Het laatste zorgnieuws, eerst
De arbeidsmarkt van de zorg knelt in zijn voegen, nieuwe blikken professionals opentrekken is geen issue. Het is de hoogste tijd voor andere oplossingen. Laten we de actuele arbeidsmarktcrisis in de zorg benutten om versneld te transformeren naar de zorg van de toekomst. Laten we werk maken van radicaal anders leren voor een gezonde arbeidsmarkt.
Lees verder
Zoals wellicht iedereen in de zorg en daarbuiten, wacht ik met smart op het 'landen' van preventie in ons denken over de zorg. En we gaan absoluut de goede kant op. Op het ministerie wordt druk gewerkt aan de Nationale Preventieagenda en in het veld ontstaan allerlei initiatieven die op zijn minst als positief punt meebrengen dat er nieuwe samenwerkingsverbanden tot stand komen.
Lees verder
Dit voorjaar staat weer in het teken van de bestuurlijke zorgakkoorden. Het is hoog tijd voor een inhoudelijke discussie over het vinden en behouden van personeel.
Lees verder
De zorg is het langzaamste jongetje van de klas als het gaat om managementhypes. Lean, big data en agile: andere markten zijn er volop mee bezig (geweest) en de zorg loopt er achteraan. Helemaal niet gek als je naar de risicomijdende omgeving van de zorg kijkt.
Lees verder
De zorg in Nederland en vooral die voor ouderen staat onder grote druk. De redenen? De Nederlandse bevolking wordt collectief ouder en vraagt om meer zorg. Ons systeem van organisatie en verlening van zorg is verkokerd en ergerlijk bureaucratisch. Na jaren van sanering, zeker in de thuiszorg, is er nu een schreeuwend tekort aan zorgprofessionals. De kosten voor de zorg krijgen we toch maar niet in de hand.
Lees verder
Het is een van de meest ingrijpende momenten in het leven: het lukt niet meer om de zorg voor een kind, ouder, partner, thuis te bieden. De gang naar een instelling is nodig. Een abrupte, pijnlijke overgang. Ik ben dan ook blij met het initiatief van Tweede Kamerleden Vera Bergkamp en Sophie Hermans om een vorm van deeltijdwonen in de langdurige zorg te introduceren.
Lees verder
Ondernemerschap in de zorg lijkt vloeken in de kerk. Afgelopen tijd zijn steeds meer maatregelen genomen. Zo stelt het kabinet extra maatregelen voor om constructies die wetgeving over topinkomens omzeilen tegen te gaan. Consequentie is dat ondernemers in de zorg afhaken.
Lees verder
Samen het risico dragen als iemand schade heeft. Zo begon Achmea in het Friese dorpje Achlum in 1811 om het bezit van 39 boeren en notabelen te verzekeren tegen brand. Dat heet solidariteit. Geen winst, alleen risicodekking.
Lees verder
'Betrek de gebruiker' is een kreet die ik in de ICT-wereld blijf tegenkomen. Een logische eis die niet altijd in de praktijk terug te vinden is. Zo is de CIO inmiddels een bekend begrip, zowel buiten als binnen de zorg. Maar als ik u vraag wat een CMIO is, zal het iets langer stil blijven. Terwijl deze rol juist het perspectief van één van de grote gebruikers van ICT in de zorg, namelijk de zorgverlener, vertegenwoordigt.
Lees verder
Over de mogelijkheden en trends voor het komende decennium die ik op de HIMSS heb opgepikt, heb ik in mijn vorige blogs uitvoerig verteld. Waar ik de komende jaren over ga zeuren? Over open en organisatie-overstijgende data, het toevoegen van ongestructureerde data met artificiële intelligentie, populatiegebaseerde applicaties en boven alles: patiënt en zorgverlener centraal.
