Beeld: Kirsten Davis / peopleimages.com / stock.adobe.com
“Elke medisch specialist beschikt over voldoende kennis van data, digitale zorg en informatietechnologie”, staat als doel voor 2035 in de nieuwe Leidraad medische technologie die onlangs verscheen. Het uitgebreide document vervangt vier eerdere documenten die raken aan zorgtechnologie en innovatie. Digitale basiskennis is niet vrijblijvend, benadrukken de specialisten. Ze willen dat wetenschappelijke verenigingen de regie nemen en het onderwerp verankeren in (vervolg)opleidingen, richtlijnen en kwaliteitsbeleid. Ook zou digitale geletterdheid een voorwaarde moeten zijn voor (her)registratie, stelt de FMS.
AI vergt nieuwe competenties
De inzet van AI in de zorg vraagt om nieuwe competenties, staat in de leidraad. Zo moeten specialisten weten wat AI precies is, hoe AI‑toepassingen werken en welke beperkingen en risico’s er zijn op het gebied van onder meer bias en betrouwbaarheid. “In 2035 zijn deze AI‑competenties integraal onderdeel van de professionele standaard van elke medisch specialist”, valt te lezen.
Digitale inclusie
De specialisten hebben ook oog voor digitale inclusie. “Zonder aandacht voor begrijpelijke, toegankelijke en inclusieve technologie kan digitalisering ongelijkheid in toegang tot zorg vergroten”, staat in het document. Ze hameren op de noodzaak van digitale inclusie, waardoor zoveel mogelijk patiënten mee kunnen doen. Ook zien ze de noodzaak om “klassieke vormen van ondersteuning” overeind te houden voor patiënten die de digitale boot missen.
Afrekenen met overdaad aan pilots
“De komende tien jaar draait het om duurzaam implementeren en breed opschalen van bewezen oplossingen”, staat in de leidraad vermeld. De specialisten willen af van de losse pilots die de zorg al langere tijd overspoelen. “Innovaties worden expliciet geëvalueerd op klinische meerwaarde, kosteneffectiviteit en impact op werkprocessen”, schetsen de specialisten, die voor zichzelf een rol daarin zien weggelegd. Valt die evaluatie ongunstig uit, dan is het “een bewuste en legitieme keuze” om met een toepassing te stoppen.
Voorbereiden op uitval
Geheel in lijn met een recente oproep van expertisecentrum Z-CERT moeten zorgorganisaties volgens de specialisten zich voorbereiden op uitval van de digitale middelen. “Zorgorganisaties zijn steeds afhankelijker van digitale systemen”, staat in de leidraad. “Tegelijk weten we dat digitale systemen kunnen uitvallen of slachtoffer kunnen worden van cyberaanvallen.” Waar de specialist van de toekomst zich enerzijds moet bekwamen in digitale hulpmiddelen, is het anderzijds noodzakelijk om er niet helemaal van afhankelijk te worden. “Zorgprofessionals beschikken over niet-digitale vaardigheden en zijn bekend met noodprocedures voor situaties waarin systemen (tijdelijk) uitvallen.”
