BLOG

Kwaliteitsindicatoren leiden niet tot transparantie

Kwaliteitsindicatoren leiden niet tot transparantie

Verzekeraars willen stoppen met aanneemsommen. Na een jaar is de lol er alweer vanaf. Toch is dat gek, want het afgelopen jaar is de groei van de zorgkosten vrij spectaculair afgestopt. En daar waren de aanneemsommen juist voor van stal gehaald.

Wij waren erg tegen een aanneemsom. Zouden er meer patiënten komen dan aangenomen, dan moesten wij die toch behandelen en de kosten uit eigen middelen betalen. Dat was toen de zorgvraag maar door leek te stijgen bepaald geen wenkend perspectief. De verzekeraar was zo echter wel verzekerd van een vaste schadelast. Eigenlijk werd het ziekenhuis daardoor meer een verzekeraar.

De zorgvraag is overigens zeer waarschijnlijk voor een deel gestopt door het hogere eigen risico. Dat is wel dubbel feest. De schadelast is lager dan verwacht door een lagere zorgvraag en daarvan hoeft door het hogere eigen risico ook minder uitbetaald te worden. Toch is het niet alleen maar feest in verzekeringsland. Je wilt om je rol als zorginkoper serieus te kunnen nemen toch ook graag weten wat voor kwaliteit je inkoopt en wat de kosten ongeveer zijn.

Indicatoren voor keurmerk

In haar inaugurele rede zei een lid van onze raad van toezicht recent dat de kwaliteit van de zorg nog niet echt transparant was. Ze constateerde dat er wel meer dan 2000 indicatoren zijn die aan zeker 80 instituten moeten worden aangeleverd. Wij kregen daags daarna van een verzekeraar een brief die stelde dat we niet in aanmerking kwamen voor hun kwaliteitskeurmerk voor darmkanker. Ik boos. Meteen naar die verzekeraar laten bellen. Want volgens mij doen we het juist wel heel goed. Antwoord van de verzekeraar; we kunnen met de onze gegevens niet bepalen wie er goed is. Je zal maar 85 zijn en darmkanker hebben. Waar moet je heen? Wie kun je het vragen? Voor wie nog niet overtuigd is; de Algemene Rekenkamer is ook al niet onder de indruk van al die indicatoren. Het heeft veel geld gekost en de kwaliteit van de zorg is nog steeds niet transparant.

Te complex en ondoorzichtig

Dan de kosten van de zorg. Je moet toch ergens op inkopen. Wij hebben over geheel 2012 op geen enkel moment geweten wat onze inkomsten waren. We hebben uit armoede gestuurd op, jawel daar zijn ze weer; de FB parameters! Later in het jaar hebben we dat systeem geijkt met onze parkeerinkomsten als maat voor het aantal patiënten dat ons ziekenhuis bezocht. Een week geleden, na het opstellen van de jaarrekening, konden we voor het eerst zien hoeveel we in 2012 verdiend hebben. Het huidige financieringssysteem is zo complex en ondoorzichtig gemaakt, dat er nu wekelijks overleg is tussen de koepels en accountants over hoe de boekhoudregels het best geïnterpreteerd kunnen worden om toch nog een redelijk resultaat te laten zien. Of dat het echte resultaat is zullen we nooit weten. Wie goedkoop is of duur, is al lang niet meer te bepalen.

Intransparantie

Samengevat heeft het huidige systeem er na jaren van ontwikkeling voor gezorgd dat de kwaliteit en de kosten van de zorg volledig intransparant zijn geworden. En de patiënt? Die is met een verhoogd eigen risico ook nog eens veel duurder uit. Het lijkt een slechte 1 aprilgrap, maar dat is het helaas niet. Om deze blog toch nog een beetje leuk te laten eindigen had ik overigens wel een leuke 1 aprilgrap bedacht.  Hij luidt: “De minister is voornemens om op verzoek van de Tweede Kamer per direct een wet aan te nemen die alle ziekenhuizen verplicht om voor al hun kwaliteitsindicatoren vanaf 2014 beter dan gemiddeld te scoren.”

Ik ben alleen zo bang dat niemand hem zal begrijpen.

Jaap van den Heuvel

6 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

22 april 2013

Jaap van den Heuvel heeft helaas gelijk dat de huidige indicatoren weinig zeggen. Wat hij vergeet te vermelden is dat de ziekenhuizen vertegenwoordigd door de NVZ en NFU tal van goede uitkomstindicatoren hebben geweigerd.

Als ziekenhuisbestuurder nu klagen over de kwaliteit van de indicatoren geeft geen pas.

DGo

22 april 2013

Daar zijn de ziekenhuizen dan wel een flink tijdje mee bezig, Jaap :) ofwel, dat veroorzaakt flink overspanne medisch specialisten en management.

Voordeel is dat je hiervoor nooit meer zorgverzekeraars over de vloer krijgt.

noordhof

22 april 2013

Er is een mooie uitspraak: 'als alles transparant is, zie je niets meer'. Als je alles inzichtelijk en voorspelbaar wil hebben in een zorgorganisatie dan spreek je in organisatietermen over de volmaakte bureaucratie. Helaas is een dergelijk systeem er alleen maar op gericht om zichzelf in stand te houden en biedt het geen enkele garantie voor kwaliteit van zorg.

Fogelberg

23 april 2013

Nog een 1 april grap: wat vind je van mijn kwaliteit van medische zorg: het sterftecijfer onder mijn patienten is 100%.

Nee, het is geen grap, het is echt waar, ik ben arts in de palliatieve zorg!!

Koole

23 april 2013

Jammer dat het pas opgerichte Kwaliteitsinstituut niet driftiger aan een integratie van die 2.000 indicatoren en rapportage aan 80 instituten werkt. Daar ligt wel een mogelijke oplossing mensen! Laat het Kwaliteitsinstituut een generale kwaliteits- en veiligheidsnorm voor het ziekenhuis ontwikkelen incl. een praktische werkwijze rond (zorg)procesmanagement en indicatoren op bijv. de top 30 belangrijkste zorgprocessen. Concentreer op het grootste aantallen patienten en de grootste risico's! Laat andere partijen, zoals daar zijn de verzekeraars, ZiZo en IGZ, hierin een bijdrage leveren. Dat kan en moet een mooie - vooral praktische - 'magic mix' worden van ISO, NEN, HKZ, JCI en NIAZ... Vergeet rond die indicatoren de criteria niet en een jaarlijkse benchmark!

Frank Conijn - www.gezondezorg.org

23 april 2013

Ik wist niet dat er zó veel kwaliteitsindicatoren waren (2000!), maar dat ze niet accuraat en/of niet werkbaar zijn, dat was me al wel duidelijk. En wat belangrijker is: dat was ook de Tweede Kamer en het kabinet al duidelijk.

Eind 2011 is de motie-Smilde bijna unaniem aangenomen, die uitkomstfinanciering verordonneert per uiterlijk 2020. In zo'n financieringssysteem gaan de patient-reported outcome measures (PROMs) de hoofdrol vervullen, en zullen de huidige indirecte en afgeleide kwaliteitsindicatoren nog slechts een bijrol vervullen, als ze überhaupt nog een rol blijven vervullen.

Het kabinet verwelkomde de motie en heeft (onder andere?) naar aanleiding van die motie het Kwaliteitsinstituut opgezet. En met de ontwikkeling van de Universele Ziektelastschaal is de realisatie van uitkomstfinanciering naar mijn mening een stuk dichterbij gekomen. Zie http://www.gezondezorg.org/kwaliteitsassessment.

Top