BLOG

Een leven lang leren

Een leven lang leren

Dit jaar is door de minister benoemd als het jaar van de transparantie. Over transparantie is de laatste maanden zoveel gezegd en geschreven dat het tijdens sommige bijeenkomsten zelfs verboden werd om het woord te noemen.

Feit is dat er veel geïnvesteerd wordt in het transparant maken van zorg: indicatoren, registraties, alles het liefst op uitkomst. De NVZ leverde hier in 2014 een belangrijke bijdrage aan met de kwaliteitsvensters die door alle ziekenhuizen werden gevuld. Ook de academische ziekenhuizen staan op het punt de vensters op hun websites te publiceren en voor het komend jaar staan de vensters voor categorale instellingen zoals revalidatiecentra op de agenda.

Bekende ziekenhuis

Baseren patiënten hun keuze voor het ziekenhuis eigenlijk wel op deze indicatoren? Onlangs publiceerde NIVEL een onderzoek waaruit bleek dat patiënten helemaal niet zo geïnteresseerd zijn in het uitzoeken van de beste zorginstelling: zij vertrouwen op het bekende ziekenhuis in de buurt. En daarmee ligt een belangrijke vraag op tafel: voor wie is het belangrijk om verder te investeren in transparantie en wat willen we zichtbaar maken?

Leerproces

Wat mij betreft, is het meten van de kwaliteit van zorg en het bespreken van de uitkomsten belangrijk als continu leerproces. Met als beste indicator voor kwaliteit: “Wordt er geleerd in deze instelling? Is hier een veilig klimaat? Kan je elkaar aanspreken op gedrag en handelen, ongeacht de functie die je hebt, waarbij het belang van de patiënt voorop staat?”

Dit is waarom de factor ‘medewerkerstevredenheid’ uit ons Kwaliteitsvenster zo belangrijk is. Het gaat hier niet om de vraag of medewerkers hun kerstpakket wel waarderen, maar om de vraag of er prettig wordt samengewerkt, of er serieuze feedback wordt gegeven en of er een veilig leerklimaat is.

Uitdagend

Dit is gemakkelijk gezegd, maar heel uitdagend om te doen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat veel ziekenhuizen die bezig zijn met het project Kwaliteitsimpuls deze elementen benoemen in het strategisch opleidingsplan.

Patiënten hebben steeds meer en steeds complexere aandoeningen. En dit heeft effect op de rol van de zorgverleners, verpleegkundigen in het bijzonder. In het Amphia Ziekenhuis waren er laatst mooie voorbeelden te bewonderen van leerprojecten voor verpleegkundigen. Dit ziekenhuis is bezig de min of meer homogene groep verpleegkundigen op verschillende niveaus in te delen, om zo de patiënten nog beter te kunnen behandelen. Naast aanvullende scholing en verdere professionalisering, is een herziening van de taken en bevoegdheden een manier om de veranderende zorgvraag het hoofd te bieden. De grote vraag in dit project is: wat past er bij welk kwalificatieniveau?

Stuurmanskunst

Dit vereist stuurmanskunst en goed management, waarbij het belangrijk is te bespreken met de verpleegkundigen waarom voor deze route gekozen is. Want er zullen moeilijke vragen naar boven komen. Ik noem er een paar: Sommige verpleegkundigen met een mbo-achtergrond hebben zich in de loop van de jaren opgewerkt naar het hbo-niveau. Hoe worden zij ingedeeld? En hoe gaan we om met de hbo'er die onvoldoende gelegenheid heeft gehad voor bijscholing? Hoe geven we het concept van een leven lang leren handen en voeten?

Goed teken

Ik wil graag alle ziekenhuizen die in soortgelijke trajecten zitten, die investeren in de verpleegkundigen, heel veel succes wensen. Want uiteindelijk wordt de kwaliteit van de zorg bepaald door de kwaliteit van de medewerkers. Het draait om hun kennis en expertise op medisch inhoudelijk vlak, om hun communicatieve vaardigheden en zeker ook om hun gevoel van veiligheid en de mogelijkheid om zich te kunnen uitspreken.

Scoort een ziekenhuis hoog op medewerkerstevredenheid? Dan is dat een goed teken en zeer relevant voor de kwaliteit van een ziekenhuis. 2015 is het jaar van, ik zeg het nog één keer, transparantie. Maar wat mij betreft is het ook het jaar van het leren. Maar dat stopt natuurlijk niet na een jaar. Laten we inzetten op een leven lang leren.

