BLOG

Incidentenpolitiek helpt toezicht niet verder

Incidentenpolitiek helpt toezicht niet verder

In verschillende hoedanigheden als toezichthouder, onderzoekers en governance adviseur houden wij ons dagelijks bezig met toezicht. Omdat we geïntrigeerd zijn door wat kwaliteit van toezicht maakt. Daarbij merken wij op dat de gemiddelde opinie en menig onderzoek gericht is op het aantonen van het gebrek aan kunde en kennis van toezichthouders.

Ze zijn te weinig kritisch, afhankelijk, bijziend, weten niet waar ze het over hebben, communiceren niet en niemand weet wat ze eigenlijk doen. Dat iemand het überhaupt nog wil doen! En toch... in de praktijk komen wij eigenlijk alleen maar betrokken mensen tegen van goede wil die een bijdrage willen leveren aan de organisatie en de maatschappij. Her en der beroept iemand zich op zijn (bestuurlijke) ervaring, stelt dat je hem niets meer hoeft te vertellen of is hij verdwaald in het aantal toezichtfuncties. Maar over het algemeen wil iedereen het goede doen.

De as van de misstanden

Wordt het dan onderhand niet eens tijd op te houden met het toezichthouder bashen? Zoals Loek Winter tijdens het Skipr Event opmerkte, is het gebruik de kwaliteit van het toezicht te meten langs de as van de misstanden. In de zorgsector gaat het volgens hem om 3 procent waar het zo misgaat als bij de Zonnehuizen, Stichting Gehandicaptenzorg Limburg en het Maasstad Ziekenhuis. Deze uitwassen als maatstaf nemen voor maatregelen ter verbetering van het toezicht doen het goed voor het oog van het publiek en politiek.

'One tool fits all’ bestaat niet

Het verder aanscherpen van governance codes en regelgeving gaat ons echter niet het toezicht brengen dat wij wensen. Organisaties zijn te verschillend in complexiteit en bevinden zich in verschillende ontwikkelingsfasen zodat er niet ‘one tool fits all’ bestaat. Wat codes en regelgeving wel doen is uitdrukking geven aan wat de maatschappij belangrijk vindt en het basisniveau van toezicht bepalen. Echter, toezichthouders zullen fouten blijven maken. Een ervaren toezichthouder realiseerde zich dat ook hij pas besefte dat hij informatie miste toen hij voor de eerste keer het rapport van een maatschapvisitatie ontving. Tot die tijd was het bij hem en collega-toezichthouders niet opgekomen dat de bestuurder deze tot die tijd niet ontving en zij dus ook niet. Meer nog dan het aanscherpen van de regels is het van belang dat toezichthouders op zoek gaan naar hun competentie om zich tot de cliënt, de patiënt en de inhoudelijke vraagstukken van de zorginstelling te verhouden.

Achterhaalde discussies

Bovenstaande is geen pleidooi dat het toezicht goed gaat en we er wel zijn. Het is wel een pleidooi op te houden achterhaalde discussies te blijven voeren over zaken als afstand en nabijheid. Het gaat er niet meer om elkaar op afstand te houden, maar hoe vanuit een gedeeld belang -de maatschappelijke taak van de organisatie- met gescheiden bevoegdheden en verantwoordelijkheden de organisatie te besturen en daar toezicht op te houden. Laten we eens beginnen vanuit dat besef te werken. Toezichthouden is namelijk niet zonder verantwoordelijkheid. Het niet signaleren van risico’s, nalaten kritische vragen te stellen en beslissingen te nemen heeft consequenties met impact op de levens van cliënten en patiënten. Het besef van die verantwoordelijkheid zou in elke vraag en overweging moeten doorklinken en leidend moeten zijn in het handelen van toezichthouders (en bestuurders).

Kim Putters en
Sharon van de Veerdonk

Sharon vd Veerdonk_416

23 Reacties

om een reactie achter te laten

Anoniem

19 december 2011

Als toezichthouder herken ik de goede wil en bedoelingen. Het wordt al weer iets minder als het gaat om de voorbereidingen van de vergaderingen. Meestal heeft iedereen wel iets ter voorbereiding gedaan, maar een poging om bijvoorbeeld de zwakke plekken van een begroting te zien wordt slechts door een enkeling gedaan.