Lees verder
Met deze titel sprak Rob Baltussen, hoogleraar 'Global health economics' dit jaar zijn oratie uit. Cruciaal in deze redevoering was de vraag hoe wij de minister kunnen helpen met het maken van maatschappelijk aanvaardbare keuzes in de zorg. Want het maken van keuzes noemt de hoogleraar onvermijdelijk, omdat we anders in 2040 de helft van ons inkomen aan zorg kwijt zijn.
Lees verder
Op 14 december is door GGzE, GGZ Noord-Holland-Noord, Lentis en de Dimence Groep de vereniging Volante opgericht. Gezamenlijk bieden de vier organisaties geestelijke gezondheidszorg aan 1 op de 10 cliënten in Nederland. Er werken in totaal ongeveer 10 duizend medewerkers. Volante gaat zich richten op 'Value Based Mental Health Care', of zoals we het zelf ook wel noemen: werken aan betekenisvolle uitkomsten.
Lees verder
In de regio Gorinchem werken huisartsenorganisatie Huisarts en Zorg (HenZ), het Beatrixziekenhuis van Rivas Zorggroep en zorgverzekeraar VGZ sinds 2015 samen aan een oplossing voor de stijgende zorgkosten, onder de noemer van de leertuin Kwaliteit Als Medicijn (KAM).
Lees verder
De zorg in Nederland staat voor een flinke uitdaging: we moeten betere zorg voor meer mensen tegen een lagere prijs per persoon bieden. Dat vraagt dat de behoeften van de cliënt op de eerste plaats komen en dat deze primair door de cliënt zelf of het zorgnetwerk worden ingevuld. Zorgorganisaties passen hun dienstverlening op deze ontwikkelingen aan: 'zorgen dat' in plaats van 'zorgen voor' is daarbij een richtinggevend adagium.
Lees verder
Het begrip samenwerken komt wederom in ruime mate aan bod in de 637 pagina’s van de evaluatie van de Jeugdwet, maar liefst 418 keer. Het voorwoord eindigt met: nu zijn gemeenten, cliënten en zorgverleners aan zet. Wat moeten we met de zoveelste constatering in de afgelopen 15 tot 20 jaar dat de gezamenlijke hulp en ondersteuning 'onvoldoende passend' is en de samenwerking moet worden verbeterd?
Lees verder
Er wordt de laatste tijd veel geschreven over gezondheidsverschillen: rijke, hoogopgeleide mensen zijn vaker gezond en arme mensen met alleen lagere school hebben vaker een korter leven met allerlei lichamelijke klachten. Zou Darwin dat ook 'survival of the fittest' noemen? Wie het beste overleeft in de participatiejungle versterkt de menselijke genenpool.
Lees verder
Laatst besprak ik met collega’s een goed doordacht substitutieproject op het gebied van dermatologie. Een collega vertelde dat de huisartsen klaarstonden om het vernieuwende programma te starten. "Ready-set-go!", zei ik. "Nee", zei hij me, "onze inkoper van het betreffende ziekenhuis heeft net met de dermatologen een andere partij geselecteerd om een vernieuwend programma op te starten."
Lees verder
Data, de gemiddelde medisch specialist verdrinkt er bijna in. Een vergelijking met het boek 'help de dokter verzuipt' uit 1968 is gemakkelijk te maken. Als je een oplossing voor een probleem zoekt, zijn er oneindig veel keuzes te maken, en heb je heel veel wijze raadgevers aan de kant waar je dan ook weer de juiste uit moet kiezen.
Lees verder
Deze week maakte minister Bruno Bruins bekend dat iedereen vanaf volgend jaar zijn medische gegevens in eigen beheer kan krijgen op de computer, tablet, geheugenkaart of mobiele telefoon. Een zegen voor patiënten die regelmatig met veel verschillende zorgverleners te maken hebben en zo overzicht krijgen over hun eigen medische gegevens in een persoonlijke gezondheidsomgeving (pgo).
