HRM

Een beroep heb je, een functie krijg je

Er komt geen einde aan de berichtgeving over de verpleegkunde en werkomstandigheden. Werkdruk stijgt; één verzorgende op 60 bewoners tijdens de nachtdienst; wijkverpleging heeft cliëntenstops. Dat lezende is het opmerkelijk dat in het regeerakkoord onvoldoende aandacht is voor de arbeidsmarkt van verpleegkundigen.

Verpleegkundige: wat een mooi beroep! Verpleegkundigen maken rond de 80 procent van het gekwalificeerde personeelsbestand uit in de zorg en vertegenwoordigen een invloedrijke kracht voor het tot stand brengen van kwalitatief hoogwaardige gezondheidszorg. Hun bijdrage bestrijkt het hele spectrum. Verpleegkundigen vormen volgens de WHO de ruggengraat van de gezondheidszorg. Maar hoe houden we die ruggengraat in de goede positie?

Mbo- en hbo-verpleegkundigen

Momenteel zijn er belangrijke ontwikkelingen gaande om de wet BIG aan te passen inzake het onderscheid tussen mbo- en hbo-verpleegkundige. Of dit bijdraagt aan duidelijkheid voor patiënten en de aantrekkelijkheid van het beroep vergroot is zeer te betwijfelen.

Het denken wordt teveel bepaald door het verleden en het heden. Ik mis een visie met durf en lef die echt werkt aan de toekomst die elke dag al duidelijk wordt. Complexe vragen van patiënten met minder verpleegkundigen. Meer met minder is de opdracht. Dat vraagt om onconventionele oplossingen in het beroepenhuis.

De voorstellen van de Stuurgroep 'Toekomstbestendige beroepen in de verpleging en verzorging' - die zich hiermee heeft bezig gehouden onder leiding van Doekle Terpstra - zijn aan de minister aangeboden met daarbij de opmerking: er is drukte in het verpleegkundig domein, oftewel de verschillende beroepen zitten dicht op elkaar. Daar verandert dus weinig.

Het geschetste profiel van de verzorgende IG zit dicht bij mbo- verpleegkundige en dat van de mbo-verpleegkundige zit dicht bij de hbo-verpleegkundige. Tevens lijken de voorstellen niet zo eenvoudig te verankeren in de wet BIG omdat ze onvoldoende onderscheid definiëren.

Titel en identiteit

Maar buiten de inhoud is er ook een beroepstitel voorgesteld die de verkeerde beroepsidentiteit suggereert. Hoe kunnen we in tijden van schaarste pleiten om het hart uit het beroep van de hbo- verpleegkundige te halen door haar 'regieverpleegkundige' te gaan noemen? Onmiskenbaar bedacht achter bureaus om een politiek vraagstuk semantisch op te lossen.

Het hart van het beroep is de rol van zorgverlener.  Dat vinden verpleegkundigen aantrekkelijk aan het verpleegkundig beroep, ook op hbo-niveau. Beroepsidentiteit is zeer belangrijk voor jongeren bij hun beroepskeuze.

Er is te weinig bewustzijn van de consequentie om de hbo-er regieverpleegkundige te noemen in de wet BIG. Stel je voor je gaat hbo-verpleegkunde studeren aan een hogeschool en je komt als 21-jarige van de hogeschool af met je diploma bachelor of Nursing. Dan word je in het BIG register ingeschreven als regieverpleegkundige. Dat is jouw beroep. Hoe voelt dat?

Vraag op een verjaardagsfeestje: Wat is jouw beroep? Ik ben regieverpleegkundige. Begrijpen je familieleden en anderen dat? Ook later, als ervaren verpleegkundige, is het duidelijk kunnen maken wat je doet, weet en betekent van groot belang voor je beroepsidentiteit. Vakmanschap, autonomie en beroepsidentiteit zijn drijfveren om het vak vol te kunnen houden en te blijven beoefenen. Beroepsidentiteit is verbonden met beroepstrots en beroepsontwikkeling.

