BLOG

Vier jaar leren over kwaliteit van zorg

Zilveren Kruis heeft vier jaar lang samen met het zorgveld gewerkt aan uitkomstindicatoren. Over dit programma Kwaliteit van Zorg volgt op 2 oktober het congres ‘Kies voor de beste zorg!’ en verschijnt het boek ‘Wat een uitkomst!’. De nieuwste editie van Skipr Magazine bevat een essay over de geleerde lessen op weg naar een ecosysteem voor zorgkwaliteit. Deze blog geeft enkele highlights.

Het inrichten en besturen van de juiste structuren en processen vergt uitkomstindicatoren over het eindresultaat van een zorgtraject. Uitkomstindicatoren koppelen het perspectief van de professional (doet de behandeling wat ik verwacht?) aan het perspectief van de klant (kom ik af van mijn klachten?; wordt mijn kwaliteit van leven weer beter?). Zilveren Kruis Achmea heeft in haar programma Kwaliteit van Zorg samen met het zorgveld gewerkt aan het ontwikkelen, testen en invoeren van uitkomstindicatoren voor meer dan twintig aandoeningen en ketenzorgtrajecten, samen goed voor 40 procent van de zorg. Dit programma van Zilveren Kruis won in april de door Porter gesponsorde Value Based Health Care Award voor het meest kosteneffectieve kwaliteitsprogramma van Nederland. We kunnen meer dan 80 duizend gezonde levensjaren en 300 miljoen euro winnen als iedereen in 2020 gaat werken zoals nu het beste kwart van de huidige zorgaanbieders werkt.

Lagere kosten

Het kwaliteitsprogramma heeft nu weliswaar gevalideerde uitkomstindicatoren opgeleverd, maar het is nog een hele weg naar nationale toepassing. Allereerst zijn uitkomstindicatoren nog geen gemeengoed in de dagelijkse registratie aan de bron. Het registratielandschap is nu nog erg versnipperd, met grote verschillen in opzet, inhoud, casemixmodellen, aanpak en financiering. De principes van Value Based Health Care gelden ook voor kwaliteitsregistraties: door een centrale infrastructuur zal hogere kwaliteit samengaan met lagere kosten. Door professionals voortdurend te stimuleren en te faciliteren in hun lerend vermogen, ervaren zij de ruimte die ze nodig hebben om kortcyclisch te verbeteren en te innoveren. Landelijke registraties zijn ook essentieel voor ontsluiting van betekenisvolle kwaliteitsinformatie naar professionals en patiënten, zonder terug te vallen in allerlei methodologische discussies.

Ook al is 2015 het Jaar van de transparantie, nog steeds is slechts zo’n tien procent van de aanwezige informatie publiek beschikbaar. In het programma hebben we met talloze professionals en organisaties ervaren dat je niet te lang moet blijven praten, maar in korte pilots moet gaan zien hoe tussentijdse resultaten uitpakken en dan daarmee bijsturen. En laten we eerlijk zijn: het is nog een hele puzzel om kwaliteitsinformatie op zo’n manier aan de patiënt te geven, dat hij zijn afwegingen en keuzes kan maken tijdens het hele zorgtraject. Infographics zeggen vaak meer dan duizend woorden en getallen in tabellen.

Samen verbeteren

In onze verbeterprojecten zien we dat door goed spiegelen op uitkomsten indrukkende verbeteringen tot stand komen. Gemiddelde scores gaan omhoog en de spreiding van scores tussen zorgaanbieders wordt kleiner: shifting the curve up and to the right. Samen systematisch en continu verbeteren vergt wederzijds vertrouwen, vanuit een inhoudelijke oriëntatie, los van financiële en andere belangen. Dit vergt bovendien expertise, vaardigheden en een open houding, ook van de omgeving.

We moeten met elkaar een weg vinden in die belangen en machtsposities van verschillende stakeholders. Dan werken we aan een gezamenlijk verbeterproces dat voldoende veilig maar niet vrijblijvend is, gefocust op resultaat, met een duidelijke rolverdeling en ondersteuning waar nodig. Dan helpt het om afspraken concreet vast te leggen, elkaar daaraan te houden en iteratief aan de slag te gaan om steeds weer resultaten te boeken (en te vieren, zonder elkaar vliegen af te vangen). Dat vergt wel gezamenlijke acties van patiënt, professional én zorgverzekeraar, de gouden driehoek waarop ons zorgstelsel drijft en zijn internationale toppositie kan uitbouwen. Bouwt u mee aan dit ecosysteem?

Robbert Huijsman

Senior manager Innovatie en programmamanager Kwaliteit van Zorg bij Zilveren Kruis Achmea

Robbert Huijsman_311

 

7 Reacties

om een reactie achter te laten

Frank Conijn

28 september 2015

@ Hr. Huijsman:

U schrijft: "Het kwaliteitsprogramma heeft nu weliswaar gevalideerde uitkomstindicatoren opgeleverd, maar het is nog een hele weg naar nationale toepassing. Allereerst zijn uitkomstindicatoren nog geen gemeengoed in de dagelijkse registratie aan de bron. (...) En laten we eerlijk zijn: het is nog een hele puzzel om kwaliteitsinformatie op zo’n manier aan de patiënt te geven, dat hij zijn afwegingen en keuzes kan maken."