Lees verder
De huidige markt van diagnostiek is volop in beweging. Er is meetapparatuur waarmee de patiënt en consument zelf metingen kan doen en er komen steeds meer nieuwe technologieën op de markt voor het maken van haarscherpe 3D-beelden. Meten we nu al zelf onze hartslag en sommigen hun glucose door wearables, straks mogelijk ook onze ontstekingswaarden en witte bloedlichaampjes.
Lees verder
In zijn belangwekkende oratie 'Zen en de kunst van het zorgmanagement' van 19 januari 2018 stelt hoogleraar Health Care Management Jaap van den Heuvel onder meer dat het huidige systeem van ziekenhuisfinanciering averechts heeft uitgepakt.
Lees verder
Daar sta je dan. Een jaar lang mag je jezelf de meest invloedrijke persoon in de publieke gezondheid noemen. Overrompeld, trots en genietend van alle aandacht realiseerde ik me dat deze mooie erkenning hét moment was om het Nu Niet Zwanger (NNZ)-programma landelijk onder de aandacht te brengen. Een jaar later kan ik zeggen: dat is gelukt!
Lees verder
Steeds meer zorgorganisaties denken na over hun kwaliteitssysteem. Dat is een goede ontwikkeling, want kwaliteitsmanagement is primair iets van de organisatie zelf. Sterker nog, het is van de medewerkers die erdoor ondersteund worden. Het risico van élk kwaliteitssysteem is dat het ervaren wordt als ballast. Ook wanneer je als organisatie denkt zelf het beste wiel te hebben uitgevonden.
Lees verder
Sinds 1 juli 2017 is de algemene maatregel van bestuur (AMvB) reële kostprijs Wmo 2015 van kracht. Deze AMvB verplicht gemeenten bij het contracteren van Wmo-diensten onderzoek te doen naar reële tarieven voor de Wmo-zorgproducten, zoals hulp bij het huishouden (hbh), en hiervoor een reële prijs af te spreken met de zorgaanbieder.
Lees verder
Stel, een vrouw is in verwachting, maar de zwangerschap verloopt niet helemaal vlekkeloos. Er zijn wat complicaties waardoor ze bij verschillende zorgverleners onder controle is. Er zijn twee medisch specialisten uit twee verschillende ziekenhuizen betrokken, een huisarts, een apotheker en een verloskundige. Zorgverleners die allemaal hun werk goed doen, en ook allemaal keurig beschikken over een patiëntportaal of app om digitaal gegevens over de situatie naar de patiënt te ontsluiten.
Lees verder
Het is een sluimerende discussie die met regelmaat fel oplaait: in de medische wetenschap zou te weinig oog zijn voor sekseverschillen, vooral als het gaat om het testen en ontwikkelen van medicijnen. Een artikel in de Volkskrant eind vorig jaar gaf nieuwe brandstof aan dit debat. Wat is hiervan waar en welke ontwikkelingen kunnen we verwachten? Door personalised healthcare, oftewel zorg op maat, wordt het debat over sekseverschillen steeds minder relevant.
Lees verder
De gezondheidszorg verplaatst steeds meer workloads naar clouddiensten. Doel is om de toegankelijkheid en beschikbaarheid van data en applicaties te vergroten en de zorg voor patiënten te verbeteren. De migratie van deze workloads en verplaatsing van waardevolle data, zoals persoonlijke medische gegevens en persoonsgegevens, naar de cloud heeft echter ook de interesse van cybercriminelen gewekt.
Lees verder
In mijn tweede blog over de HIMSS, het grootste IT-gezondheidscongres ter wereld, mijmer ik even terug over de vele dingen die ik afgelopen week gezien heb en of het aan mijn verwachtingen heeft voldaan. Het antwoord is een volmondig JA.
Lees verder Het mentale en emotionele welzijn van dokters is van groot belang voor de kwaliteit van de Nederlandse gezondheidszorg, zo blijkt uit onderzoek. Een dokter die niet goed in zijn vel zit, levert namelijk aantoonbaar slechtere zorg. In de medische beroepsgroep leven echter nog stevige taboes rondom het verbeteren van de mentale gezondheid. Zorgbestuurders kunnen en moeten deze taboes bespreekbaar maken en doorbreken, zodat er nog betere zorg geleverd wordt in Nederlandse ziekenhuizen.