Helemaal lastig wordt het wanneer we het over veiligheid of kwaliteit moeten hebben. In de praktijk verzint de bestuurder meestal een acute financiële zaak waardoor er geen tijd is voor kwaliteit. En de meeste RvT leiden weten net zoveel van kwaliteit van zorg als de bestuurder dus is iedereen blij als het onderwerp weer een jaar kan worden doorgeschoven.

Nee ook mijn RvT functioneert niet. En dat stellen wij iedere jaar tijdens onze bestuursdag weer gezamenlijk vast om onveranderd door te gaan.

Anoniem

19 december 2011

Een inhoudelijk en op de toekomst gerichte bijdrage, met dank. Terecht, het navelstaren naar wat er niet goed gaat (die 3% van Loek Winter) helpt niet in de ontwikkeling van goed intern toezicht in onze organisaties. Wat niet betekent dat uit wat misgaat of misging geen lessen zijn te leren.

Wat ik bijvoorbeeld mis in de discussies over kwaliteit van toezicht is, hoe een bestuurder zijn suboptimaal functionerende RvT kan helpen weer op spoor te komen, zonder zelf het loodje te leggen in de context van het ons kent ons netwerk. In een marktbedrijf trekken de shareholders hun conclusies; maar in de zorg? Heb in deze oncomfortabele bestuurspositie gezeten en met veel politieke stuurmanskunst overleefd. De betrokken toezichthouders van toen (allen ex-partijpolitici en ex-zorgbestuurders!) zijn nu toezichthouders van strategische organisaties in de zorg.
Kortom in het bestuur en toezicht van de gezondheidszorg meer werk maken van integriteit en diversiteit (vrouwen, allochtonen en andere 'minderheden'). Het resultaat van 25 jaar (gesubsidieerd) minderheden- en allochtonen-beleid in de zorg, zie ik nog niet terug in de toppen van de organisatiepiramides! Of moeten we nog 25 jaar wachten tot bestuur en toezicht in de Nederlandse gezondheidszorg een mannelijke autochtone hoogbejaarde is geworden?

Ik reageer anoniem, want wil niemand beschadigen en ook geen schade lijden door stilzwijgende uitsluiting (de meest kwalijke praktijk van het 'ons kent ons' netwerk).

Bybau

20 december 2011

Het lijkt mij een uitstekend pleidooi van Prof Putters. Als daarbij het vertrouwen in elkaar (Raad van Bestuur en Raad van Toezicht) nog wordt meegenomen waardoor eigen agenda's en wantrouwen wordt bestreden, dan zijn in ieder geval de voorwaarden daar om op een transparante wijze te communiceren en te verbeteren.

Kok

20 december 2011

Je zou kunnen beginnen met je af te vragen hoe het toch mogelijk is dat regelmatig blijkt dat de essentie van (iedere) governancecode niet in de bloedbaan en haarvaten van de bestuurder en toezichthouder zit. Consensus over de wijze van de besturing van een organisatie, redenerend vanuit haar eigen kernwaarden en afgezet tegen enig verantwoordingsscenario, zou voor RvT en RvC geen discussiepunt mogen zijn cq. geen verschil van inzicht mogen opleveren. Ik zie het stuk van Putters/Van de Veerdonk dan ook als een oproep aan zowel RvB en RvC-leden om die fundamentele betrokkenheid en interactie met elkaar door te akkeren, alvorens je tot het ambt aangetrokken te voelen.

HuibHezemans.nl quality projects, process quality

20 december 2011

Helemaal eens met Kok. Hoe moeilijk is het om een competentieprofiel van RvT-leden op te stellen en dit ook te toetsen bij gewenste toetreding.
Zolang (media-aandacht voor) incidenten het enige krachtige signaal zijn om zorgbestuurders en toezichthouders weer eens na te laten denken over hun rollen en verantwoordelijkheden, zal dit praktijk blijven. Lijkt mij dat het toezicht, onderzoek en advies van Putters en vdVeerdonk zich dus meer zou moeten richten op het (dis)functioneren van het 'old boys'-network dat ze blijkbaar niet willen 'schofferen'. Waarbij het niet om schofferen gaat, maar om reinigen.
Aan de hh. anonymi: misschien moet u eens op zoek gaan naar een klokkeluidersregeling voor zorgtoezichthouders. En anders de Kerstdagen gebruiken om u te beraden op uw positie. Fijne feestdagen.