Ik meen beide problemen echter opgelost te hebben. Door op een administratief laagbelastende manier standaard het pathologieverloop te meten (daar waar zo'n meting aangewezen en werkbaar is), en na afloop van de zorgepisode of -periode geheel geautomatiseerd de patiënttevredenheid te meten. Middels de Universele Ziektelastschaal en de dito Consumenttevredenheidsschaal.

Welke resulteren in de Zorgkwaliteitzoekpagina, waarop de scores per (soort) aandoening en per zorgaanbieder(vestiging) opgezocht kunnen worden. Zie https://gezondezorg.org/assessmentwerkwijze, als 'startpagina'. Waarbij opgemerkt dat met dit uitkomstassessment veel structuur- en procesindicatoren kunnen verdwijnen, zodat per saldo de administratieve belasting van de zorgaanbieders flink verlaagd wordt.

Er is dus al zo'n ecosysteem gebouwd, waar ook nog eens uitgebreide casemix/confoundercorrectie in ingebouwd zit. En het bijbehorende database- en servergebeuren is volgens een gerenommeerde partij in de zorg-ICT ook tamelijk makkelijk te bouwen. Zonder dat dit ten koste van de zorgaanbieders of -verzekeraars hoeft te komen, want het kan gefinancierd worden door de rijksoverheid.

Als u wilt dat e.e.a. op afzienbare gerealiseerd wordt, kan dat dus.

Frank Conijn

28 september 2015

Overigens heeft de Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen zich in haar recente brancherapport 'Zorg toont' ( http://www.nvz-ziekenhuizen.nl/_library/26832/Zorg%20toont%20-%20Brancherapport%202015.pdf ) op blz. 23 zich achter zo'n ecosysteem geschaard, in ieder geval impliciet. Uw oproep om eraan mee te bouwen wordt dus (al) gehoord.

L S

28 september 2015

Als we de zorgverzekeraars werkelijk zouden nationaliseren winnen we 8 miljard aan onnodig bufferkapitaal. Bij VWS beginnen ze nu door te krijgen dat de solvabiliteitseisen uit Brussel idioot zijn voor ,door de overheid gefinancierde, zorgverzekeraars.

Zie het artikel uit HP de Tijd met Schippers: ‘Er is helemaal geen marktwerking in de zorg’

Zorgbeleid vanaf 2006 blijkt een grote mindfuck!

Tegen een dergelijk gewiekste propagandamachine is geen enkele democratie opgewassen. Hoe lang houdt deze schijnconstructie nog stand?

Frank Conijn

29 september 2015

@ LS:

Ook met een single, publieke zorgverzekeraar zou ik als zorgconsument, die ik af en toe ook ben, toch graag willen weten hoe de diverse zorgaanbieders presteren bij de diverse aandoeningen. En zou ik ook graag willen dat iedereen in 2020 gaat werken zoals nu het beste kwart van de huidige zorgaanbieders werkt.

Alhoewel ook ik voorstander ben zo'n zorgverzekeraar, is dat dus een onderwerp dat als losstaand gezien kan worden van het onderwerp van de kwaliteit en kosteneffectiviteit van zorgaanbieders.

L S

29 september 2015

@Conijn Indien u denkt dat dergelijke lijstjes representatief zijn voor de geleverde kwaliteit van zorg laat ik u graag in die illusie. In welk ziekenhuis in Nederland denkt u niet goed te worden geholpen?

Met welke vliegtuigmaatschappij vertrekkend vanaf Schiphol denkt u niet op de juiste bestemming aan te komen? Advies van uw reisverzekering? Zet het maar op een lijstje.

Frank Conijn

30 september 2015

@ LS:

U stelt impliciet dat de kwaliteit niet verschilt tussen ziekenhuizen. De volgende zaken echter, waarbij ik mijn eigen klinische ervaring nog buiten beschouwing laat (want dat kan toeval zijn), doen die stelling op zijn best een twijfelachtige zijn:

1. Op de Zorgkaart Nederland varieert de score, alleen de algemene ziekenhuizen nemende met voldoende scores om representatief te zijn, tussen 8,8 en 5,9.

2. Bij onderzoek is gevonden dat bepaalde ziekenhuizen bij rughernia's, staar, galstenen, halsslagadervernauwing, heup- en knievervanging, liesbreuk en het knippen van amandelen 2 tot 5,5 maal vaker opereerden dan andere.

3. Er zijn grote prijsverschillen gevonden tussen ziekenhuizen. Dat hoeft weliswaar geen invloed te hebben op de kwaliteit, maar niemand zit te wachten op onnodige hoge zorgverzekeringspremies.

4. In de media verschijnen regelmatig reportages over ruzies tussen medisch specialisten/maatschappen onderling of tussen hen en ziekenhuisdirecties. Tot het punt zelfs dat de IGZ moet ingrijpen. Ik kan me niet voorstellen dat de kwaliteit van zorg niet te lijden heeft onder de ruzies. En de IGZ moet af en toe ook ingrijpen wegens directe verdenking van gebrekkige zorgkwaliteit.

Nu zal men misschien willen stellen dat bij punten 2 en 3 niet gecorrigeerd is voor confounders als zorgzwaarte, leefstijl en sociaaleconomische en etnisch-culturele variabelen. Dat klopt op zich, want de gebruikte meet- c.q. onderzoeksmethoden maten die niet. Maar daarom kunnen er nog wel steeds wezenlijke verschillen zijn tussen ziekenhuizen.

Frank Conijn

30 september 2015

Correctie: in de laatste alinea had moeten staan: "punten 1 en 2".

Top