Lees verder
Herinnert u hem nog, de film van Steven Spielberg uit 2002 die zich afspeelt in 2054 en waar een speciale eenheid van de politie actief is in Washington DC, Pre-Crime genaamd? Met als doel om toekomstige moordenaars te arresteren voordat ze de moord plegen, waarna ze zonder proces in een permanente slaap worden gebracht. Door deze eenheid is de stad veiliger dan ooit.
Lees verder
Uit onderzoek en de praktijk blijkt dat kinderen het beste af zijn als ze bij hun ouders thuis zijn. Daar ontwikkelen ze zich veel beter en op die manier kunnen ze zich ook goed hechten. Gebeurt dat niet, dan kunnen er allerlei gedrags- en leerproblemen ontstaan. Dat is terug te zien bij kinderen die ernstig ziek zijn en vroeger soms maanden of zelfs meer dan een jaar in het ziekenhuis verbleven.
Lees verder
In de organisatie van de zorg in Nederland is meer vertrouwen nodig. Hoe kan de meest mensgerichte sector van onze samenleving zo doordrongen zijn van wetgeving, beleidsregels en controle op controle? Hoe zijn we zo doorgeslagen dat bewaken van goede zorg is veranderd in een systeem dat achter slot en grendel staat? En nog belangrijker, kunnen we de sleutels nog vinden?
Lees verder
In Nederland weet elk ziekenhuis wat VIPP is. VIPP staat niet voor Very Important Person. Nee, VIPP staat voor Versnellingsprogramma informatie-uitwisseling patiënt en professional. Het programma is ontwikkeld door de NVZ in samenwerking met VWS.
Lees verder
Betere gezondheidszorg door informatie en technologie, dat is kort gezegd waar HIMSS zich als internationale beroepsvereniging voor informatietechnologie in de zorg sterk voor wil maken. Deze missie maakt de keuze voor Las Vegas als decor voor de jaarlijkse jamboree van de HIMSS-achterban op zijn zachtst gezegd curieus.
Lees verder
In augustus 2017 schreef ik een warm pleidooi om het onderscheid tussen plaatsen verblijf met en zonder behandeling binnen de Wlz te laten vervallen. Inmiddels heeft Zorginstituut Nederland een definitief adviesrapport gepubliceerd rondom behandeling.
Lees verder
De ziekenhuissector als geheel is gezond, maar het lage niveau aan investeringen baart zorgen. Het gevaar van achterstallig onderhoud of verouderde huisvesting groeit. Dat kan vergroting van de effectiviteit en efficiëntie in de weg staan. Gelet op de krappe arbeidsmarkt is het bovendien bittere noodzaak om de arbeidsproductiviteit te verhogen. Er zal dus geïnvesteerd moeten worden. Maar hoe?
Lees verder
De afgelopen jaren is er in de marketingliteratuur veel aandacht geweest voor de customer journey. En terecht: het kan zeer waardevol zijn om gedetailleerd in beeld te brengen welke stappen een cliënt of patiënt doorloopt wanneer er een zorgbehoefte ontstaat. De grote aandacht voor deze benadering heeft veel zorgorganisaties ertoe gezet om voor henzelf de klantreis ook eens in beeld te brengen.
Lees verder
Een actieve 70-jarige dame, die nog volop in het leven stond, was door de pijnklachten veranderd in een sombere, passieve thuiszittende mevrouw. De pijnklachten waren vlot onder controle. Maar pas nadat psychologische begeleiding door de maatschappelijke reumaverpleegkundige was opgestart, herwon ze het vertrouwen in haar lichaam. Ze is na enkele maanden gewend aan haar lichamelijke beperkingen en heeft het vrijwilligerswerk weer opgepakt.