Toekomstbestendig

Daarom, maak dat onderscheid mbo-hbo voor verpleegkundigen in de wet BIG. Maar als je het doet, doe het dan duurzaam en toekomstbestendig. Kijk daarbij ook vanuit het perspectief van patiënten en de aantrekkelijkheid van het beroep. Onderscheid beroep en functie. Overweeg voor mbo: verpleegkundige en voor hbo: verpleegkundige BN (Bachelor of Nursing). Een simpel alternatief is verpleegkundige-mbo en verpleegkundige-hbo. Bedenk ook dat internationaal de 'regieverpleegkundige' niet herkenbaar is. Verpleegkundige BN wel.

Johan Lambregts

Bureau Lambregts, advies en ontwikkling in gezondheidszorg

Johan Lambregts_311

4 Reacties

om een reactie achter te laten

Peter Koopman

26 oktober 2017

Een en ander is voortschrijdend inzicht dat opgeroepen werd door het eindrapport van de stuurgroep Terpstra 2015. In deze groep hadden ook eminente leden zitting, die zich thans mogelijk nog gebonden voelen aan het advies dat in februari 2016 aan VWS werd aangeboden. Intussen zijn andere belangrijke zaken dit ministerie en “de politiek” succesvol gepasseerd. Het is goed dat er wat tijd genomen wordt om dit gevoelig onderwerp te laten rijpen. Misschien is het verstandig om een door eenieder gewenst onderscheid tussen bestaande titelhouders ( de grote meerderheid van de 202000 verpleegkundigen ), startende hbo-verpleegkundigen en mbo-verpleegkundigen eerst in de praktijk te laten uitkristalliseren. Als we beginnen om de alumni van de HBOV te verzoeken on voortaan achter hun wettelijke beroepstitel “ verpleegkundige” de letters “BN” te plaatsen. Dan kan over een jaar of drie getoetst worden of er nog steeds behoefte bestaat aan een wijziging van de wet BIG in deze. Intussen krijgen sociale partners de tijd om voornoemd niveauonderscheid marktconform en volwaardig passend op de beroepstitel in lokale functie-namen te verwerken. Het is nu reeds duidelijk dat in de GGZ de functienaam “regieverpleegkundige” niet zal worden ingevoerd. Ook de functienaam “wijkverpleegkundige” ( BN ) zal niet veranderd worden enz. Voortschrijdend inzicht doet zich vaak voor en modern bestuur accepteert dit. Wijsheid gewenst.

Berno van Meijel

26 oktober 2017

Een helder betoog! Inderdaad, de benaming regieverpleegkundige raakt niet de kern van het beroep van verpleegkundige. Het verwijst naar een deelaspect van het verplegen. En voor de GGZ-sector ontstaat er nog extra verwarring vanwege de functie van 'regiebehandelaar' die daar is geïntroduceerd.
Een benaming mag m.i. niet een deelaspect van beroepsbeoefening accentueren, dit creëert inderdaad verwarring. De benaming 'verpleegkundige' is voor mens en samenleving goed herkenbaar en verpleegkundigen zullen deze titel met trots dragen. Een duidelijke toevoeging van het niveau is wel van grote waarde. Verpleegkundige (voor MBO) en verpleegkundige BN (voor HBO) is helder en herkenbaar. Op naar de toekomst!

Catharina Walma

26 oktober 2017

Waardevol geschreven stuk Johan! Inderdaad met wat lef, maar ook met meer out of the box denken: Op naar werkelijk uit elkaar te houden beroepen én titels!…. maar of dat met ‘verpleegkundige’ in beide titels ook echt gaat lukken vraag ik me af, misschien als (een zoveelste) tussenstap, want duurzaam is het mijns inziens niet...

Annemarie de Vos

28 oktober 2017

Het is inderdaad de vraag of deze benaming bijdraagt aan duidelijkheid voor patiënten. Om inzicht te verkrijgen in de visie en ervaring van patiënten, hebben wij afgelopen week een focusgroepbijeenkomst gehouden met leden van het Amphia Cliëntenpanel. Focus van de bijeenkomst was de kwaliteit van huidige verpleegkundige zorg en de functiedifferentiatie mbo-hbo als antwoord op de steeds complexer wordende zorg. Mijns inziens moet de visie van patiënten aantoonbaar meegenomen worden in deze ontwikkelingen.

Top