Het verkennend gesprek is een gesprek zonder wachtlijst voor mensen met psychische klachten en problemen op andere levensdomeinen. Niet de diagnose staat centraal, maar de vraag wat iemand nodig heeft om weer verder te kunnen. Het gesprek wordt door professionals uit de ggz en het sociaal domein gevoerd.
Tussenfase
In de meeste mentale gezondheidsnetwerken verkeert de implementatie van het verkennend gesprek nog in een tussenfase. De aanpak is wel gestart, maar nog niet volledig uitgerold. Van de 37 netwerken hebben slechts twee het verkennend gesprek volledig ingevoerd en heeft één netwerk de werkwijze structureel geborgd. Vijf netwerken draaien nog een pilot en negentien hebben de aanpak deels geïmplementeerd.
De implementatiemonitor toont verder dat de instroom naar het verkennend gesprek beter kan. Van januari tot en met april dit jaar werden door de 37 mentale gezondheidsnetwerken samen 1695 verkennende gesprekken geregistreerd. De spreiding is groot: tien netwerken zaten nog in de voorbereidingsfase en hadden nog geen enkel gesprek gevoerd, terwijl het netwerk met het hoogste aantal gesprekken er 351 registreerde.
Langere aanloopperiode
De instroom via huisartsen blijft volgens verschillende netwerken achter bij de verwachtingen. Tegelijkertijd kost de invoering van het verkennend gesprek meer tijd dan gepland. Huisartsen moeten vertrouwd raken met de werkwijze en de meerwaarde ervan, terwijl ook de benodigde systemen en verwijsroutes nog moeten worden ingericht.
Meerdere netwerken signaleren dat hun KPI-doelstelling voor 2026 onder druk staat door de trage instroom. “Dit kan leiden tot financieel verlies bij uitvoerende organisaties die capaciteit hebben vrijgemaakt maar onvoldoende declarabele inzet kunnen realiseren. Netwerken vrezen dat transformatiemiddelen worden ingehouden”, aldus de monitor.
Sleutelrol
De Landelijke Huisartsenvereniging (LHV) roept huisartsen op tot bewustzijn van het bestaan van het mentale gezondheidsnetwerk en de mogelijkheid van het verkennend gesprek. “Juist bij het verkennend gesprek zijn huisartsen een cruciale schakel: dit komt pas op gang na verwijzing door de huisarts”, aldus de huisartsenvereniging.
De LHV roept haar leden op om het verkennend gesprek een kans te geven, ervaring op te doen met de werkwijze en actief gebruik te maken van de beschikbare functies in het netwerk. “Alleen door gezamenlijk op te trekken kunnen korte lijnen ontstaan en kan de samenwerking tussen huisartsenzorg, ggz en sociaal domein worden versterkt.”