Hans Hoogerheide

20 december 2011

Een manier om de informatievoorziening van de Raad van Toezicht te verbeteren is het aanstellen van een Intern Toezichthouder. Een functionaris met een directe lijn naar de Raad van Toezicht die rondkijkt in de organisatie, praat met managers, zorgverleners, clientenraden en ondernemingsraad, meeloopt met avond- en nachtdiensten. Een functionaris die de Raad van Toezicht kan vertellen in welke mate de organisatie haar visie en missie in de praktijk van alle dag weet waar te maken.

Anoniem

20 december 2011

@ HuibHezemans (van eerste anonymus). Inderdaad Kim wil duidelijk niemand schofferen maar om elkaar nu te feliciteren met goede wil gaat mij wat te ver. Zoals de Engelsen zeggen: "The road to hell is paved with good intentions."

Ook het reduceren van het probleem tot 3 procent (ook al laat Kim dat iemand anders zeggen die er waarschijnlijk minder zicht op heeft dan Kim zelf) is onterecht. Immers, de meeste RvT leden hebben onvoldoende kennis van een begroting of een jaarcijfers om hun taak te kunnen waarmaken. Om nog maar niet te praten over veiligheid en kwaliteit.

De zalvende woorden van Kim zijn misschien goed voor zijn carriere, de zorg zou baat hebben bij een beter toezicht. Daar werk ik aan en daar zal ik aan blijven werken.

HuibHezemans.nl quality projects, process quality

20 december 2011

@Hans Een intern toezichthouder heet ook wel een kwaliteitsfunctionaris, auditor of QA-functionaris, afhankelijk van welke methode/systeem/terminologie men kiest voor kwaliteitsborging. Want dat een RvT geen PDCA-werkwijze volgt is nog tot daar aan toe, maar de instellingen zullen toch wel controleren wat ze doen dat ze hebben aangeboden?
@Anonymus1: essentieel element in kwaliteitsmanagement is continue verbetering - als de RvT onveranderd door gaat zal dat toch opgemerkt worden =>certificaatje kwijt =>bonus-KPI niet gehaald=>geen zin meer in RvT ...?
Excuseer mijn provocerende reactie, maar met Brenninkmeijer zeg ik: handhaving van de essentie is de essentie.

HuibHezemans.nl quality projects, process quality

20 december 2011

@Hans Een intern toezichthouder heet ook wel een kwaliteitsfunctionaris, auditor of QA-functionaris, afhankelijk van welke methode/systeem/terminologie men kiest voor kwaliteitsborging. Want dat een RvT geen PDCA-werkwijze volgt is nog tot daar aan toe, maar de instellingen zullen toch wel controleren wat ze doen dat ze hebben aangeboden?
@Anonymus1: essentieel element in kwaliteitsmanagement is continue verbetering - als de RvT onveranderd door gaat zal dat toch opgemerkt worden =>certificaatje kwijt =>bonus-KPI niet gehaald=>geen zin meer in RvT ...?
Excuseer mijn provocerende reactie, maar met Brenninkmeijer zeg ik: handhaving van de essentie is de essentie.

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

20 december 2011

Tweede poging want Skipr pleegde weer censuur en verwijderde mijn commentaar dat ik gisteren als eerste plaatste:
Heer Putters U bent ongeloofwaardig. Uw commentaar riekt naar: "wir haben es nicht gewusst"......
Bijna twee jaar geleden op 10 februari 2010 overhandigde ondergetekende U tijdens het 10e European Health Forum te Clingendael het SIN-NL Zwartboek medische fouten en de slachtoffers foto beschikbaar op: http://sin-nl.org/index/fotos.
U weigerde vervolgens iedere vorm van concrete hulp voor de slachtoffers van medische fouten.
Op de website www.sin-nl.org zijn feiten en cijfers voor iedereen beschikbaar.
SIN-NL roept alle artsen, bestuurders en leden van Raden van Toezicht van ziekenhuizen op om per direct hun verantwoordelijkheid te nemen.

Schulte

20 december 2011

@ mevr Hankes. Nee Skipr heeft geen censuur gepleegd. Uw reactie is gewoon leesbaar onder het artikel van gisteren: http://www.skipr.nl/actueel/id9548-toezicht-niet-gebaat-bij-achterhaalde-discussies.html

Laat onverlet dat ik het op prijs zou stellen als u wat meer zelfcensuur zou betrachten. Ik steun de zaak waar u voor vecht volledig, maar uw eentonige negatieve gezeur begint mij een beetje de keel uit de hangen. Dat helpt uw zaak niet vooruit. En dat vind ik jammer.