Margot van der Starre
Directeur NVZ

 

 

 

 

4 Reacties

om een reactie achter te laten

Mauk van Heemstra ZorgSteedsBeter

29 januari 2015

Uit mijn hart gegrepen Margot! Dat leren in het bijzonder!

Ik wil hier nog een puntje extra bij drukken. Permanent leren kan elke dag in hele kleine zaken door elke medewerker. Elke lering dient dan te leiden tot een aangepaste afspraak van een reeds bestaande (nee ik bedoel geen nieuwe stapels papieren dossiers, waarop een ander dan gaat controleren!).
Zo niet, dan is de leerinspanning voor niets geweest.
Zo wel: dan verbetert de hele organisatie permanent in een snelheid en met een effect waar je van gaat stuiteren.

Ga maar na: elke medewerker met een minstens maandelijks geïmplementeerd verbetervoorstel...... reken maar uit op jaarbasis. En vergelijk dat met het aantal verbetervoorstellen dat ook werkelijk geïmplementeerd wordt nu.

Als alle medewerkers hiertoe veilig uitgenodigd door leiding om hier permanent mee bezig zijn, is werk zelfs vervullend op de onderdelen waar je aanvankelijk allergieën op kunt hebben.

Zal ik dat woord transparantie niet meer noemen wat je krijgt als iedereen die afspraken te zien krijgt waarom je organisatie blijvend steeds beter wordt.

Harry Pijl

29 januari 2015

Volkomen mee eens Margo.

Gelet op het Nivel onderzoek zie ik hier dan zeker nog een rol voor de NVZ weggelegd; het reduceren van de enorme externe drang om kwaliteitsindicatoren van zorginstellingen te verkrijgen. Het lijkt er sterk op dat de verschillende partijen (overheid, verzekeraars, beroepsverenigingen) geen consensus kunnen bereiken over de als maar groeiende uitvraag.
LBZ, DHD, DICA, SONCOS, IKNL, IGZ, etc. een kleine greep uit de (semi)verplichte aanleveringen die ziekenhuizen dienen aan te leveren. Zoals meerdere instellingen (Nictiz, AMC (EVA), UMCM, ea) is het UMC Utrecht bezig met een inventarisatie op dit vlak. Op dit moment staat de teller op ruim meer dan 100 aanleveringen en dit is dan nog zonder de registraties die in het kader van wetenschappelijk onderzoek aangeleverd moeten worden. Ik maak mij sterk dat het overgrote merendeel van deze gegevens niet of nauwelijks gebruikt wordt om de kwaliteit van zorg daadwerkelijk te verbeteren. Een harmonisatie en herijking is hier meer dan gewenst en de NVZ zou samen met de NFU deze handschoen op moeten pakken. Het Zorginstituut lijkt hiervoor het juiste gremia en daar worden inderdaad stappen in de juiste richting gezet. Echter, dit heeft vooralsnog niet geleid tot een reductie. In hoeverre deze aanleveringen wel direct leiden tot verbetering van de zorg is mij op dit moment niet duidelijk. Meten is weten, maar ik zou liever zeggen, meet wat er toe doet en doe er ook echt wat mee. Daar heeft zowel de patiënt als de dokter daadwerkelijk iets aan
Gr. Harry Pijl

Frank Conijn

3 februari 2015

De medewerkerstevredenheid heeft ontegenzeggelijk een significante invloed op de kwaliteit van zorg. In sommige sectoren zelfs een wezenlijke.

Maar de factor medewerkerstevredenheid komt al naar voren in (de meting van) waar het in de zorg primair om gaat -- ziektelastverloop en patiënttevredenheid. Voert men dan de medewerkerstevredenheid ook als separaat item op, dan ontstaat een geïnflateerd beeld.

En des te meer separate items, des te moeilijker het wordt voor de patiënten om de kwaliteit af te kunnen lezen. Verder maakt de NVZ het zichzelf -- vooral haar leden -- onnodig moeilijk, door een aantal zelfregulerende structuur- en procesindicatoren toch op te nemen in het Kwaliteitsvenster. En de allerbelangrijkste indicator, het ziektelastverloop, ontbreekt.....

Voor het hele verhaal en een vensteralternatief dat de bovengenoemde structureel en duurzaam oplost, zie https://gezondezorg.org/blog-kwaliteitsvenster.

Frank Conijn

4 februari 2015

In de tweede alinea had moeten staan: "komt al tot uiting in". En in de laatste alinea ontbreekt het woordje "problemen".

Top