Met de Horizonscan Geneesmiddelen geeft Zorginstituut Nederland een overzicht van nieuwe medicijnen die de komende twee jaar op de Europese markt verwacht worden. 360 nieuwe medicijnen zijn in verschillende fases van goedkeuring bij het Europese Medicijn Agentschap (EMA). Daarnaast wordt er voor 305 bestaande medicijnen gewerkt aan uitbreidingen zodat ze aan meer patiëntengroepen gegeven kunnen worden.
Vaker in China getest
Het valt het Zorginstituut Nederland op dat de effectiviteit en veiligheid van nieuwe medicijnen steeds vaker worden onderzocht in China. Tien jaar geleden werd 6,7 procent van deze onderzoeken in China uitgevoerd. Nu is dat 16,2 procent.
Dit kan gevolgen hebben voor de toelating in Europa. De fysiologie van Chinese proefpersonen kan verschillen van Europese fysiologie. Hierdoor kan een medicijn een ander effect hebben op patiënten uit Europa dan op patiënten in China. Ook zijn er verschillen tussen de Chinese gezondheidszorg en de Nederlandse gezondheidszorg. Patiënten in China krijgen vaak andere standaardzorg. De effectiviteit van nieuwe medicijnen wordt in China gemeten ten opzichte van andere medicijnen dan de in Nederland gebruikelijke behandeling. “Hierdoor kan het lastiger zijn om Chinese resultaten direct te vergelijken met de Nederlandse situatie. Over het algemeen geeft onderzoek in de doelpopulatie meer zekerheid over de effecten voor die groep patiënten”, zegt een woordvoerder van het Zorginstituut Nederland. Het Zorginstituut gaat deze ontwikkeling goed volgen.
Medicijnen voor gevorderde longkanker
Uit de Horizonscan blijkt ook dat er een groot aantal nieuwe medicijnen in ontwikkeling zijn voor longkanker. Momenteel werken farmaceuten aan dertig nieuwe medicijnen voor deze ziekte. Ook onderzoeken zij of dertig bestaande medicijnen geschikt zijn voor meer groepen longkankerpatiënten. Vooral mensen met gevorderde (stadium 3) en uitgezaaide longkanker (stadium 4) hebben hier in de toekomst mogelijk baat bij.
Longkanker is een van de meest dodelijke vormen van kanker en komt veel voor. In Nederland krijgen elk jaar ruim 14,5 duizend mensen de diagnose longkanker. Ongeveer zeventig procent van de patiënten heeft stadium 3 of 4.
Voorkomende ziektes
Voor een aantal ziektes waaraan veel mensen lijden, zijn nieuwe medicijnen in ontwikkeling. Bijvoorbeeld voor migraine, glaucoom, alzheimer, depressie en epilepsie, voor hartfalen, een te hoog cholesterol, een te hoge bloeddruk en hartaanvallen. In totaal gaat het om honderdduizenden mensen die mogelijk in aanmerking komen voor deze nieuwe medicijnen.
Daarnaast wordt onderzocht of bepaalde astmamedicijnen ook ingezet kunnen worden voor dertig tot veertig procent van alle patiënten met de longaandoening COPD. In Nederland hebben ongeveer 550 duizend mensen COPD.
Europa en Nederland
360 nieuwe medicijnen en 305 bredere toepassing van bestaande medicijnen is niet buiten gewoon veel nieuwe medicijnen. Dit aantal is vergelijkbaar met de vorige Horizonscan.
Tijdens de verkiezingscampagne was het toelaten van nieuwe medicijnen in het basispakket een discussiepunt. In het formatiedocument benadrukken D66 en CDA dat ze kritisch willen kijken naar de effectiviteit van nieuwe zorg en medicatie voordat deze toegevoegd worden aan het basispakket. Nieuwe, innovatieve medicijnen zijn meestal vrij duur.
Of de medicijnen uit de Horizonscan ook allemaal in het basispakket komen en tegen welke prijs, daarover is nog niks te zeggen, stelt het Zorginstituut. Het kan zijn dat deze medicijnen het EMA-proces niet volbrengen. En als ze wel in Europa worden toegelaten, moet het Zorginstituut Nederland nog beoordelen of de medicijnen voldoen aan de Nederlandse regels en eisen en tegen welke prijs maatschappelijk verantwoord is voor het betreffende medicijn.
