeft. Er is de economische dimensie: als er veel vertrouwen is, kan er snel worden gehandeld en zijn de kosten laag. Is er weinig vertrouwen, dan gaat de snelheid omlaag en gaan de kosten omhoog. Er is een leiderschapsdimensie: als er veel vertrouwen is, geeft dat energie en plezier. Bij weinig vertrouwen zakt de motivatie enorm.

To-do-list

Na deze inspirerende bijeenkomst heb ik voor VEROZ de volgende vijf zaken genoteerd om mee te nemen voor de toekomst.

  1. Een gemeenschappelijk doel stellen, waarbij we over de kokers in de zorg heen kijken
  2. Vertrouwen is een belangrijk thema, een performance multiplyer in de zorg.
  3. Zorg dat de patiënt écht centraal komt te staan: dat lijkt een open deur, maar is te vaak nog niet het geval
  4. Zoek de co-creatie en de dialoog op.
  5. Bied mensen die iets willen veranderen een platform, steun en educatie.

Meer nieuws op www.veroz.nl.

Hans Kamps

11 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

21 september 2012

De werkloosheid neemt toe,velen kunnen de eigen bijdrages in 2013 niet betalen,vele problemen worden spontaan opgelost,ze beginnen met zelfzorg.

Jaap van den Heuvel

22 september 2012

Goed punt; veel ellende in de zorg wordt inderdaad veroorzaakt door wantrouwen. Wat nu?

Jan Kremer

23 september 2012

Prachtige blog, Hans. Uit die loopgraven van wantrouwen!

De 2e vragensteller vraagt: "Wat nu?

Volgens mij zelf beginnen met de andere te vertrouwen, gezamenlijke doelen stellen en gezondheid van de patient als gezamenlijke troefkaart gebruiken. En als professionals de eerste stap zetten en je patienten gaan vertrouwen. Patienten zijn veel wijzer dan menigeen denkt!

Cremers

23 september 2012

Eindelijk iemand die ook ziet wat er echt fout zit in ons systeem. Dus terug naar vertrouwen
- in de patiënt; iemand laat zich niet door een ander wassen of naar het toilet brengen als dat niet echt noodzakelijk is.
- in de professional [de dokter en zuster]; zij zijn de enigen waar de cliënt om vraagt.
Al de rest is ballast, kost bakken met geld en weinigen van hen is echt begaan met de patiënt of hulpverlener.

Visser

23 september 2012

Prachtig, wat een inzicht!
Ons Zelfregiecentrum haalt al 4,5 jaar het beste uit vaak heel kwetsbare mensen. Mensen willen en kunnen van betekenis zijn voor elkaar en het enige dat je hoeft te doen is dit te ondersteunen vanuit het vertrouwen dat ieder mens iets te halen én iets te brengen heeft. Als professional past bescheidenheid.
Kostprijs: voor gemiddeld 50 mensen per dag: € 140.00,- per jaar. Kostprijs van een DAC voor hetzelfde aantal mensen ligt vele malen hoger.
Toch geen enkele Wmo-steun voor ons initiatief. Ik denk wel eens dat het ook niet de bedoeling is dat zorg minder mag kosten.
Duszzz: mág zorg minder kosten in Nederland?

Adrie van Osch

23 september 2012

Helemaal mee eens, Hans. Vertrouwen is het sleutelwoord. Bij onze organisatie BrabantZorg wachten wij niet op de overheid totdat die meer vertrouwen geeft. Wij doen dat zelf in onze organisatie. Gevolg: meer aandacht voor cliënt, familie, medewerker en vrijwilliger. En veel meer tevredenheid, werkplezier etc. Tja, en ik durf het bijna niet te zeggen, het kost echt niet meer geld. Eerder minder.

Bles

24 september 2012

Mooi verhaal, Goed verhaal. Maar hoe nu verder.
De burger wordt niet gehoord.
de huisarts, klem gezet dit mag dit niet.
Ziekenhuizen zijn inderdaad geld machines geworden met grootmoets waanzin te grote investeringen te veel overbodige behandelingen, veel te veel niet gebruikte
apparatuur.
Geen realiteits zin bij beleidsmaker. weten niet wat er op de vloer speelt.
Maar hoe nu verder.
beginnen met 10 % kortingen op hun prijzen lijst waardoor alle overtollige weg gesneden wordt.
Wij burgers worden ook gekort Minder huur subsidie, hoger eigen risico, hogere verzekeringskosten, hogere huren.

Dus simpel is het toch. Of moet alleen de bevolking bloeden voor de graai zucht in Nederland?

Mogelijk heeft u verkeerd gestemd in september 2012.












A. van de Laar

24 september 2012

Mooie column. Vertrouwen krijg je alleen door te handelen, door positieve ervaringen met elkaar op te doen. Praten om vertrouwen te krijgen, haalt doorgaans weinig uit. Hoe krijg je meer onderling vertrouwen in de zorg? Door de gedeelde passie leven in te blazen. Door de kick te ervaren als je gezamenlijk uitstijgt boven je individuele kunnen. Met open geest, open hart en open wil (theorie u): de wereld met nieuwe ogen bekijken. Ik geloof dat het kan.

K. Verschuur - Renes

24 september 2012

Vertrouwen is een goed punt. Maar mijns inziens moeten de patiënten en hun naasten ook meer verantwoordelijkheid nemen voor hun eigen gezondheid. Laat de patiënten weten wat iets kost. Hierdoor krijgen ze meer inzicht weten ze wat er gedeclareerd wordt naar de zorgverzekeraar. Voor beide een controle. Nu wordt er direct een rekening gestuurd naar de zorgverzekeraar en de patiënt weet van niets!
Meer bewustwording dus.

E.Kriek

24 september 2012

Vertrouwen is prachtig!
Spijtig echter is, dat de Overheid controle belangrijker vindt.
Anders hebben die ambtenaren en managers immers niets te doen; kost klauwen met geld!

Fons Hopman

25 september 2012

Wie kan er tegen vertrouwen zijn. Dat is ongeveer net zo'n open deur als cliënt centraal. Interessanter is de vraag waarom het dan noch lukt om echt cliëntgericht te werken noch om vertrouwen te hebben. Ik denk dat de discussie daarover veel te vaag blijft. Vertrouwen is een veel te algemeen begrip: vertrouwen in wie? en in wat? en waarom?

Allereerst: vertrouwen moet je verdienen. Het gezegde is niet voor niets dat vertrouwen te voet komt en te paard verdwijnt. En dan is het belangrijk waarover we wel vertrouwen hebben en waarover niet. Zo denk ik dat er allang heel veel vertrouwen is in de professionaliteit van zorgverleners. Maar misschien wat minder in de managers. En is dat gek na affaires als Meavita, Zuidermeerziekenhuizen, Zonnehuizen, Philadelphia en dergelijke?
En misschien hebben we nog weer wat minder vertrouwen in het systeem. lk systeem krijgt het resultaat waarvoor het gemaakt is. Als je een systeem bouwt dat is gebaseerd op marktwerking, lees financieel belang, dan gaan de deelnemers in dat systeem daarop sturen. Het is dan tamelijk hypocriet om krokododillentranen te huilen als tandartszorg duurder wordt als dat blijkbaar een schaars goed is.
Als we willen dat het systeem intrinsiek stuurt op kwaliteit en passende zorg, moet je dat systeem daarop inrichten.

Het systeem is dus op zich helemaal niet gebaseerd op wantrouwen: dat wantrouwen is het gevolg van het suysteem, niet de oorzaak.

Top