De regioaanpak vindt zijn oorsprong in 2022 bij vvt‑organisatie Thebe. De Verpleegkundig Adviesraad (VAR) ziet veel laaghangend fruit door te stoppen met niet-verpleegtechnische handelingen.
Verpleegkundigen aan het roer
De verpleegkundigen krijgen carte blanche om ideeën in kaart te brengen die cliënten zelfredzaam kunnen maken. Een van de eerste concrete handelingen is het zelfstandig oogdruppelen met een oogdruppelbril. Om te voorkomen dat alleen Thebe stopt en burgers bij andere organisaties aankloppen, haakt de hele keten aan. In één week tijd ontwikkelt Thebe met de eerste lijn, het ziekenhuis en de apotheek een nieuwe klantenreis. In april 2023 gaat de nieuwe werkwijze van start en haken vvt-organisaties in Midden- en West-Brabant aan.
Lees op Zorgvisie het interview met Agnes Klaren en Mireille de Wee:
Brabant speelt 127.680 uur vrij door zelfzorg: ‘We zien zelfs gaten in de routes’
De succesvolle sprint smaakt naar meer. “Daarom hebben we andere niet-essentiële hoofdtaken voor de wijkverpleging geïdentificeerd”, vertelt Thebe-bestuurder Agnes Klaren. De aanpak voor het oogdruppelen wordt een blauwdruk voor nieuwe werkwijzen. In december 2023 introduceert de regio een nieuwe klantreis waarbij mensen zelfstandig hun steunkousen aantrekken. Ook voor zelfstandig zwachtelen, verzorgend wassen en een duidelijke en uniforme werkwijze rond het uitvoeringsverzoek bij voorbehouden handelingen worden nieuwe klantenreizen ontwikkeld.
Personeel vrijspelen
Sinds 2023 komt de wijkverpleging alleen nog langs voor oogdruppelen of steenkousen als zelfstandig handelen écht niet mogelijk is. “Daardoor is het aantal zorgaanvragen voor oogdruppelen met 88 procent gedaald”, vertelt Mijzo-bestuurder Mireille de Wee. “Omgerekend bespaart de regio 127.680 uur per jaar. “Daarmee spelen we 75 fte vrij voor andere werkzaamheden.”
De nieuwe steunkous‑aanpak laat vergelijkbare resultaten zien. In de regio Midden- en West-Brabant ontvangen 6.000 cliënten hulp bij steunkousen aantrekken, wat neerkomt op 225 fte. Na anderhalf jaar is het aantal vragen met 80 procent (N=185) gedaald. “De uiteindelijke drijfveer is dat mensen hun zelfstandigheid behouden. Ze hoeven niet meer op de wijkverpleging te wachten en kunnen hun dag zelf indelen.” Voor professionals betekent het minder fysieke belasting. De verwachting is dat de impact de komende tijd toeneemt. In februari worden de resultaten voor het verzorgend wassen gedeeld.
Aan- en uitkleden
Komend kwartaal werkt de regio een klantreis uit waarin cliënten zich zelfstandig leren aan‑ en uitkleden; een handeling waar in combinatie met wassen landelijk 3.050 fte en 210 miljoen euro mee gemoeid is. De ambitie blijft twee sprints per jaar.
De sprintmethode wordt inmiddels overgenomen in onder meer Utrecht, Rotterdam, Waardenland, Noordoost‑Brabant, Hoeksche Waard en Zuid‑Holland Noord. De Wee en Klaren hopen dat meer regio’s volgen.