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

20 december 2011

Skipr heeft deze reactie verwijderd.
Skipr stelt als voorwaarde aan reacties op deze website: u reageert op de inhoud van het betreffende bericht of blog.
Niet op andere onderwerpen of publicaties van derden. Aanvallen op personen, diskwalificaties en kwetsende reacties verwijderen we zonder overleg.
Hinderlijk achtervolgen van personen staan wij niet toe. Voor wie volhardt in het plaatsen van beschuldigingen, sluit Skipr de toegang tot de reactiemogelijkheid af.


Dit bericht is bewerkt door de beheerder op 21-12-2011 12:18.

Anoniem

20 december 2011

Skipr heeft deze reactie verwijderd.
Skipr stelt als voorwaarde aan reacties op deze website: u reageert op de inhoud van het betreffende bericht of blog.
Niet op andere onderwerpen of publicaties van derden. Aanvallen op personen, diskwalificaties en kwetsende reacties verwijderen we zonder overleg.
Hinderlijk achtervolgen van personen staan wij niet toe. Voor wie volhardt in het plaatsen van beschuldigingen, sluit Skipr de toegang tot de reactiemogelijkheid af.

Dit bericht is bewerkt door de beheerder op 21-12-2011 12:42.

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

20 december 2011

Skipr heeft deze reactie verwijderd.
Skipr stelt als voorwaarde aan reacties op deze website: u reageert op de inhoud van het betreffende bericht of blog.
Niet op andere onderwerpen of publicaties van derden. Aanvallen op personen, diskwalificaties en kwetsende reacties verwijderen we zonder overleg.
Hinderlijk achtervolgen van personen staan wij niet toe. Voor wie volhardt in het plaatsen van beschuldigingen, sluit Skipr de toegang tot de reactiemogelijkheid af.

Dit bericht is bewerkt door de beheerder op 21-12-2011 12:17.

Anoniem

20 december 2011

@ Sophie Hankes. Ik, en vrijwel alle actieve Skipr.nl gebruikers met mij, kennen uw verhaal. Het onrecht dat u (waarschijnlijk) is aangedaan is wellicht te groot om in een mensenleven te verwerken, maar u bereikt weinig door op deze wijze te blijven afgeven op mensen die zich net als u inzet voor betere zorg. Ik ervaar het niet als constructief.

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

20 december 2011

Skipr heeft deze reactie verwijderd.
Skipr stelt als voorwaarde aan reacties op deze website: u reageert op de inhoud van het betreffende bericht of blog.
Niet op andere onderwerpen of publicaties van derden. Aanvallen op personen, diskwalificaties en kwetsende reacties verwijderen we zonder overleg.
Hinderlijk achtervolgen van personen staan wij niet toe. Voor wie volhardt in het plaatsen van beschuldigingen, sluit Skipr de toegang tot de reactiemogelijkheid af.

Dit bericht is bewerkt door de beheerder op 21-12-2011 12:17.

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

20 december 2011

Skipr heeft deze reactie verwijderd.
Skipr stelt als voorwaarde aan reacties op deze website: u reageert op de inhoud van het betreffende bericht of blog.
Niet op andere onderwerpen of publicaties van derden. Aanvallen op personen, diskwalificaties en kwetsende reacties verwijderen we zonder overleg.
Hinderlijk achtervolgen van personen staan wij niet toe. Voor wie volhardt in het plaatsen van beschuldigingen, sluit Skipr de toegang tot de reactiemogelijkheid af.

Dit bericht is bewerkt door de beheerder op 21-12-2011 12:16.

Anoniem

21 december 2011

@mw.Hankes Zeer verdrietig en spijtig wat u is overkomen, spijtig ook dat uw (re)acties contraproductief zijn geworden door vele discussies dood te slaan en potentiële medestanders weg te jagen. Feitelijkheden, statistieken en nieuws zijn interessant in de juiste gremia op de juiste momenten. Een nieuw jaar, een nieuw, ander geluid? Sterkte ermee.

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

21 december 2011


Heer Putters en heer van de Poel,

Slachtoffers van medische fouten hebben levenslang.

Om wiens belang gaat het? Om het belang van de toezichthouders, of om het belang van 17 miljoen Nederlanders om toegang te hebben tot goede gezondheidszorg, voor en na medische fouten?

