Dit blijkt uit de Landelijke Monitor Wmo van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS), op basis van cijfers uit de Gemeentelijke Monitor Sociaal Domein.
Vooral hulpmiddelen en diensten
De meeste mensen in de Wmo maken gebruik van maatwerkvoorzieningen uit de categorie hulpmiddelen en diensten. Hieronder vallen onder andere woonvoorzieningen, vervoervoorzieningen, rolstoelen en andere hulpmiddelen. In 2024 gebruikten 795.000 mensen deze voorziening, in 2017 waren dit er nog 690.000. Dit is 15 procent meer.
Huishoudelijke hulp stijgt
Het aantal mensen dat gebruikmaakt van hulp bij het huishouden, neemt het sterkst toe: van 394.000 in 2017 naar 556.000 in 2024. Dit is 41 procent meer. Vooral in 2019 en 2020 liep de vraag naar hulp bij het huishouden snel op. Die groei hangt onder meer samen met het Wmo-abonnementstarief dat in 2019 werd ingevoerd. Die wordt waarschijnlijk weer afgeschaft per 2027.
Vooral 75-plussers
In 2024 maakten 212.000 mensen van 75 tot 85 jaar gebruik van hulp bij het huishouden. Dat is 60 procent meer dan in 2017. Dit komt deels door vergrijzing: in 2024 waren er meer ouderen dan in 2017. Maar ook als hier rekening mee wordt gehouden, krijgen meer ouderen hulp bij het huishouden. In 2017 had 14 procent van alle 75- tot 85-jarigen hulp bij het huishouden, in 2024 was dat 16 procent.
Ook onder 85-plussers neemt het toe. In 2024 maakten 125.000 85-plussers gebruik van hulp bij het huishouden. Dat is 24 procent meer dan in 2017. In 2017 maakte 28 procent van alle 85-plussers gebruik van hulp bij het huishouden, in 2024 was dat 30 procent.
Gemiddelde kosten per cliënt stijgen
Gemeenten geven steeds meer uit aan Wmo-maatwerkvoorzieningen. In 2024 bereikten de uitgaven een nieuwe piek van 6 miljard euro, 32 procent meer dan in 2017. Vooral de uitgaven aan hulp bij het huishouden zijn in de afgelopen jaren toegenomen. De uitgaven stijgen niet alleen omdat er meer cliënten zijn. Ook de gemiddelde kosten per cliënt stijgen. Dit kan onder andere komen door zwaardere zorgvraag van cliënten en hogere tarieven.
De gigantische stijging van de huishoudelijke verzorging was te voorzien. Het is onbegrijpelijk, dat het toenmalige kabinet voor het abbonementstarief heeft gekozen. Hiermee werd de deur wagenwijd open gezet. Mensen die gemakkelijk huishoudelijke hulp zelf kunnen betalen maken massaal gebruik van deze regeling. Een politieke misser pur sang. Nu ligt er zo’n gigantische druk op het systeem, dat door personeelsgebrek dat niet aan de vraag voldaan kan worden. Er is ook een stijging zichtbaar met name bij mensen met de hogere inkomens, terwijl de lagere inkomens de vraag relatief stabiel blijft. De sterkste schouders dragen de lasten, dat is ons solidariteitsprincipe in Nederland. Dat koester ik persoonlijk. Dus door de huishoudelijke verzorging inkomensafhankelijk te maken, zal leiden tot een afname van deze zorg. Mensen worden dan creatief en het stimuleert de mantelzorg. Willen we zorg betaalbaar houden dan zullen keuzes moeten maken.