Lees verder
Bij lean leidinggeven worden oplossingen niet in een ivoren toren bedacht, maar denkt het hele team mee. Toch vertellen sommige lean-leiders hun mensen nog steeds welke problemen ze moeten oplossen. Herken je dit van jezelf?
Lees verder
Onderweg naar de HIMSS 2018 in Las Vegas moest ik onwillekeurig terugdenken aan eerdere edities. Twaalf jaar geleden, in 2006, was ik op de HIMSS in San Diego. Ik zat nog in mijn naïeve ICT-periode en dacht dat innovatie en implementatie snel en efficiënt gingen.
Lees verder De overheid heeft ruim tien jaar geleden met de Zorgverzekeringswet zorginkoop geïntroduceerd. Het is een strategisch instrument om, redenerend vanuit een gestandaardiseerd aanbod, de vraag van burger hierop af te stemmen. Vandaag de dag varieert de zorgvraag van mensen en hun situatie sterker. De huidige zorginkoop voldoet nu onvoldoende.
Lees verder
Waar zou u het liefst verpleegd willen worden of uw medicatie willen krijgen, thuis of in een ziekenhuis? Door cliënten thuis te verplegen slaan we drie vliegen in één klap.
Lees verder
Zij-instromers worden door zorgorganisaties algemeen geaccepteerd als een goede investering in de toekomst. VWS verwacht dat een 20 procent verhoging van zij-instroom ongeveer een kwart van het personeelstekortprobleem in de zorg oplost. Dit betekent een afname van het tekort met 30.000 mensen tot en met 2022.
Lees verder
Vorig jaar voor de verkiezingen gingen politici en zorgverleners met elkaar in gesprek tijdens een conferentie van Skipr. Zorgverleners pleitten massaal voor het verbannen van roken uit de maatschappij, omdat een rookverslaving desastreus is voor je gezondheid. Het verdiende een onderwerp te worden voor het regeerakkoord, maar dit gebeurde niet.
Lees verder In april schreef ik een warm pleidooi om het onderscheid tussen verblijf met en zonder behandeling te laten vervallen. Inmiddels heeft het Zorginstituut Nederland een bijgesteld conceptadviesrapport gepubliceerd rondom behandeling.
Lees verder Op woensdag 28 februari presenteerde het Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) een indrukwekkende uitgave uit hun serie 'Kankerzorg in beeld'. Dit keer heeft het IKNL de Nederlandse kankerregistratie (NKR), hun goudgerande schatkist aan oncologische data, uitgespit en doorploegd voor de zeldzame kankersoorten.
Lees verder
Kennissen van mij werkten met een vriendengroep lange tijd aan het verwezenlijken van hun eigen ideeën over hun oude dag. Dichtbij elkaar wonen en omkijken naar elkaar, zorgen voor elkaar en zorgen voor een fijne dag, kleinschalig maar niet té, want iedereen wilde ook ruimte, privacy en vrijheid.
Lees verder
Toen ik als jonge medisch specialist mijn witte jas had ingeruild voor een managerspak, viel me op dat er een soort Babylonische spraakverwarring heerst tussen zorgprofessional en manager. De professional spreekt over kwaliteit en stelt zorg voor de patiënt voorop. In de wereld van managers en verzekeraars spreekt men over zorgkosten en staat juist de betaalbaarheid centraal.
Lees verder
De Volkskrant publiceerde onlangs een stuk over een echtpaar van ruim 70 jaar dat niet langer kon zorgen voor hun demente buurvrouw van 81. Haar zorgvraag was met de jaren geleidelijk steeds meer toegenomen, tot op het punt dat de zorg te zwaar werd voor het bejaarde stel.
Lees verder
Ondanks de veelbelovende voordelen voor patiënt, arts en praktijkondersteuner, komt het e-consult maar moeizaam van de grond. Wat kunnen we doen om daar verandering in aan te brengen?
Lees verder