Wordt het niet tijd om als jounalist, politicus en toezichthouder Uw verantwoordelijkheid te nemen, in plaats van het censureren van feitelijke bijdragen die verwijzen naar documenten.?
Wordt het niet tijd dat prominente partij politici als Putters met feiten gewezen worden op hun falen ten aanzien van een vermijdbaar groot maatschappelijk probleem te weten de grote aantallen medische fouten en slachtoffers, alsmede het feit dat de medische sector en de Inspectie Gezondheidszorg de slachtoffers van medische fouten vrijwel volledig aan hun lot overlaten in strijd met hun ethische, professionele en wettelijke zorgplicht, zie rapport Ombudsman inzake baby Jelmer, dec. 2011?
Wordt het niet tijd dat artsen, politici, journalisten hun verantwoordelijkheid nemen ten aanzien van individuele slachtoffers van medische fouten, zoals ondergetekende ?

SIN-NL signaleert de misstanden in de gezondheidszorg en onze website www.sin-nl.org is voor iedereen bereikbaar. Hij die wil weten, zal weten.

Uw argumenten mbt gebrek aan informatie gaan niet op.
Sterker U kiest door de censuur voor het verzwijgen van belangrijke informatie, in strijd met het recht op vrije meningsuiting, conform de Nederlandse Grondwet en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.
ps. Medische fouten overkomen je niet. Medische fouten worden veroorzaakt door falende artsen.
De gevolgen van medische fouten worden vrijwel altijd verzwegen door artsen, de Inspectie Gezondheidszorg en de toezichthouders, zie rapport Ombudsman inzake baby Jelmer, dec. 2011

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

21 december 2011

Heer Putters en heer van de Poel,

Slachtoffers van medische fouten hebben levenslang.

Om wiens belang gaat het? Om het belang van de toezichthouder, of om het belang van 17 miljoen Nederlanders om toegang te hebben tot goede gezondheidszorg, voor en na medische fouten?

Wordt het niet tijd om als jounalist, politicus en toezichthouder Uw verantwoordelijkheid te nemen, in plaats van het censureren van feitelijke bijdragen die verwijzen naar documenten.?

Wordt het niet tijd dat prominente partij politici als Putters met feiten gewezen worden op hun falen ten aanzien van een vermijdbaar groot maatschappelijk probleem te weten de grote aantallen medische fouten en slachtoffers, alsmede het feit dat de medische sector en de Inspectie Gezondheidszorg de slachtoffers van medische fouten vrijwel volledig aan hun lot overlaten in strijd met hun ethische, professionele en wettelijke zorgplicht, zie rapport Ombudsman inzake baby Jelmer, dec. 2011?

Wordt het niet tijd dat artsen, politici, journalisten hun verantwoordelijkheid nemen ten aanzien van individuele slachtoffers van medische fouten, zoals ondergetekende ?

SIN-NL signaleert de misstanden in de gezondheidszorg en onze website www.sin-nl.org is voor iedereen bereikbaar. Hij die wil weten, zal weten.

Uw argumenten mbt gebrek aan informatie gaan niet op.
Sterker U kiest door de censuur voor het verzwijgen van belangrijke informatie, in strijd met het recht op vrije meningsuiting, conform de Nederlandse Grondwet en het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens.
ps. Medische fouten overkomen je niet. Medische fouten worden veroorzaakt door falende artsen.
De gevolgen van medische fouten worden vrijwel altijd verzwegen door artsen, de Inspectie Gezondheidszorg en de toezichthouders, zie rapport Ombudsman inzake baby Jelmer, dec. 2011

Mr Sophie Hankes vz SIN-NL

21 december 2011

@ anoniem,

waarom durft U Uw naam niet bekend te maken?
wat wilt U bereiken met Uw meelevende woorden, zonder daadwerkelijke hulpverlening?
wat wilt U bereiken met victimblaming en adding-insult-to-injury?
waarom ondersteunt en propageert U het verzwijgen van adequate informatie op internet mbt misstanden in de gezondheidszorg mede door falende toezichthouders, zoals feiten mbt de rapporten van de Consumentenbond en de Ombudsman over de verschrikkelijke positie van slachtoffers van medische fouten?
SIN-NL signaleert, rapporteert over medische fouten en appelleert aan de zorgplicht van iedere arts en toezichthouder.

mvpnhtnHSjCr

28 december 2011

And to think I was going to talk to seoomne in person about this.

Balticode

16 januari 2012

ongelooflijk maar waar

Top